mif vaafsonalar

PPTX 46 pages 1.3 MB Free download

46 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type PPTX

Pages 46

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 46

powerpoint presentation mif va afsonalar mif va afsonalar adabiyotshunosligimizdamifvaijodaroumumiy jixatlar,mifningbarchaijodturlaribilanmunosabati masalasi,buikkitushunchaninggenezisnuktainazaridan alokadorligi,mifningbadiiyadabiyotdagiurni,adabiyot tarkibidayashashshartlarivausullari,bundaijtimoiy, tarixiy,madaniy omillarning axamiyati, ayni jarayonlarningongvaongostipsixologiyasigadoir talkinlarikabikatormuammolarborki,bularningxarbiri maxsustadkikotlaruchunmavzubuladi. ushbumakoladasanabutilgannazariymuammolar silsidagikiruvchi,mifvaijodsintezigadoirdolzarbbir masalaatrofidafikryuritmokchimiz.masalamoxiyati mifologiyaningekstsentriknuktasibulganxaosvakosmos tushunchalariningbadiiyijodjarayonibilanboglik jixatlarinianiklashgaurinishdaniborat.«mifologiya lugati»dayunonchaxaosistiloxi«dunyoyaratilishigakadar mavjudbulgan,jaziramavazulmat,cheksizlikvabushlikdan iboratborlik» (-m.,prosvexenie, 19**),debizoxlanadi. qadimyunonadibigesiodning«telegoniya»asaridagi talkingakura,xaosgaxossifatlarkomosyaratilgandankeyin xamtartar(erostidunyosingengtubidayashovchikorakuch), ereb(kaygu,iztirob),eros(xaosningkosmosdunyosidagi ayniyati,ofatvatartibsizlik,jilovbilmasshaxvoniy energiya),nikta(zulmat)kabiyaratiklarshaklishamoyilida davometgan. kosmos esa makon, zamon, tartib va tarakkiyot tushunchalaridan xoli xaos tarkibida yashagan va, ayni paytda ushbu tushunchalar in'ikosi bulib yaratilgan fenomen xisoblanadi. dastlabki makon(xaos)idan ajralib chikkach, mustakil funktsiya bajarishga utgan kosmos endilikda uz tarkibiga xaotik kuchlarni xam kamrab oladi xamda xaotik kuchning ziddi sifatida asl moxiyati uchun xizmat kila boshlaydi. shu urinda barcha moddiy va nomoddiy, tabiiy va notabiiy jarayonlar negizida ayni tizim (bekaror, nochizikli xarakat)ni ilgash xamda tugri baxolashning natijasi ularok maydonga kelgan sinergetik falsafaning urnitni e'tirof etish lozim. shunga kura, xaos va kosmos aro bunday tserkulyar munosabatni paradoksal mantik tili bilan kosmos tartibga solingan x

2 / 46

aos, xaos esa izdan chikarilgan kosmosdir, deya ifodalash mumkin. jaxon tan oladigan diniy kitoblarda, jumladan shark idealistik falsafasida bunday murakkab tushunchalar tartib- tartibsizlik, ezgulik-yovuzlik, yaxshilik-yomonlik, nur-zulmat juftliklarida anik, sodda talkin etiladi. ammo shuni aloxida ta'kidlash joizki, shark vag'arb idealistik falsafasi zoxiran juft kurinuvchi tushunchlarning xar birini ambivalent (ikki tomonli) xodisa sifatida urganadi. bunga kura, ezgulik, yovuzlik, tartib, tartibsizlik, yaxshilik, yomonlik, nur va zulmat tushunchalari absolyut mustakil xolatida xam diologik moxiyat kasb etadi. universal ma'nodagi xayot tushunchasi negizida aynan shu absalyut moxiyat yotadi. buni anglangan va anglash mumkin bulmagan, abadiy va utkinchi narsa- xodisalarning barchasiga nisbatan tatbik etish mumkin. diniy va mifologik talkinga kura, inson moxiyatan kosmos goyasining maxsuli yoinki shu fenomenning uta kichik shakli (mikrokosm)dir. garchi kosmos (makrokosm-borlik dunyo) makon va zamon nuktai nazaridan odamga nisbatan avvalrok, cheksizrok yaratilgan bulsa-da, uning vazifasi, moxiyati insonga xizmat kilishdangina iborat. ya'ni kosmosning mavjudligi laxzalik inson umri, uning zarra vujudi vositasida mantik kasb etadi. …

