buddaviylikdini

PPTX 47 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 47
161-amaliy matematika va informatika guruhi talabasi jabborberdiyeva malohatning “ma’naviyat asoslari va dinshunoslik” fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: buddaviylik dini. reja: 1. buddaviylik asoschisining shaxsi; 2. buddaviylik ta’limoti; 3. meditasiya; 4. buddaviylikning tarqalishi; 5. buddaviylik manbalari. buddaviylik - uchta dunyo dinlari ichida eng qadimiysi hisoblanib, eramizdan avvalgi vi - v asrlarda hindistonda yuzaga kelgan. bu dinga e’tiqod qiluvchilar, asosan, janubiy, janubi-sharqiy va sharqiy osiyo mamlakatlarida, shri- lanka, hindiston, nepal, butan, xitoy, singapur, malayziya, mongoliya, koreya, vetnam, yaponiya, kombodje, birma, tayland, laosda va qisman evropa va amerika qit’alarida, rossiyaning shimoliy mintaqalari - buryatiya, qalmiqistonda istiqomat qiladilar. buddaviylik bundan 2500 yildan avvalroq hindistonda diniy falsafiy ta’limot sifatida vujudga kelib, unda ko’plab qonuniy manbalar va ko’p sonli diniy yo’nalishlar mavjuddir. hozirgi kunda buddaning beshta biografiyasi ma’lumdir: «maxavostu» - eramizning ii asrida yozilgan, «lalitavistara» - eramizning ii-iii asrlarida yuzaga kelgan, «buddaxacharita» - budda faylasuflaridan biri ashvagxoshey tomonidan eramizning i-ii asrlarida yaratilgan, «nidanakatxa» - eramizning 1-asrida yozilgan …
2 / 47
lgudan saqlanish; zebu-ziynat, atir-upalardan saqlanish; buddaviylik ta’limoti bir qator devon shakliga keltirilgan to’plamlarda bayon qilingan. ulardan eng asosiysi tripitaka (yoki tipitaka) - uch savat ma’nosini anglatadi. u uch qismdan iborat bo’lganligi uchun shunday nom bilan atalgan. buddaviylikning bu yozma manbasi hozirgi davrda shri-lankada saqlanib qolgan. xristianlik dini xristianlik dini reja: xristianlikning kelib chikish tarixi bibliya (injil) - xristianlikning muqaddas manbai xristianlikning aqidalari xristianlikning marosim va bayramlari xristianlikdagi yunalishlar xristianlikda uchraydigan ba'zi diniy unvon, lavozim va atamalar izohi jahon dinlaridan biri xristianlik bo'lib, bu dinning nomi iiusis xristos, bola xudo - payg'ambar nomidan olingan. dunyodagi barcha xristianlar iiusis xristos (iso)ning ummatlari hisoblanadilar. hozirgi davrda xristianlik eng keng tarqalgan din bo'lib, amerika, avstraliya, evropa, osiyo qit'alarida va boshqa joylarda 2 milliard xristianlar mavjud. bu din monoteistik va jahon dinidir. xristianlar dunyoning 254 mamlakatida yashaydilar. xristianlik yangi eraning 1 asri o'rtalarida rim imperiyasining sharqiy viloyatlardagi iudeya (hozirgi isroil), kichik osiyo (hozirgi turkiya) va …
3 / 47
ng birinchi yozma yodgorligi taxminan eramizning 68-yili ikkinchi yarmi va 69-yili birinchi yarmida yozilgan apokalipsis (ioann bogoslovning «vahiynomasi) edi. bibliya (injil) - xristianlikning muqaddas manbai xristianlikning aqidalari 1-aqida: xristianlikning iymon kalimasiga ko'ra dindorlar - ota xudo, o'g'il xudo va muqaddas ruh («muqaddas uchlik») bo'lib gavdalanadigan yagona xudoga e'tiqod qiladilar. demak, xristianlik monoteistik din ekanligi shu aqidadan ma'lumdir. ota xudo ko'rinib turgan olam (farish-ta)larni yaratgan, deb hisoblanadi. iso uning injildagi «tarjimai holi» bilan birlikda o'g'il xudo hisoblanadi. muqaddas ruh-pravoslavieda ota xudodan, katoliklar esa ham ota-xudodan, ham o'g'il xudodan kelib chiqqan, deb hisoblanadi. 2-aqida: xristianlik uchun eng muhim aqidaviy g'oya xudoning gavdalanish aqidasi bo'lib, unga binoan iso xudoligicha qolgan holda, go'yo mariya ismli qizdan (bibi maryam onadan) tug'ilgan payg'ambar deb e'lon etiladi. bu aqida isoga mansub deb hisoblanadigan barcha injil pand-nasihatlarga «ilohiy haqiqat»larga xos hurmatni kuchayti-rishga xizmat qiladi. 3-aqida: gunohni yuvish aqidasiga katta o'rin berilgan, bunga asosan iso butga mixlanib tortgan azoblari …
