yerostikonlahimlarining elementlari va vazifaviy tavsifi

PPTX 25 pages 236.8 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 236.8 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

prezentatsiya powerpoint mavzu : yer osti kon lahimlarining elementlari va vazifaviy tavsifi . reja: yer osti kon lahimlarining asosiy elementlari 2. kon lahimlarining qo‘shimcha elementlari 3. kon lahimlarining vazifaviy tavsifi 1.asosiy tushunchalar va atamalar. yer osti yoki yer ustida kon ishlari olib borish natijasida sun’iy bo‘shliqlar hosil bo‘ladigan bo‘shliqlar kon lahimlari deb ataladi. ular -qidiruv (razvedka) -kon qazish (ekspluatatsion) lahimlariga ajratiladi. qidiruv kon lahimlari foydali qazilmalarning zaxirasini, yotishini, tarkibiy qismlarini o‘rganish uchun o‘tiladi. kon qazish ekspluatatsion lahimlari esa foydali qazilmalarni qazib olish uchun ochiq yoki yer osti usulida o‘tiladi. konlarni qazib chiqarish uchta bosqichdan iborat: a) konni ochish; b) kon maydonini qazishga tayyorlash; d) bevosita foydali qazilmani qazib olish. shunga ko‘ra, ekspluatatsion kon lahimlari ham uchga bo‘linadi: kapital (kon ochuvchi), kon tayyorlov (zaxiraning bir qismini qazishga tayyorlovchi) qazish – foydali qazilmani qazib olish lahimlariga bo‘linadi. yer osti kon lahimlarining asosiy elementlari va vazifaviy tavsifi stvol (vertikal lahim)yer yuzasidan pastki gorizontlargacha …

2 / 25

lmani qazib olish, ortish va tashishga tayyorlash. oraliq lahimlar (ortilar, ortuvchi lahimlar)asosiy gorizont bilan qazib olish kameralari orasida joylashadi. vazifasi: rudani ortish va tashishga qulaylik yaratish. ventilyatsiya lahimlari maxsus shamollatish uchun mo‘ljallangan yo‘llar. vazifasi: havoni yangilash, zararli gazlarni chiqarish. oqim va suv chiqarish lahimlari yer ostida yig‘ilgan suvlarni tashqariga chiqaradi. vazifasi: konni suv bosishidan saqlash. yer sathiga yaqin yoki bevosita yer qobig‘ining sirtqi qismida joylashgan konni ochiq usul bilan kavlab oluvchi ishlab chiqarish korxonasi karyer deyladi. razrez ko‘mir qazib olish bo‘yicha ochiq kon korxonasi bo‘lib, unda yuklovchi transport, ag‘darma xo‘jaligi, ta’mirlash mexanika ustaxonalari saralash-boytish fabrikalari mavjud. yer usti ochiq kon lahimlariga kopush kanava, transheya va boshqalar kiradi. ustama jinslarni ochish uchun qo‘ndalang kesimi yuzasi (0,6 × 0,6 m) va chuqurligi (0,4 × 0,6 m) sun’iy ravishda ochilgan kon lahimi kopush deyiladi. kanava ochiq kon lahimi bo‘lib, qo‘ndalang kesimi yuzasi kichik trapetsiya yoki to‘g‘ri burchakli uzun ariqsimon kavlanmadir. chuqurligi, odatda, to‘rt …

3 / 25

an yo‘llar va tunnellardan iborat. ularning har bir elementi ma’lum bir funktsiyani bajaradi. 1.1. shaxta o‘yiqlari (vertikal lahimlar) shaxta o‘yiqlari yer osti konlariga kirish va qazilgan foydali qazilmalarni tashish uchun vertikal yo‘llar shaklida barpo etiladi. ular yer yuzidan yer ostiga tushadigan asosiy kirish joylari hisoblanadi. vazifasi: shaxta o‘yiqlari yer ostiga kirish va chiqish, texnologik uskunalarni tushirish, qazilgan foydali qazilmalarni yuzaga chiqarish va ishchilarni tashish uchun xizmat qiladi. elementlar: shaxta o‘yiqlari ko‘tarish asboblari (liftlar, konveyerlar), yuk ko‘tarish kranlari va himoya devorlari bilan jihozlanadi. 1.2. gorizontal lahimlar gorizontal lahimlar — bu yer ostidagi qatlamlarga ko‘ndalang ravishda yotqizilgan yo‘llar bo‘lib, tog‘ jinslarini qazish va tashish jarayonida qo‘llaniladi. ular kon ichidagi asosiy transport tarmog‘i hisoblanadi. vazifasi: gorizontal lahimlar tog‘ jinslarini qazish, ularni tashish va ventilyatsiya tizimini ta’minlash uchun ishlatiladi. shuningdek, ular kon ichidagi qatlamlarga kirish imkoniyatini yaratadi. elementlar: ushbu lahimlar ichida transport yo‘llari, yuk tashish uchun konveyerlar, vagonetka yo‘llari va ventilyatsiya tizimlari mavjud. 1.3. …