3 / 46

ladi. deylik, me'mor tomonidan tartibga solingan material (tosh, tuprok, yogoch va x.k.)lar vositasida uziga xos san'at namunasi bunyodbuladi. kompozitor xaotik vaziyatda mavjud bulgan tovushlarni ma'lum tartibga keltirib musika ijod etsa, rassom ranglardan, rakkos xarakatlardan foydalanib san'at asarini dunyoga keltiradi. (ayni urinda ushbu jarayon prof. fitratning «adabiyot koidalari» asarida san'at turlarini belgilash vositasi sifatida kayd etilganini ta'kidlash joiz-u.j.) shu tarika xaotik borlik kosmik borlikka evriladi. natijada san'at xodisasi yuzaga keladi va butun borlik (makrokosm) insoniyatga xizmat kilgani kabi, u xam odam bolalarigaestetik zavk berish, tarbiyalash vazifasini utay boshlaydi. vokean, san'atning dunyoga kelishi, shakllanishi va tarakkiyotiga sabab xam unga nisbatan xayotiy bir extiyojning mavjudligidir. chunki xamma xam xaotik xolatdagi materialning uzidan estetik zavk ola bilishsaloxiyatiga ega emas. iste'dodning xammaga xam berilavermasligi esa aksioma. xaotik vaziyatdagi borlik iste'dodlar-«tanlanganlar» tomonidan tartibga solingachgina umuminsoniy faoliyat yulida «ishlay» boshlaydiki, shunga asosan tom ma'nodagi san'at xodisasi noyob ijodiy jarayon vositasida tartibga solingan xaos, ya'ni kosmos desak, tugri …

4 / 46

rayoni bilan boglik.ijod jarayonida suz buronini jilovlash yusini, ularga mazmun va shakl berish tarziga kura turli adabiy metod va okimlar maydonga kelgan. tartibga beistisno rioya kilish, suzni kat'iy mazmun va shakl kolipiga buysundirish orkali klassitsizm, suz funktsiyasini mumkin kadar ta'lim-tarbiyaga yunaltirish orkali ma'rifatchilik, suzga kanoat boglab samoviy ideallarni ifodalash orkali romantizm, unga tushkunlik libosini kiydirish va suzni fojia, zulmat oxanglari bilan urash orkali sentimentalizm xamda barokko, suzni mutlok ramzga aylantirish orkali simvolizm, suz ustiga xayot xakikatini shafkatsiz va anik ifodalash majburiyatini yuklash orkali tankidiy realizm xamda realizm, suz tuzoniga mutlok erk berishga intilish orkali modernizm adabiyoti tugiladi va xokazo. dikkat bilan karalsa, xaminkadar bir jumlada ifodalangan, aslida tomlab tadkikotlarni talab etadigan bu adabiy okim va metodlarga xos unsurlarxxasrning ikki yirik okimi realizm va modernizmda umumlashadi. ma'lumki, realizm adabiyoti xayot xakikatini badiiy aks etirishi, insoniyatni yovuzlik va zulmatdan ogox etishi, uni yuksak ideallar asosida tarbiyalashga yunaltirilgani bilan ezgulikka xizmat kiladi. bunda …

5 / 46

aysi shaklda bulmasin gumanizmni targib etadi. yukorida modernizm adabiyotini suz buroniga mutlok erk berishga urinuvchi okim, deya ta'rifladik. endi ushbu ta'rifni yanada rivojlantirib, modernizm-xaotik suz olamini aynan aks etirishiga jaxd kilgan okim deyishdan kurkmaymiz. negaki, ildizi uzok, utmishga takaladigan modernizm xali-xamon xaotik suz olami(podsoznaniya)ni fotografik aks ettirishiga jaxd etadi, ammo bu xarakat bor- yugi urinishdan nariga uta olmaydi. zero, moderizm bu borada mutloklikka erishishi mumkin xam emas. moxiyatida faylasuf immanuil kantning «genial ijod akldan absolyut ma'noda uzilish orkali yuzaga keladi», degan nisbiy kontseptsiyasi yotuvchi modernizm bunday mutloklikka erishishi mumkin emasligini uzining uzok faoliyati bilan isbot etib kelyapti. ammo yukoridagi fikrlarimiz bilan xech kachon, xech bir inson zoti bu borada absolyutizmga erisha olmaydi demokchi emasmiz, aslo. chunki bu vazifani insoniyatning yagona toifasi ibtidodan beri yuz foiz «uddalab» keladi. bular i. kant ta'biri bilan aytganda «akldan absolyut ma'noda uzilgan» kishilar bulib, afsuski biror modernist ularni genial tugul, oddiy ijodkor deb xam tan …

Want to read more?

Download all 46 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mif vaafsonalar"

powerpoint presentation mif va afsonalar mif va afsonalar adabiyotshunosligimizdamifvaijodaroumumiy jixatlar,mifningbarchaijodturlaribilanmunosabati masalasi,buikkitushunchaninggenezisnuktainazaridan alokadorligi,mifningbadiiyadabiyotdagiurni,adabiyot tarkibidayashashshartlarivausullari,bundaijtimoiy, tarixiy,madaniy omillarning axamiyati, ayni jarayonlarningongvaongostipsixologiyasigadoir talkinlarikabikatormuammolarborki,bularningxarbiri maxsustadkikotlaruchunmavzubuladi. ushbumakoladasanabutilgannazariymuammolar silsidagikiruvchi,mifvaijodsintezigadoirdolzarbbir masalaatrofidafikryuritmokchimiz.masalamoxiyati mifologiyaningekstsentriknuktasibulganxaosvakosmos tushunchalariningbadiiyijodjarayonibilanboglik jixatlarinianiklashgaurinishdaniborat.«mifologiya lugati»dayunonchaxaosistiloxi«du...

This file contains 46 pages in PPTX format (1.3 MB). To download "mif vaafsonalar", click the Telegram button on the left.

Tags: mif vaafsonalar PPTX 46 pages Free download Telegram