borliq (ontologiya) falsafasi

PPTX 21 pages 565.4 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 565.4 KB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

prezentatsiya powerpoint 4-mavzu:borliq (ontologiya) falsafasi 1 reja: borliq tushunchasining mohiyatiga oid falsafiy va tabiiy ilmiy konsepsiyalar borliq shakllarining tasnifi. borliqda substrat, substansiya va materiyaning o‘zaro aloqasi. borliqda materiya harakatining mohiyati, tiplari va shakllari. 3 ontologiya - falsafaning borliq muammosini oʻrganuvchi asosiy boʻlimlaridan biri.borliq - falsafaning bosh muammolaridan biri.falsafaning paydo boʻlishi borliq muammosini oʻrganishdan boshlangan. „ontologiya“ terminini nemis faylasufi r.goklenius fanga 1513-yil kiritgan. borliq – bu real mavjud, oʻz ichiga barcha jismlarni oladigan, barqaror, mustaqil, ob'ektiv, doimiy, cheksiz substansiyadir. borliq kategoriyasining mazmunini ochib beradigan qoidalar: atrof olam, predmetlar, hodisalar real mavjud boʻladi, u (olam) bor. atrof olam rivojlanadi, ichki sababga ega boʻladi, harakat manbai oʻzida. materiya va ruh – yagona, lekin shu bilan birga qarama-qarshi mohiyatlar, real mavjud. 4 ontologiya borliq va yoʻqlik muammolari oʻrganiladi falsafada xvii asrdan buyon ishlatila boshlandi har qanday falsafiy dunyoqarashning negizi hisoblanadi 5 mifologiyaning bosh maqsadi falsafaning bosh maqsadi «borliqni kim yaratgan?»ligi haqida bayon etish «borliq …

2 / 21

tartibsizlikdan tartiblilikka qarab harakat qiladi 8 borliqning umumiy manzarasi mifologik manzarasi tabiiy-ilmiy manzarasi diniy manzarasi falsafiy manzarasi zarrachalar, atom yadrosi, atom miqyosidan kichik boʻlgan dunyo. unga atom strukturasi, elementar kvarklar, kernlar kiradi. mikrodunyo biz odatlangan oʻlchovdagi kattaliklarni makroskopik kattaliklar. makrodunyo gravitasion oʻzaro ta'sirlari biriktirib turgan dunyo. er, uning tabiiy yoʻldoshi oy, quyosh va boshqa sayyoralar. megadunyo fizikaviy va kimyoviy aloqadorliklar hukmronlik qiladi. anorganik dunyo notirik tabiat biologik aloqadorliklar qatnashgani sababli uning uyushganlik darajasi yuqoriroq, faolroq va murakkabroq boʻladi. organik dunyo jamiyatga xos boʻlgan ijtimoiy aloqadorliklar. inson bu dunyoning strukturaviy elementi. ijtimoiy dunyo borliqning miqyosiy-struktura darajalari 10 ontologiya oʻzaro aloqada ijtimoiy falsafa jamiyat taraqqiyoti masalalari axloq insonning axloqiy tarbiyasi ma- salalari aksiologiya qadriyatlar falsafasi gnoseologiya bilish muam- molarini oʻrganadi falsafiy antrapologiya inson va uning hayoti ma- salalari inson borligʻining shartlari tana jon aql tafakkur ma'naviy izlanish fazilat borliq shakllari 11 moddiy borliq ma'naviy borliq insondan, uning ongidan tashqarida ob'ektiv reallik sifatida …

