axloqiy qadriyatlar

PPTX 37 pages 3.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 37
turon zarmed universiteti tarix kafedrasi mavzu: axloqiy qadriyatlar reja: 1 etika kategoriyalari 2 axloqiy qadriyatlar va hozirgi zamon 3 3 etikaning mohiyati va ahamiyati. axloqshunoslik sharqda ilmi ravish ilmi axloq axloq ilmi muosharat odobi g'arbda etika qadimgi yunonlar axloq xaqidagi ta'limotni fan darajasiga ko'targanlar va “etika” (taethika) deb ataganlar. hozirgi kunda bu fanni ilmiy va zamonaviy talablar nuqtai nazaridan “axloqshunoslik” deb atashni maqsadga muvofiq deb o'ylaymiz. . odob xulq axloq odobli, bilimdon va aqlli, mehnatsevar, imon-etiqodli farzand nafaqat ota-onaning, balki butun jamiyatning eng katta boyligidir. odob inson haqida yoqimli taassurot uyg‘otadi. milliy urf-odatlarga asoslangan chiroyli xatti-harakatlarni o‘z ichiga oladi. shaxs axloqiy faoliyatning o‘lchami, ko‘rsatkichi. 7 deylik, avtobusda yoshgina yigit, talaba hamma qatori o'tiribdi. navbatdagi bekatdan bir keksa kishi chiqib, uning ro'parasida tik turib qoldi. agar talaba darhol: “o'tiring, otaxon!” deb joy bo'shatsa, u chiroyli amal qilgan bo'ladi, chetdan qarab turganlar unga ich-ichidan minnatdorchilik bildirib, “baraka topgur, odobli yigitcha ekan”, deb …
2 / 37
ri tengdir". (zero, insonni go’zal qilib ko’rsatadigan uning chiroyi emas, balki chiroyli xulqidir). yusuf xos hojib 10 namunali xulq salomlashish odobi jamoat joylarida o‘zini tutish odobi rostgo‘ylik so‘zlashish odobi halollik fidoyilik kiyinish odobi vaqtni qadrlash 11 mahalladagi oila boshliqlaridan biri imkon boricha qo'ni-qo'shnilarning barcha ma'rakalarida xizmatda turadi, hech kimdan qo'lidan kelgan yordamini ayamaydi, ochiq ko'ngil, ochiq qo'l, doimo o'z bilimini oshirib borishga intiladi, tirishqoq oila a'zolariga mehribon va h.k. unday odamni biz xushhulq inson deymiz va unga mahallamizning namunasi sifatida qaraymiz. bordi-yu, aksincha bo'lsa, u qo'ni- qo'shnilar bilan ko'pol muomala qilsa, to'y-ma'rakalarda janjal ko'tarsa, sal gapga o'dag'aylab, musht o'qtalsa, ichib kelib, oilada xotin-bolalarini urib, haqoratlasa, uni badxulq deymiz. uning yomon xulqidan oilasi, ba'zi shaxslar jabr, ko'radi, mahalladagilarning tinchi buziladi, lekin bu hatti-harakatlar ham jamiyat hayotiga yoki insoniyat tarixiga biror-bir ta'sir o'tkazmaydi. axloq – jamiyat, zamon, insoniyat tarixi uchun namuna bo'la oladigan ijobiy hatti - harakatlar yig'indisidir. axloqda masala jiddiy mohiyat …
3 / 37
yat adolatsiz ekan, degan tasavvur uyg'onadi oxir-oqi6at o'sha jamiyat yoki tuzumni tanazzulga olib keladi. ta'kidlash joizki, axloqiy tarbiya natijasida odoblilik xushxuqlikka, xushxulqlik yuksak axloqiylikka aylangani kabi, axloqiy tarbiya yo'lga qo'yilmagan joyda muayyan shaxs, vaqti kelib, odobsizlikdan badxulqlikka, badxulqlikdan axloqsizlikka o'tishi mumkin. xullas, axloqshunoslik mazkur uch axloqiy hodisani bir-biri bilan uzviylikda va nisbiylikda o'rganadi. axloqshunoslikning tadqiqot ob'ekti nazariy amaliy axloqiy tafakkur taraqqiyotini tadqiq etadi insonni ezgulik orqali haqiqatga olib boradi axloq - ezgulik falsafasi axloqshunoslik - falsafiy fan sifatida bayon qiladi tushuntiradi o'rgatadi axloqshunoslikning ijtimoiy fanlar bilan aloqasi nafosatshunoslik pedagogika muayyan ijobiy faoliyat ham ezgulik (ichki go'zallik) ham nafosat (tashqi go'zallik) xususiyatlarini mujassam etadi siyosiy kurash qarama qarshi axloqiy qoidalar va talablar kurashini taqozo etadi inson faoliyatini boshqarishning ijtimoiy murvatlaridan bo'lmish - axloqni o'rganadi. axloqiy mezon muammosini hal etadi. ma'lum bir urf-odatlar va qadriyatlar muayyan diniy qonun-qoidalarga, muqaddas diniy kitoblarga ta'sir ko'rsatadi. axloqiy me'yorlar bilan huquqiy me'yorlar mohiyatan va mazmunan bir …
4 / 37
ing ikki sub'ektda birday namoyon bo'lishi. bu tushunchani faqat ishq, sevish, yoqtirish ma'nosidagina talqin qilish biryoqlamalikdir. muhabbat insonni anglab olishga yo'l ochadi. inson mohiyatini, uning ma'naviyatini mukammal o'rganish natijasida muhabbatni falsafiy tushunishning yangi qirralari ochilmoqda. 22 mifologiyada ezgulik yo'lidagi jasorat va qaxramonlik manbai; qadimgi hind va yunon falsafasida samoviy hodisa; xristianlikda dushmanni sevish, shu yo'l bilan insonlar orasidagi begonalikka barham berish aqidasi; islomda allohga, iymonli kishilarga muhabbat umumbashariy qadriyatlarni birlashtirgani uchun e'zozlanadi; alisher navoiy nazdida har qanday g'arazdan xoli mehr ko'rsatish muhabbat va fidoiylikdir; o'rta asrlar falsafasida bilish jarayonining ibtidosi va shartidir. masalan, avliyo avgustinning fikricha, inson qanchalik sevsa, shunchalik bila oladi. muhabbatga turlicha yondashuvlar 24 muhabbat axloqshunoslikdagi ko'pgina tushunchalardek, «juftlik» xususiyatiga ega, uning ziddi – nafrat. nafrat tushunchasi, albatta, muhabbat singari keng qamrovli emas. u aksil muhabbat tarzida namoyon bo'lgan ob'ektdan chetlashish, undan begonalashishni taqozo etadi. hazar, jirkanch hissi nafratning kundalik turmushidagi tor, «mayda» ko'rinishidir. nafratning ularga nisbtan «yirikligi» …
5 / 37
datiy, kundalik hayot mezonlari bilan o'lchanmaydi, ular ham muhabbat singari qamrovli va ijtimoiylik xususiyatiga ega. inson faoliyatini baholash uchun qshllaniladi. har qanday zamonda, har qanday sharoitda ham yovuzlik salbiylik, yomonlik bo'lib qolveradi 26 ezgulik va yovuzlikning o'ziga xos xususiyatlari ezgulik va yovuzlik juftligida har ikki tushuncha bir-birini tamomila inkor etadi. na faqat inkor etadi, balki ular orasida hayot-mamot kurashi ketadi va bu kurash abadiy kurash sifatida, olamni harakatga keltiruvchi kuch tarzida nomoyon bo'ladi. inson faolyaitini baholash xususityaiga ega. uni odam bolasining ulug'ligi va tubanligini o'lchaydigan muqaddas torozuga o'xshatish mumkin. insonning komilligi, jamiyatning takomilga erishgan-erishmagani shu mezon bilan o'lchanadi. 27 shaxsning odobiga, hulqiga bog'liq bo'lgan ijobiy hodisa. zero unda, mardlik, ochiqko'ngillilik, halollik singari axloqiy me'yorlar tajassum topadi. biroq u qahramonlik, jasorat, vatanparvarlik kabi tamoyillar darajasiga ko'tarila olmaydi. yaxshilik tushunchasi va uning ezgulikdan farqi 28 ezgulik hech qachon yovuzlikka aylanmaydi, har qanday zamonda, har qanday sharoitda ham yovuzlik bo'lib qolveradi. yaxshilik va …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "axloqiy qadriyatlar"

