sharq madaniyati taraqqiyoti

PPT 815,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1461435667_62389.ppt [название родукта] маркетинговый лан reja: markaziy osiyo rennessansi va uni davrlashtrish. ix – xii asrlarda markaziy osiyoda fan, madaniyat, me`morchilik va san`at rivoji. amir temur va temuriylar sulolasi davrida madaniyati. sharq madaniyati taraqqiyoti www.arxiv.uz www.arxiv.uz sharq uyg`onishi, sharq renessansi haqida gap ketganda turli soha olimlari-tarixchilar, adabiyotshunoslar, madaniyatshunoslar va san`atshunoslar bu masalaga befarq bo`lmaganlaridek, qarashlar ham asosan ikkiga bo`linadi. uyg`onish atamasi (ital`yancha-francuzcha-renaissans-uyg`onish) ni dastavval shu madaniyat sohiblari-italyan gumanistlari ishlatganlar jumladan italiyalik yozuvchi j. bakachcho bu atamani djotto ijodiga qarata, «u antik san`atni uyg`otdi» deb birinchi bor ishlatgan edi. butun bir davrni anglatuvchi tushuncha sifatida san`at tarixchisi j. vazari (1511-1574 y.) tarafidan uning «mashhur san`atkorlar hayotidan lavhalar» kitobida (1550) tilga olingan. bu tushuncha birinchi paytda antik madaniyat an`analarini italiyada «ming yillik yovvoyilikdan so`ng» tiklanishini anglatib, so`ngroq ilmiy tadqiqotlarda keng ishlatila boshlandi. ya. burxart uyg`onish (renessans) ni alohida tipdagi madaniyat deb baholadi. masalaga qiziqish ortib, ilmiy izlanishlar ko`paya borgani sayin uyg`onish tushunchasi, …
2
.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz 1950 yillarning o`rtalaridan e`tiboran «sharq» uyg`onish davri masalasida jiddiy munozara bahs ketdi. xitoy madaniyati tarixi tahlilida akademik n. konrad uyg`onish davrini qadimgi, o`rta asrlar singari insoniyat civilizaciyasining barcha mintaqalariga xos umumbashariy hodisa deb qaraydi. umumjahoniy jarayon hisoblagan uyg`onish sharqda (xitoy) vi-viii asrlarda boshlanib, g`arb sari siljigan va xiv asrda yevropa hodisasiga aylangan. uyg`onishning bunday talqiniga qarshi bu hodisa turli mamlakatlarda mintaqaviy, ayrim ko`rinishlarda amal qilishi mumkin, lekin u umumjahoniy fenomen bo`lishi mumkin emas, deb hisoblovchilar ham bor. uyg`onish davri xitoyda (konrad), kuriyada (ten), eron-tojikistonda (braginskiy, nikitin), hindistonda (celishev), turkiyada (mellov), armanistonda (chaloyan), ozorboyjonda (gajiev), gruziyada (nucubidze, natadze) kechkanligi haqida ayrim ma`lumotalar keltiriladi. ayni choqda har ikki qarash tarafdorlarini yevropa uyg`onish davrini mutlaqo betakror hodisa deb qarovchi mualliflar (a. losev, m. petrov) jiddiy tanqid qiladilar. www.arxiv.uz www.arxiv.uz o`zbekistonda sharq uyg`onish davri masalasi mahalliy materiallarni umumlashtirgan holda etarli ishlanmagan. markaziy osiyo mintaqasidagi uyg`onish haqida gap borganda ix-xii asrlar avvalo …
3
ni boyitdi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz milliy madaniy uyg`onish davrlari ix-xii asrlar- arab bosqinidan keyingi davr. xiv-xv asrlar mo`g`ul istilosidan keyingi davr. xx asr boshi va hozirgi davr kolonial bosqin va sovet davridan keyingi siyosiy, milliy, madaniy uyg`onish. www.arxiv.uz www.arxiv.uz mustaqillik va milliy madaniyat uyg`onish hodisalari mohiyatan, ichki jihatdan uzviy bog`liq bo`lib, bu xususda akad. m.m. hayrullaev shunday yozadi: «mustaqillik va uyg`onish, mustaqillik va yuksalish uzviy bog`liqdir, u bizdan aql-idrokni, bilimni, istedodu qobiliyatni, faollikni, kuch-g`ayratni talab etadi»]. markaziy osiyoda uyg`onish davri madaniyatining belgilari quyidagicha: dunyoviy ilmlarga intilish, din va diniy bilimlarni jamiyat, insonlar manfaati nuqtai nazaridan talqin etish; turli xalqlarning ma`naviy-madaniy merosi o`tmish madaniy qadriyatlaridan (arab, eron, yunon madaniyati boyliklari) foydalanish; tabiatni, mavjud hayotni, mavjudotni o`rganishga qiziqishning kuchayishi, uning sirlarini ochishga va undan foydalanishga intilishning ortib borishi, shu munosabat bilan tabiatshunoslik ilmlarining rivojlanishi; bilishda aqlni mezon deb bilish, aqliy bilish, racionalistik usul, ilmiylik rolining oshib borishi; insonga muhabbat, uning axloqiy, aqliy xislatlarini, …
