mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni

PPTX 15 pages 15.9 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 15.9 MB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint 演示文稿 navoiy innovatsiyalar universiteti filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili taʼlim yo‘nalishi: 1-kurs 4-guruh talabasi mamatkulova orastaning o‘zbek folklori fanidan mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni reja mif va afsonalarning kelib chiqishi hamda ularning folklordagi o‘rni 01 o‘zbek adabiyotida mif va afsonalarning badiiy talqini 02 mif va afsonalarning ma’naviy-tarbiyaviy ahamiyati va ularni o‘rganishning zamonaviy yondashuvlari 03 o‘zbek xalq og‘zaki ijodi – millatimizning eng qadimiy va boy madaniy meroslaridan biridir. unda xalqning dunyoqarashi, hayot tajribasi, axloqiy qadriyatlari va ezgu orzu-umidlari mujassamdir. folklor janrlari orasida mif va afsonalar alohida o‘rin egallaydi, chunki ular insoniyat tafakkurining dastlabki bosqichlarini, olamni anglash va tushuntirishga bo‘lgan urinishlarini ifodalaydi. miflar asosan yaratilish, tabiat hodisalari va ilohiy kuchlar haqidagi qadimiy tasavvurlardan iborat bo‘lsa, afsonalar tarixiy voqealar bilan bog‘liq holda shakllangan. har ikki janr xalq tafakkurining ramziy ifodasi sifatida adabiyot taraqqiyotiga kuchli ta’sir ko‘rsatgan. mif va afsonalar yozma adabiyotda ham keng talqin topib, badiiy obrazlar yaratish manbaiga aylangan. …

2 / 15

hodisalari va hayot sirlarini tushuntirishga bo‘lgan ehtiyoj natijasida paydo bo‘lgan. qadim zamonlarda insonlar ilmiy tafakkurdan yiroq bo‘lgani uchun, ular har bir hodisani ilohiy kuchlar bilan bog‘lagan o‘zbek folklorida mif va afsonalar mavzulariga ko‘ra turli turlarga ajratiladi: yaratilish haqidagi miflar, tabiiy hodisalar bilan bog‘liq afsonalar, tarixiy shaxslar yoki joy nomlari bilan bog‘liq afsonalar. yaratuvchilik miflarida olamning, insonning va jonivorlarning paydo bo‘lishi tasvirlanadi. tabiat bilan bog‘liq afsonalarda esa suv, daraxt, tog‘ yoki qushlar muqaddaslashtiriladi. tarixiy afsonalar o‘z navbatida millat o‘tmishining qahramonona sahifalarini eslatadi. bu turdagi asarlar xalqning boy tafakkuri, badiiy tasvir vositalari va ramziy ma’nolari bilan ajralib turadi. mifologik obrazlar va ularning ma’naviy-axloqiy mazmuni 1 o‘zbek mif va afsonalarida uchraydigan obrazlar — dev, pari, ajdaho, farishta, qush va boshqa timsollar xalqning ezgulik va yovuzlik haqidagi tasavvurlarini ifodalaydi. 2 ajdaho ko‘pincha yovuz kuchni, devlar insonning ichki nafsini, parilar esa ezgulik va go‘zallikni ifodalaydi. 3 bu obrazlar orqali xalq o‘z orzu-umidlarini, axloqiy me’yorlarini va …

3 / 15

lodga o‘tib kelgan bo‘lsa-da, vaqt o‘tishi bilan yozma adabiyotda ham o‘z aksini topa boshlagan. o‘zbek yozma adabiyotining shakllanishida folklor manbalari, xususan, mif va afsonalar asosiy badiiy manbalardan biri bo‘lgan. mumtoz o‘zbek adabiyotida mifologik motivlar asosan ilohiy, falsafiy va axloqiy mazmunni ifodalash uchun qo‘llanilgan. alisher navoiy, abdurahmon jomiy, bobur singari adiblar o‘z asarlarida xalq e’tiqodi bilan bog‘liq obrazlardan mahorat bilan foydalanganlar. masalan, navoiy asarlarida “ajdaho”, “pari”, “farishta”, “dev” kabi mifologik obrazlar ramziy ma’noda qo‘llanilib, inson ruhiyati va ma’naviy kurashlarini ifodalagan. “farhod va shirin”, “layli va majnun” dostonlarida esa afsonaviy voqealar badiiy talqin orqali insoniy muhabbat va fidoyilik g‘oyalarini yoritgan. mumtoz adabiyotda mifologik timsollar orqali mualliflar olam va inson haqidagi falsafiy qarashlarini ifoda etganlar. 1 jadid adabiyoti davrida mif va afsonalar yangicha ma’no kasb eta boshlagan. ular orqali xalqni ilm-ma’rifatga, taraqqiyotga chorlovchi g‘oyalar ilgari surilgan. abdurauf fitrat, abdulla qodiriy, cho‘lpon singari jadid adiblari mifologik unsurlarni jamiyatdagi islohotlar, milliy uyg‘onish ruhini ifodalashda ishlatganlar. …