4 / 47
moiy tengsizlikni bekor qila olmagan tasavvurdagina barchagi tenglik huquqini bergan edi. bu tenglik oxiratda amalga oshishini kutishga dindorlar da'vat etilgan. bu aqidalar quyidagilardir: xristianlik barcha odamlarning birinchi gunoh qilish tengligini e'tirof qiladi. to'g'ri, xristianlikda mulkiy tenglik va umumiylik to'g'risida fikrlar bo'lgan, ammo oddiy dindor mehnatkashlar va qullar bilan tabaqa vakillari bo'lgan dindorlar orasida qarama-qarshilik keltirib chiqargan ana shu tenglik g'oyalari injilnomalarda yo'q bo'lib ketgan. xristianlik aqidalari tavrot asosida yaratilgan. ota-xudo butun olamni va odamlarni yaratishi to'g'risidagi aqida ham tavrotning «hayot» deb atalgan birinchi kitobidan olingan. «hayot» da dunyoni yaratilishi haqida shunday deyilgan: dastlab xudo osmon va erni yaratdi. er ko'rinmas va bo'm-bo'sh edi, uning usti cheksiz va qorong'i edi. va xudoning ruhi suvga tushdi. shundan keyin xudo yorug'likni yaratgan va uni zulmatdan ajratgan. shu bilan birga yaratishning birinchi kuni yo'qlikdan samoviy zaminni, er qit'alarini, dengizlarni, tog'larni, osmon yoritkichlarini, quyosh, oy, sayyoralarni, yulduzlarni yaratgan. shundan keyin xudo o'simliklarni, hayvonlarni yaratgan, nihoyat, …
5 / 47
larini talab qiladi dindorlar iymon va e'tiqodini kuchaytiradi ular milliy va baynalminal madaniyatning bir qismiga aylanib, umuminsoniy qadriyatlarni kuchaytiradi xristianlik marosimlari asrlar mobaynida asta-sekin shakllanib borgan, ular quyidagilardir: cho'qintirish prichashchenie (non va vino iste'mol qilish) miropomazanie (cherkovlarda chaqaloqni cho'qintirgandan keyin xushbo'y moy surkash) elosvyashchenie (soborga olib kelish) nikoh (gulcham-bar kiydirish, nikoh uzugi taqish kabilar) tavba qilish (gunohlariga pushaymon bo'lish) ruhoniylikka qabul qilish pasxa rojdestvo xristovo troitsa bayramlari cho'qintirish marosimi xristian dinining eng muhim va asosiy marosimidir. bu marosim cherkovda o'tkaziladi. marosiming asosiy mohiyati tug'ma gunohdan bolani xalos qilish, uni xristianlikka dohil qilish, unga xristiancha ism qo'yish, uni cherkov qavmiga, ya'ni aholi ro'yxatiga yozib qo'yishdir. pasxa bayrami xristianlarda katta tantana bilan o'tadigan bayramdir. pasxa bayrami haloskor isoning tirilishini tilab, tantanali ibodat o'qish bilan boshlanadi. quvonchli hafta deb atalgan bu hafta davomida bayram kun-lari ruhoniylar va cherkov uchun «ish» kunlari bo'lib, ular dindorlarga haloskorlik g'oyalarini, pasxa bayrami qanday kelib chiqqanligini tushuntirib beradilar. …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "buddaviylikdini"

161-amaliy matematika va informatika guruhi talabasi jabborberdiyeva malohatning “ma’naviyat asoslari va dinshunoslik” fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: buddaviylik dini. reja: 1. buddaviylik asoschisining shaxsi; 2. buddaviylik ta’limoti; 3. meditasiya; 4. buddaviylikning tarqalishi; 5. buddaviylik manbalari. buddaviylik - uchta dunyo dinlari ichida eng qadimiysi hisoblanib, eramizdan avvalgi vi - v asrlarda hindistonda yuzaga kelgan. bu dinga e’tiqod qiluvchilar, asosan, janubiy, janubi-sharqiy va sharqiy osiyo mamlakatlarida, shri- lanka, hindiston, nepal, butan, xitoy, singapur, malayziya, mongoliya, koreya, vetnam, yaponiya, kombodje, birma, tayland, laosda va qisman evropa va amerika qit’alarida, rossiyaning shimoliy mintaqalari - buryatiya, qalmiqistonda istiqomat qiladilar. budd...

This file contains 47 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "buddaviylikdini", click the Telegram button on the left.

Tags: buddaviylikdini PPTX 47 pages Free download Telegram