epik va dramatik asarlar tahlili

DOC 20 pages 85.5 KB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 20
epik va dramatik asarlar tahlili reja: 1. epik asarlarga xos xususiyatlar. 2. epik asarlar taxlilida tafsilotning urni. 3. epik asarlarni taxlillashda timsollardan foydalanish imkoniyatlari. 4. epik asarlarni taxlil kilishda badiiy lavxadan foydalanish. 5. epik tasvir va badiiy taxlil tadrijidagi yangilanishlar. 6. dramatik asarlarning asosiy belgilari. 7. dramatik asarlar teatr va adabiyotga xos xususiyatlarning uygunlashuvi. 8. dramatik asarlarni taxlillashda suzning aloxida urnini kuzda tutish. 9. drama asarlari taxlilida saxnaviylikni xisobga olish. hayotiy kulamning kengligi, murakkab insoniy takdirlar, kaxramonlar ruxiyatidagi sanoksiztovlanishlar vokealar asnosida idrok etilishi lozim bulgan epik asarlarda taxlil xam uziga xostarzda amalga oshiriladi. epik asarlarda kechinmalarning uzini, kayfiyatlarning ifodasiniberishdan kura, tuygularning paydo bulish jarayoni, ularning ildizlari kursatilishiga e'tiborkaratiladi. epik asarlarda badiiy taxlil xam kulamdor, kup boskichli buladi. epiklikning engasosiy belgisi: vokeabandlik va tasvirda tafsilot mavjudligidir. kaysi janrda bulishiga karamay,epik turga mansub asarlarda personajlar ozdir-kupdir vokealar kuynida tasvirlanadi va ularningtabiatlari xodisalar tasviri asnosida namoyon bula boradi. epik asarda dramadagi singari makon …
2 / 20
ok, kup farvaterli buladiki, taxlilchi ana shubadiiy okimlar orasida tadkikining kalavasini yukotib kuyishi mumkin. epik asarlarni taxlilkilishning uziga xosligini keltirib chikargan omillar ayni shu xajm va kulamdir. lirik asarlardamuallif xissiyotini yashirib utirmaydi, butun asar fakat tuygular junbushiga kuriladi, kechinmalarkanchalik kuchli va ularning ifodasi kanchalik yorkin bulsa, lirik asarlardan chikadigan badiiyma'no xam shunchalik salmokli buladi.epik asarlarda esa, muallif tuygusi xam, lirik asarlarda mutlako bulmaydigan personajlarkechinmalari xam, kupincha, ochik xolda kelmaydi. bu xil asarlarda xissiyot vokealar ka'rigaberkitilgan buladi. kaxramonlarni vokelar ogushida kursatish xususiyati epik asarlarda insoniykechinmalarni tafsilotlar tasviri zamiriga joylash imkonini beradi va ukuvchidan bu sezimlarniilgab olish talab kilinadi. taxlilchi uz mushtariylarida ayni shu malakani - epik asar zamiridagibadiiy ma'noni ilgay olish va mantikiy xulosaga kela bilishni shakllantirishga intilishi, engmuximi, asarning xayotiy va badiiy ma'nosini kashf eta olishi kerak.boshdanok kat'iy xukm tarzida ta'kidlab aytish kerakki, taxlillanadigan asar kanchalik yirik,vokealar tasviri kanchalar serkatlam, personajlar soni nechoglik kup bulmasin, taxlil mobaynida asarlarning mazmunini suzlab …
3 / 20
k - yashirin sabablarni yetkazolmaydi. tekshirilayotgan asar mazmunini suzlab berish mumkinemasligining ikkinchi sababi matn taxlil kilinmay, asarning barcha unsurlari badiiy elakdanutkazilmay turib, uning zamiridagi estetik ma'no noma'lumligicha kolaveradi.epik asarlarni taxlil kilishda uning xajmi tasvirning murakkablik darajasi xisobga olingan xoldaish kuriladi. xajm takozo etsa asarni badiiy taxlilning avval aytilgan uch usulidan birini yokibarini kullagan xolda tekshirish zarur. mabodo, taxlillanadigan asar juda yirik bulsa, taxlilchi,albatta, asarning eng kizikarli, muxim bir kator intellektual-estetik operatsiyalar amalgaoshirilmasa, anglash mushkul bulgan jixatini tekshirishi lozim. buning uchun asarning umumiytirik vujudiga daxl etilmagan xolda u badiiy ma'noli kismlarga ajratib olinishi lozim. bundaukuvchi dikkatini uziga beixtiyor tortadigan, personajlar tabiati yorkin namoyon buladigan,muallif maxorati kuzga balkib tashlanadigan, kaxramonlar ruxiy dunyosi burtik aks etgan urinlarnazardan kochirilmasligi kerak.badiiy taxlilda matndagi muxim jixatni nomuximdan ajratish, asar personajlariga jonlibulingandagina timsolning uziga xosligi, adibning san'atkorligi namoyon buladi. kupincha,tadkikotchilar epik asarlardagi kaxramonlardan, avval boshdanok goya kidirishga tutinishadi vashu bois turli asarlardagi mutlako boshka-boshka personajlar ikki tomchi …
4 / 20
