амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими)

DOC 50,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1403258054_44137.doc амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими) режа: 1. амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти 2. алишер навоийнинг мусика ижодиётига бевосита алокадорлигини 3. а. жомий илмий мусикий дунёкараши узок давом этган (хiii аср бошидан хiу аср иккинчи яримигача) мугул истибдодидан халкимиз жуда хам кийналган эди. жойларда мугулларга карши норозилик харакатлари кучая борди. амир темур ва темурийларнинг даврини мубологасиз нафакат узбек халкининг , булки бутун якин ва урта шарк халкларининг мусика санъатлари учун жадал ривожланиш, камолат чуккисига эришиш, чианакам уйгониш даври булган дейиш мумкин. зеро, бу халклар ягона давлатни ташкил этиб, узаро самарали маданий алокалар йургатибгина колмай, айни вактда осий ва европанинг энг йирик мамлакатлари билан хам маънавий богланиш имкониятларига эга булганлар. темурийлар сулоласи урта осиё ва урта шаркда нисбатан кам (150-160 йил атрофида) хукмронлик килсада аслида у 500 йилдан ортикрок давр (бобурийлар сулоласи) давом …
2
халк чалгу созларига булган муносабатини айникса яккол намоён килади: амр килдимки, ун икки катта амрларнинг хар бирига битта байрок (алам) ва бир ногора берилсин. амр – ул умарога байрок ва ногора. туман туги ва чортуг такдим этилсин. мингбошига эса бир туг ва карнай (нафир) берилсинлар. юзбоши ва унбошига биттадан катта нагора (табл) берсинлар. аймокларнинг амирларига булса, биттадан бургу такдим этсинлар. турт бегларбегининг хар бирига биттадан байрок, нагора. чортуг ва бургу берсинлар» (1) темур даври эса маънавий кутаринкилик мусика санъатининг деярли барча жабхалари учун кенг имконият тугдириб берди; созандалик ва хонандалик, мусика таълими, бастакорлик ижоди, мусика илми камол топди. асрлар каърида шаклланган анъанавий, «устоз-шогирд» таълим тизими кенг кулоч ёзди. бу уйгониш нафакат пойтахт самаркандда, балк унинг авлодлари даврида бухоро, хива ва китоб, балк, кабул, хирот, астрабод, агра, султония каби йирик шахарларда хам кихгин кечди. урта асрлар анъанаси шахарларда махаллалар асосан касб-кор буйича жойлашар эди. (кулоллар махалласи, боззозлар махалласи, дегрез махалласи…. ва …
3
рларда оммалагнае 24 усулдан бир канчасини улугбек, 12 тасини хусайн байкаро, 7 тасини алишер навоий каламига мансуб эканлигини уз асарларида айтиб утган. темурийлар даврида яшаб ижод килган абдулкодир маргонийнинг мусика назариясига оид «гина ва алхон», макосид ал-алхон», «жавомеъ ал-алхон», «канз ал-алхон», шарх ал-адвор» ва бошка тадкикотлари маълум ва машхур. марогий усул, куй, чалгучилик муоммоларини асосли ва хар томонлама тадкик этган. унинг асарлари хiii-ху аср мусика ижодиёти, мусика атамалари хусусида бой маълумот беради. темурийлар даврида яшаган йирик шоир ва мусикашунос абдурахмон жомий (141401492) а навоийнинг устози булиб. шоирликдан ташкари мусикашунос эди. унинг «рисолаи мусикий» асари машхур булиб, бу асарда жомий мусика назариясини икки йуналишда урганиш, яъни «илми-таълиф 9товушлар баландлиги ва чузиши) ва « илми икоъ» ( ритм метр, улчов0 йуналишларида урганиш лозимлигини уктириб утган. хуллас темурийлар даври урта осиё, хурот ва якин шаркда ривожланиш, усиш, тикланиш даври булиб тарихда колди. а. жомий илмий мусикий дунёкараши жомий (тахаллуси; асл исм-шарифи нуриддин абдурахмон …
4
тгач, тассаввуф йулига киришни, уз билим ва фаолиятини шу йулга, колаверса, ижодга, илм-фанга багишлашни афзал куради жомий мусика сохасида хам катта обруга эга булиб, «накши мулла» (накши имоми»)асари муаллифидир. шарк мусика илми тарихида жомийнинг «рисолаи мусика»си хам алохида урин тутади. рисола кириш. икки йирик кисм- «илми таълим» ва «илми айкоь» хамда хотимадан ташкил топган булиб, улар уз ичига 23 фаслни камраб олган. жомий узининг мусикий назарий ва мусикий эстетик карашларида абу носир фаробий, абу кли ибн сино, сафиуддин урмавий ва абдулкодир марогийларнинг мумтоз анъаналарини давом эттирган. асосий дакикани уша давр амалиёти билан боглик булган парда (лад) тизимлари (жинс. жам. «ун икки маком», шуъба ва хо.) хамда усул (ритм) масалаларига каратган. жомийнинг мусикавий тафаккури адабий-бадиий ижодида хам уз ифодасинитопган. асарлари узбек тилига таржима килиниб, бир неча марта нашр этилган. «кофия шархи рисоласи», «шархи мулло» (ёки «мулло жомий») марказий осиё ва идил (волга) буйи татарлари мадрасалари да араб тили грамматикасидан дарслик сифатида …
5
амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими) - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими)"

1403258054_44137.doc амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими) режа: 1. амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти 2. алишер навоийнинг мусика ижодиётига бевосита алокадорлигини 3. а. жомий илмий мусикий дунёкараши узок давом этган (хiii аср бошидан хiу аср иккинчи яримигача) мугул истибдодидан халкимиз жуда хам кийналган эди. жойларда мугулларга карши норозилик харакатлари кучая борди. амир темур ва темурийларнинг даврини мубологасиз нафакат узбек халкининг , булки бутун якин ва урта шарк халкларининг мусика санъатлари учун жадал ривожланиш, камолат чуккисига эришиш, чианакам уйгониш даври булган дейиш мумкин. зеро, бу халклар ягона давлатни ташкил этиб, узаро самарали маданий алокалар йургатибг...

Формат DOC, 50,5 КБ. Чтобы скачать "амур темур ва темурийлар даври урта осиё халклари мусика маданияти. (хiу аср иккинчи ярми хуi аср биринчи ярими)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: амур темур ва темурийлар даври … DOC Бесплатная загрузка Telegram