3 / 21

g borligi (hayotning mavjudligi, rivojlanishi) noumenal borliq (“noumen” – soʻzi, “oʻz-oʻzicha”) – uni tashqaridan kim kuzatayotganoigi anglashidan qat'iy nazar real mavjud borli; fenomenal borliq (“fenomen” – soʻzi, “tajriba orqali berilgan hodisa”) – zohiriy borliq, ya'ni biluvchi sub'ekt qanday koʻrishiga bogʻliq. 13 ontologiya-borliq falsafasining muammolari borliq va yoʻqlik mavjudlik va nomavjudlik tirik tabiat borligʻning ikkinchi darajasi ruhsiz jismlar borligʻi inson ongi borligʻi odamlar borligʻi ijtimoiy borliq ideal borliq tirik tabiat borligʻining birinchi darajasi mikro elementar zarralar, korpuskulalar, atomlar, elektronlar, protonlar barcha predmetlar hayvonlar oʻsimliklar falsafa tarixida borliq muammosi «borliq» kategoriyasi falsafa paydo boʻlishi bilan shakllangan va izchil nazariy qiziqish predmetiga aylangan boʻlsada, dunyo haqida odamlar ancha oldinroq fikr yurita boshlaganlar va bu tasavvurlar koʻp sonli afsonalar va miflarda bizgacha etib kelgan. borliq muammosini falsafiy anglab etishga ilk urinishlar miloddan avvalgi birinchi ming yillikda vujudga kelgan qadimgi hind va qadimgi xitoy falsafalaridayoq kuzatiladi. borliq xaqidagi qarashlar ayniqsa yunon falsafasida rivojlandi. borliq va …

4 / 21

ktni ham inkor etadi. materiya va uning mavjudlik shakllari 🠶 «materiya» «moddiy unsur»ga nisbatan ham, «atomlar»ga nisbatan ham, «pramateriyaga» nisbatan ham kengroq, umumiyroq boʻlib, borliqning ob'ektiv real shaklini ifodalovchi, eng umumiy tushuncha. 🠶 materiya — bu abstraksiya, fikrning mahsuli. 🠶 olamda «umuman materiya» uchramaydi, balki materiyaning konkret koʻrinishlari uchraydi. 🠶 hamma vaqt materiya konkret ob'ektlar koʻrinishida uchraydi. 🠶 faylasuflar barcha moddiy ob'ektlarga xos xususiyatlarni umumiy tarzda ifodalash uchun qoʻllaydigan tushuncha - bu «materiya»dir. materiyaning 3 muhim falsafiy jihati materiya falsafiy kategoriya hisoblanadi. ob'ektiv reallik va moddiy voqelikni ifodalaydi. materiyani bilish mumkin. materiyaning atributlari 🠶 harakat - asosiy yashash usuli, mavjudlik shakli. 🠶 fazo va vaqt - ob'ektiv reallikdagi jismlar va ularni tashkil etuvchi elementlarning oʻzaro joylashish tartibi, koʻlami hamda ular bilan bogʻliq boʻlgan hodisalarning davomiyligi, ketma-ketligi tartiblari. 17 xulosa borliq - mavjudligimiz asosi hamda notirik va tirik tabiatning yashash usuli. makon - koʻlamlilik va koʻp oʻlchovlilik bilan tavsiflanadigan mavjudlik tartibi. …

5 / 21

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "borliq (ontologiya) falsafasi"

prezentatsiya powerpoint 4-mavzu:borliq (ontologiya) falsafasi 1 reja: borliq tushunchasining mohiyatiga oid falsafiy va tabiiy ilmiy konsepsiyalar borliq shakllarining tasnifi. borliqda substrat, substansiya va materiyaning o‘zaro aloqasi. borliqda materiya harakatining mohiyati, tiplari va shakllari. 3 ontologiya - falsafaning borliq muammosini oʻrganuvchi asosiy boʻlimlaridan biri.borliq - falsafaning bosh muammolaridan biri.falsafaning paydo boʻlishi borliq muammosini oʻrganishdan boshlangan. „ontologiya“ terminini nemis faylasufi r.goklenius fanga 1513-yil kiritgan. borliq – bu real mavjud, oʻz ichiga barcha jismlarni oladigan, barqaror, mustaqil, ob'ektiv, doimiy, cheksiz substansiyadir. borliq kategoriyasining mazmunini ochib beradigan qoidalar: atrof olam, predmetlar, hodisalar rea...

This file contains 21 pages in PPTX format (565.4 KB). To download "borliq (ontologiya) falsafasi", click the Telegram button on the left.

Tags: borliq (ontologiya) falsafasi PPTX 21 pages Free download Telegram