4 / 15

mifologik timsollar hayot, poklik, yangilanish va o‘zgarish ramzlariga aylangan. bunday obrazlar asarga chuqur ma’no va badiiylik baxsh etadi. o‘zbek adabiyotidagi ko‘plab asarlarda xalq mifologiyasiga murojaat qilinishi adabiy tafakkurning ildizlarini mustahkamlaydi. shu bois mifologik obrazlarning ramziy talqini nafaqat estetik zavq, balki ma’naviy tarbiya vositasi sifatida ham muhim ahamiyat kasb etadi. mif va afsonalarning ma’naviy-tarbiyaviy ahamiyati va ularni o‘rganishning zamonaviy yondashuvlari mif va afsonalar yosh avlodning dunyoqarashini, milliy tafakkurini hamda axloqiy qadriyatlarini shakllantirishda muhim ahamiyat kasb etadi. ular orqali yoshlar ezgulik, jasorat, sadoqat, mehr-oqibat va halollik kabi insoniy fazilatlarni o‘rganadilar. har bir mifologik voqea yoki obraz hayotiy saboq, ibrat manbaidir. masalan, “go‘ro‘g‘li”, “alpomish” kabi afsonaviy qahramonlar jasorat, vatanparvarlik va sadoqat timsoli sifatida yoshlar ongiga ijobiy ta’sir ko‘rsatadi. shu bois mif va afsonalar yoshlarni ma’naviy yetuk, vataniga sodiq, milliy qadriyatlarga hurmat bilan qaraydigan insonlar qilib tarbiyalashda katta ahamiyatga ega. folklor asarlarini ta’lim jarayoniga tatbiq etish yo‘llari bugungi kunda xalq og‘zaki ijodi, xususan, mif …

5 / 15

ining ajralmas qismidir. ularni o‘rganish orqali inson o‘z millatining ildizlarini, tarixiy xotirasini va ma’naviy merosini chuqur anglaydi. ayniqsa, globallashuv sharoitida milliy o‘zlikni saqlash, ajdodlar dunyoqarashini tushunish va milliy g‘ururni mustahkamlashda mif va afsonalarning roli beqiyosdir. har bir afsonadagi ramz va timsollar millat ruhining bir qismidir. shu bois ularni yosh avlod ongiga singdirish, ularning o‘z xalqiga, tili va madaniyatiga mehr-muhabbatini oshirish uchun muhim tarbiyaviy omil sanaladi. muammo: ta’lim dasturlarida folklor materiallari kam. muammo: mif va afsonalar ilmiy jihatdan yetarli o‘rganilmayapti. muammo: yoshlar orasida mif va afsonalarga qiziqish pasaygan. yechim: ta’limda interaktiv usullar va media loyihalar orqali qiziqishni oshirish. yechim: darsliklarga ko‘proq mif va afsonalarni kiritish, loyihalar tashkil etish. yechim: zamonaviy ilmiy yondashuvlar asosida tadqiqotlarni kengaytirish. mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni e’tiboringiz uchun rahmat image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni"

powerpoint 演示文稿 navoiy innovatsiyalar universiteti filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili taʼlim yo‘nalishi: 1-kurs 4-guruh talabasi mamatkulova orastaning o‘zbek folklori fanidan mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni reja mif va afsonalarning kelib chiqishi hamda ularning folklordagi o‘rni 01 o‘zbek adabiyotida mif va afsonalarning badiiy talqini 02 mif va afsonalarning ma’naviy-tarbiyaviy ahamiyati va ularni o‘rganishning zamonaviy yondashuvlari 03 o‘zbek xalq og‘zaki ijodi – millatimizning eng qadimiy va boy madaniy meroslaridan biridir. unda xalqning dunyoqarashi, hayot tajribasi, axloqiy qadriyatlari va ezgu orzu-umidlari mujassamdir. folklor janrlari orasida mif va afsonalar alohida o‘rin egallaydi, chunki ular insoniyat tafakkurining dastlabki bosqichlarini, olamni anglas...

This file contains 15 pages in PPTX format (15.9 MB). To download "mif, afsona va ularning adabiyotdagi o‘rni", click the Telegram button on the left.

Tags: mif, afsona va ularning adabiyo… PPTX 15 pages Free download Telegram