fakat goya kidirilib, ijtimoiy xulosa chikarishgaurinilganligidir.epik asarlarni taxlil etishning ususllari juda kup va tekshirilayotgan epik asar kancha bulsa, taxlilxam ushancha uziga xosliklarga ega bulaveradi. adabiy taxlilda biror kuyushkonni yasab olib,xar doim shundan foydalanaman degan mutaxassis xato kiladi.epik asar urganilayotganda personajlar xatti-xarakatlari uning xarakter mantigiga muvofikkelishi yoki kelmasligi muammosi taxlilning markazida turishi kerak. ya'ni epik asar taxlilkilinayotganda, obrazlarning gap-suzlari, kiliklari, fikrlari ularning sa'jiyalariga muvofikligi,ruxiy jixatdan asoslanganligiga e'tibor kilinishi va asarning asl kiymati ana shulardan keltiribchikarilishi lozim. epik asar taxlili fakat mantikiy operatsiyaga aylanib kolmasligi, balki xamishaasardan guzallik topishga intilish dikkat markazida turishi joiz. nasriy til jozibasini, turli-tumanbadiiy vositalar tufayli tugilgan estetik mu'jizalarni paykaydigan va shundan lazzatlanadigan,xamda shu lazzatning manbaini tushunib va tushuntirib berish kishi ma'naviy yuksalishidabekiyos axamiyat kasb etadi. epik asarlar taxlilida bdiiy shartlilik, obrazlilik, olamni uzgachaestetik nazar bilan kurish mumkinligi xamisha kuzda ttilishi mushtariylarni xilma-xil ijodiyyunalishdagi, turli janrlardagi badiiy xodisalarni kabul kila bilish va sal san'at asarlarini suyukommabop bitiklardan ajrata …
5 / 20
ndek, mazkur xikoyani xam tekstual usuldaurganish samarali buladi.taxlilni kampirning tong korongusida turishi va xukizidan xabar olishi sabablarini aniklashdanboshlagan ma'kul. kampirning barcha uzbek ayollari, ayniksa, kishlokda yashaydigan xamma kayvonilar singari saxarlab turishi uz xolicha xech kimning e'tiborini mutlako tortmasligimumkin. lekin yozuvchi kampirning saxarxezligini shunchaki odat tarzida emas, balki zaruriyattakozosi sifatida xam kursatadi: u xamir korishi kerak. xikoya matnidan ma'lumki, kampirningdastyori yuk. demak, kundalik yumushlar kupaymay, kuyosh juda kizib ketmay turib, nonyopishga ulgirishi kerak. buning ustiga, choli nonushtaga issik non yesa yana xam yaxshi.extimol, ertalikka ularda nondan bulak yeydigan narsaning uzi yukdir. endi e'tibor "...xamirkilgani" turgan kampirning ne bois xukizdan xabar olganligiga karatilishi joiz. ma'lumki, xar kim uzi uchun kimmatbaxo xisoblangan narsadan bot-bot xabardor bulib turadi, farzandli onaxamisha bolalaridan xabardor bulishga, badavlat odam davlatidan ogox turishga intiladi. cholukampirning uyida bir-birlari uchun uzlaridan keyingi kimmatbaxo narsa - xukiz. shu boiskampirning urnidan turibok undan xabar olishi tasviri xam tushunarli, xam ishonarli.ukuvchilar dikkati xikoyada birgina …
6 / 20
"... bir kop somon, un-un beshta xoda, bir arava kamish"bilan tiklanadigan kulba. binobarin, uning kuyib ketishi uy egasi uchun juda katta yukotish emas.yangisini tiklab olish mumkin. kambagalda uyi kuyganda yonib ketadigan boylik xam yukki,unga achinsa.taxlilchi syujet rivojidagi xar bir nuktaga kampirning reaksiyasi kandayligiga dikkat kilishikerak: xukizning yukolganini bilgan kampir eng avval nima kildi? xamma ayollarning kuroliniishga soldi, ya'ni dodladi. boshkacha bulishi mumkinmidi? uning urnida kobil bobo nima kilganbulardi? bu xakda jiddiy uylab kurish kerak. xikoyaning keyingi jumlasi yanada galati va birkarashda asosiy tasvirga daxli yukka uxshab tuyuladi: "odamlar dod ovoziga urganib kolgan:birovni eri uradi, birovning uyi xatga tushadi...". "odamlar dodga urganib kolgan..." bulsa,demak, bu xolat tez-tez takrorlanib turadi. axir uzbeklar andishali, ovozini balandlatishdaniymanadigan xalk-ku?! buning ustiga, asar vokealari inkilob deb atalmish tuntarishdan oldinsodir bulgan. binobarin, xozirgi ayollarni dod solishga majbur etadigan asosiy sabab - ichkilik uzamonlar xali yuk edi. shuni bilish kerakki, mustamlaka xalk xech kachon farovon turmushkechira olmaydi. ya'ni …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "epik va dramatik asarlar tahlili"

epik va dramatik asarlar tahlili reja: 1. epik asarlarga xos xususiyatlar. 2. epik asarlar taxlilida tafsilotning urni. 3. epik asarlarni taxlillashda timsollardan foydalanish imkoniyatlari. 4. epik asarlarni taxlil kilishda badiiy lavxadan foydalanish. 5. epik tasvir va badiiy taxlil tadrijidagi yangilanishlar. 6. dramatik asarlarning asosiy belgilari. 7. dramatik asarlar teatr va adabiyotga xos xususiyatlarning uygunlashuvi. 8. dramatik asarlarni taxlillashda suzning aloxida urnini kuzda tutish. 9. drama asarlari taxlilida saxnaviylikni xisobga olish. hayotiy kulamning kengligi, murakkab insoniy takdirlar, kaxramonlar ruxiyatidagi sanoksiztovlanishlar vokealar asnosida idrok etilishi lozim bulgan epik asarlarda taxlil xam uziga xostarzda amalga oshiriladi. epik asarlarda kechinmalarning ...

This file contains 20 pages in DOC format (85.5 KB). To download "epik va dramatik asarlar tahlili", click the Telegram button on the left.

Tags: epik va dramatik asarlar tahlili DOC 20 pages Free download Telegram