turon zarmed universiteti tarix kafedrasi mavzu: axloqiy qadriyatlar reja: 1 etika kategoriyalari 2 axloqiy qadriyatlar va hozirgi zamon 3 3 etikaning mohiyati va ahamiyati. axloqshunoslik sharqda ilmi ravish ilmi axloq axloq ilmi muosharat odobi g'arbda etika qadimgi yunonlar axloq xaqidagi ta'limotni fan darajasiga ko'targanlar va “etika” (taethika) deb ataganlar. hozirgi kunda bu fanni ilmiy va zamonaviy talablar nuqtai nazaridan “axloqshunoslik” deb atashni maqsadga muvofiq deb o'ylaymiz. . odob xulq axloq odobli, bilimdon va aqlli, mehnatsevar, imon-etiqodli farzand nafaqat ota-onaning, balki butun jamiyatning eng katta boyligidir. odob inson haqida yoqimli taassurot uyg‘otadi. milliy urf-odatlarga asoslangan chiroyli xatti-harakatlarni o‘z ichiga oladi. shaxs axloqiy faoliyatning o‘l...

This file contains 37 pages in PPTX format (3.1 MB). To download "axloqiy qadriyatlar", click the Telegram button on the left.

Tags: axloqiy qadriyatlar PPTX 37 pages Free download Telegram