4
aniylikning muhim belgisiga aylanib qolishi www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz ix-xii asrlarda markaziy osiyo mintaqasida madaniyat yuksalishi parvoz bosqichga chiqqanligi to`g`risida gap borar ekan, ayni shu hudud jahonni hayratga solgan buyuk mutafakkirlarni etishtirib berganligi, ilm-ma`rifat, betakror kashfiyotlar beshigi- tarixda «musulmon madaniyati», «arab madaniyati» deb nomlangan tushunchalar bilan baholangani bejiz emas. o`rta asr tarixchilari va sayyohlari ushbu davrda markaziy osiyoda iqtisod, savdo o`sganligi, ko`rkam shaharlar qad ko`targanligi, ilm-ma`rifat gurkirab rivojlanganligi haqida ma`lumot beradilar. monumental me`morchilik, tasviriy san`at, musavvirlik va musiqa san`ati beqiyos darajada rivojlangan, kutubxonalar faoliyat ko`rsatgan. o`sha paytda «buxoroda baland tosh devorlar bilan o`ralgan saroylar, turli rasmlar bilan bezatilgan mehmonxonalar, mohirlik bilan barpo etilgan bog`lar, hiyobonlar, hovuzlar» mavjud bo`lganligi haqida manbalarda qayd etiladi. abdul vafo al buzjoniy o`zining «geometrik qoidalarning hunarmandlarga kerakli tomonlari haqida» asarida turli geometrik usullar yordamida har xil naqshlar, bino bezaklari yasash yo`llari, quruvchi ustalarning tajribalari, badiiy usullari haqida hikoya qiladi. boshqa manba`larda bu davrdagi tasviriy va musvvurlik …
5
haqida kitob», «ritmga qo`shimcha qilinadigan siljishlar haqida» asarlarining ham muallifidir www.arxiv.uz www.arxiv.uz uyg`onish davri madaniyatining buyuk namoyondalari o`z ijod, izlanishlarida bevosita qadimgi madaniyat merosga tayandilar. avvalgi ma`ruzada markaziy osiyo xalqlarining qadimgi yunonlar, rimliklar, mesopotamiyaliklar, hindistonliklar va xitoyliklarning madaniyati bilan yaqindan tanish bo`lganligi, bu tillarni yaxshi bilganliklarini qayd etgan edik. yurtni xarobaga aylantirgan, madaniy yodgorliklarni xonavayron qilgan, ilm ahllarini quvg`in etgan (ibn kutayba) arab bosqiniga qaramay, qadimgi boy madaniyat izsiz yo`qolmadi. islom butun madaniyatga, tilga, udum-an`analarga ma`lum darajada o`z ta`sirini o`tkazgan bo`lsada, uning mohiyati o`zgarmadi. bu xalqimizga xos ezgulik, mehr-shafqat, insonparvarlik, hayr-muruvvat, oqkungillik, bag`rikenglik, ilmga tashnalik, o`zga xalqlarga ishonch ehtirom fazilatlaridir. yunon, hind, xitoy madaniyatini juda yaxshi bilgan markaziy osiyoning ilm ahligina o`zga xalqlarni boshqalar madaniyati bilan yaqindan tanishtirishi mumkin edi. shuning uchun ham mashhur matematik al-xorazmiy hindlarning hisob tizimini, farobiy yunonistonlik arastuning falsafiy ta`limotini, ibn sino gippokrat tibbiyotini yangi davrda yangi bosqichga ko`tardi, imom al-buxoriy islomiy ta`limotni asosladi muhammad payg`ambardan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sharq madaniyati taraqqiyoti"

1461435667_62389.ppt [название родукта] маркетинговый лан reja: markaziy osiyo rennessansi va uni davrlashtrish. ix – xii asrlarda markaziy osiyoda fan, madaniyat, me`morchilik va san`at rivoji. amir temur va temuriylar sulolasi davrida madaniyati. sharq madaniyati taraqqiyoti www.arxiv.uz www.arxiv.uz sharq uyg`onishi, sharq renessansi haqida gap ketganda turli soha olimlari-tarixchilar, adabiyotshunoslar, madaniyatshunoslar va san`atshunoslar bu masalaga befarq bo`lmaganlaridek, qarashlar ham asosan ikkiga bo`linadi. uyg`onish atamasi (ital`yancha-francuzcha-renaissans-uyg`onish) ni dastavval shu madaniyat sohiblari-italyan gumanistlari ishlatganlar jumladan italiyalik yozuvchi j. bakachcho bu atamani djotto ijodiga qarata, «u antik san`atni uyg`otdi» deb birinchi bor ishlatgan edi. butu...

Формат PPT, 815,0 КБ. Чтобы скачать "sharq madaniyati taraqqiyoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sharq madaniyati taraqqiyoti PPT Бесплатная загрузка Telegram