4 / 25

chiqarib yuboriladi. ventilyatsiya lahimlari kon ichidagi xavfsizlikni ta’minlashda muhim rol o‘ynaydi. vazifasi: ventilyatsiya lahimlari kon ichiga toza havo olib kirish, chang va zararli gazlarni chiqarib yuborish uchun mo‘ljallangan. elementlar: ushbu lahimlarda ventilyatorlar, havo kanallari va gaz monitoring tizimlari mavjud. 1.5. burilish lahimlari burilish lahimlari murakkab geologik sharoitlarda qazish ishlari davomida yo‘nalishlarni o‘zgartirish uchun qo‘llaniladi. ular tog‘ jinslarining joylashuviga qarab harakat yo‘nalishini moslashtirishga yordam beradi. vazifasi: burilish lahimlari tog‘ jinslarining qiyaliklari va qatlamlaridagi burilishlarni yengib o‘tishda qo‘llaniladi. ular orqali qazish jarayonlari va transport yo‘nalishlari moslashtiriladi. elementlar: ushbu lahimlar ichida transport yo‘llari va o‘tish joylari mavjud. 2. kon lahimlarining qo‘shimcha elementlari asosiy lahimlardan tashqari, yer osti kon lahimlarida turli qo‘shimcha elementlar ham mavjud. 2.1. konveyerlar konveyerlar kon lahimlarida tog‘ jinslarini va foydali qazilmalarni tashish uchun mo‘ljallangan maxsus transport vositalaridir. ular qazib olingan materiallarni bir joydan ikkinchi joyga tez va samarali yetkazib beradi. vazifasi: konveyerlar tog‘ jinslarini kon ichida tashish va ularni qayta …

5 / 25

sti kon lahimlarida xavfsizlikni ta’minlash uchun muhim elementlardan biridir. ular kon ichidagi harorat, namlik, gazlar miqdori va tog‘ jinslari barqarorligini kuzatadi. vazifasi: monitoring tizimlari lahimlarning holatini kuzatish, favqulodda vaziyatlarda ogohlantirish va xavfsizlik choralarini ko‘rish uchun ishlatiladi. elementlar: bu tizim gaz detektorlari, harorat o‘lchagichlar va namlik monitoring tizimlarini o‘z ichiga oladi. 2.4. o‘pirilishga qarshi mustahkamlash tizimlari o‘pirilishga qarshi mustahkamlash tizimlari kon lahimlarida tog‘ jinslari o‘pirilish xavfini kamaytirish uchun qo‘llaniladi. bu tizimlar kon lahimlarini uzoq muddatli foydalanishda barqaror saqlashga yordam beradi. vazifasi: ushbu tizimlar lahim devorlarini mustahkamlash, o‘pirilish xavfini kamaytirish va texnologik jarayonlarni xavfsiz amalga oshirish uchun xizmat qiladi. elementlar: mustahkamlash tizimlari metall yoki beton tirgaklar, spray beton va himoya devorlardan iborat bo‘ladi. yer osti kon lahimlari ochiq kon lahimlariga nisbatan har xiligi bilan xarakterlanadi: vertikal (tik), gorizontal (tekis), qiya (ma’lum bir burchak ostida). yer osti kon lahimlarining uzunligi taqqoslanganida balandligi va kengligiga nisbatan katta bo‘lsa (kichik kon lahimining ko‘ndalang kesimi yuzasi …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yerostikonlahimlarining elementlari va vazifaviy tavsifi"

prezentatsiya powerpoint mavzu : yer osti kon lahimlarining elementlari va vazifaviy tavsifi . reja: yer osti kon lahimlarining asosiy elementlari 2. kon lahimlarining qo‘shimcha elementlari 3. kon lahimlarining vazifaviy tavsifi 1.asosiy tushunchalar va atamalar. yer osti yoki yer ustida kon ishlari olib borish natijasida sun’iy bo‘shliqlar hosil bo‘ladigan bo‘shliqlar kon lahimlari deb ataladi. ular -qidiruv (razvedka) -kon qazish (ekspluatatsion) lahimlariga ajratiladi. qidiruv kon lahimlari foydali qazilmalarning zaxirasini, yotishini, tarkibiy qismlarini o‘rganish uchun o‘tiladi. kon qazish ekspluatatsion lahimlari esa foydali qazilmalarni qazib olish uchun ochiq yoki yer osti usulida o‘tiladi. konlarni qazib chiqarish uchta bosqichdan iborat: a) konni ochish; b) kon maydonini qazishg...

This file contains 25 pages in PPTX format (236.8 KB). To download "yerostikonlahimlarining elementlari va vazifaviy tavsifi", click the Telegram button on the left.

Tags: yerostikonlahimlarining element… PPTX 25 pages Free download Telegram