xalq ertaklari. xalq maqollari va topishmoqlar. mavsumiy va oilaviy marosim folklori namunalari

PPTX 22 pages 1.2 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

powerpoint presentation xalq ertaklari. xalq maqollari va topishmoqlar. mavsumiy va oilaviy marosim folklori namunalari bazarova shahina g'anijon qizi 1. xalq ertaklari, maqollari va topishmoqlari 2. mavsumiy folklor namunalari 3. oila marosimlari folklori reja: xalq ertaklari: kirish xalq ertaklarining kelib chiqishi juda qadim zamonlarga borib taqaladi, aniq sanani belgilash qiyin, ammo ular og'zaki ijodning 3000 yillik tarixiga ega. o'zbek xalq ertaklarida sehrli, maishiy va hayvonlar haqidagi turlari mavjud bo'lib, ularning har biri o'ziga xos syujetlar va 12 ta personajlardan iborat. ertaklarning tuzilishi odatda 5 qismdan iborat: boshlanishi, asosiy voqealar rivoji, kulminatsiya, yechimi va 7 ta axloqiy xulosani o'z ichiga oladi. xalq maqollari: ta'rifi va ahamiyati xalq maqollari, og'zaki ijodning bir turi sifatida, 10-15 so'zdan iborat bo'lib, hayotiy tajribalarni qisqa va aniq ifodalaydi, odatda pand-nasihat ko'rinishida bo'ladi. maqollar, o'zbek xalqining 500 yillikdan ortiq boy tarixini aks ettirib, avloddan-avlodga o'tib, madaniy merosimizning ajralmas qismi sifatida saqlanib kelmoqda. ularda mehnatsevarlik, do'stlik, adolat kabi 7 …

2 / 22

ortiq tarixga ega. «sumalak» navro'zning asosiy taomi bo'lib, unib chiqqan bug'doydan tayyorlanadi. uni tayyorlash jarayoni 12 soatdan 24 soatgacha davom etadi. o'zbekistonda navro'z 1991-yilda davlat bayrami sifatida e'lon qilingan va u 5 kun davom etadi, shu davrda turli xalq sayillari o'tkaziladi. oilaviy marosim folklori: nikoh to'yi nikohda 'beshik to'yi'dan so'ng 'qiz uzatish' marosimi o'tkaziladi, bunda 40-50 nafar ayol qizni kuzatib qo'shiqlar aytadi va oilaviy baxt tilaydi. nikoh to'yida 'fotiha to'yi' muhim bosqich bo'lib, unda ikki oila kelishib, 3-7 nafar vakil ishtirokida qizning roziligini oladi va 9 non sindiriladi. to'yda 'kelin salom' marosimi bo'lib, kelin yangi oila a'zolariga ta'zim qiladi. bu odatda 7 dan 12 tagacha qarindoshlar ishtirokida o'tkaziladi va hurmat belgisi hisoblanadi. ertaklarning asosiy xususiyatlari ertaklarda fantastik elementlar keng qo'llaniladi. masalan, sehrli buyumlar, gapiradigan hayvonlar va g'ayritabiiy qobiliyatlarga ega bo'lgan qahramonlar tasvirlanadi. ertaklarning asosiy xususiyati - bu o'ziga xos kompozitsiya. boshlanishi (masalan, "bir bor ekan, bir yo'q ekan"), asosiy qismi …

3 / 22

ha 3-4 qatorli she'r shaklida bo'ladi. ular odamlarning bilimini sinash uchun 2 xil ma'noni anglatadi. topishmoqlarda 2 qism mavjud: savol qismi (masala) va javob qismi (yechimi), ular mantiqiy bog'langan. 1-qismda predmet yashirin tasvirlanib, 2-qismda uning nomi aytiladi. topishmoqning asosiy janr xususiyati – uning metaforikligi. ob'ekt yoki hodisalar 5-6 xil belgi orqali tasvirlanadi, bu esa topuvchidan fikrlashni talab qiladi. mavsumiy folklor: hosil bayrami hosil bayrami, kuzda nishonlanib, dehqonchilik yilining yakunini anglatadi, odatda oktabr-noyabr oylarida o'tkaziladi. bu paytda 12 turdagi o'yinlar tashkil etiladi. ushbu bayramda ertalab soat 6:00 da o'tkaziladigan rasm-rusumlar, hosildorlik uchun minnatdorchilik bildirish va kelgusi yil uchun baraka tilash kabi 7 ta marosimlarni o'z ichiga oladi. hosil bayrami davomida 'osh' kabi 9 xil taomlar tayyorlanadi, bu taomlar mo'l-ko'lchilik va birlikni ifodalaydi, hamda 8 ta qo'shiq aytiladi, bayram ruhini ko'taradi. oilaviy marosim folklori: beshik to'yi beshik to'yida 'beshik terishi' marosimi muhim. unda 7-9 nafar ayol beshikni bezatadi, qo'shiqlar aytadi va chaqaloqqa …

4 / 22

arsalar, masalan, 7 boshli ajdarho va uchuvchi gilamlar orqali qahramonlarning sarguzashtlari tasvirlangan. maqollar: misollar va tahlil maqollar koʻpincha 7-12 soʻzdan iborat boʻlib, xalq donoligini ifodalaydi; masalan, "kuch birlikda" maqoli hamjihatlikning ahamiyatini taʼkidlaydi. maqollarda koʻpincha alliteratsiya va qofiya kabi badiiy usullar qoʻllaniladi; "oʻylab gapir, oʻylab ye" misoli fikrlash va ehtiyotkorlikni urgʻulaydi. maqollar turli mavzularni qamrab oladi, jumladan, mehnat, doʻstlik va oila; "doʻsti koʻpning yoʻli ravon" maqoli ijtimoiy aloqalarning muhimligini koʻrsatadi. topishmoqlar: misollar va tahlil topishmoqlarda ko'pincha metaforalar ishlatiladi; masalan, "ikki o'g'li bor, biri osmonda, biri yerda" quyosh va oyni ifodalaydi, bu yerda "ikki" muhim rol o'ynaydi. topishmoqlarning tuzilishida antitezis katta ahamiyatga ega; "uzoqdan ko'rsam tosh edi, yaqin kelsam non edi" misolida, ziddiyat topish javobini ochishga yordam beradi. ko'pgina topishmoqlar antropomorfizmga asoslangan; masalan, "bir dahan bor, gapirmaydi, ming ko'zi bor, ko'rmaydi" to'r haqida, bu yerda dahan va ko'z inson xususiyati. mavsumiy folklor: yalla "yalla" bahor mavsumida ijro etiladigan marosim qo'shig'i bo'lib, unda …

5 / 22

'yi folklorida 'laparlar' deb ataladigan maxsus qo'shiqlar ijro etiladi, ularda o'g'il bolaga baxt va omad tilaklari 7 xil uslubda kuylanadi. folklorning ahamiyati folklor elementlari, xususan 5 ta asosiy janr orqali, yosh avlodning axloqiy tarbiyasida beqiyos ahamiyatga ega bo'lib, ularda yaxshilik va yomonlik tushunchalarini shakllantiradi. folklor, xususan ertaklar, maqollar va topishmoqlar, milliy o‘zlikni saqlashda 19-20-asrlarda muhim rol o‘ynadi, chunki bu davrda madaniy assimilyatsiya xavfi mavjud edi. mavsumiy va oilaviy marosim folklori, masalan, navro‘z qo‘shiqlari va to‘y marosimlari, oila a‘zolarini birlashtirib, avloddan-avlodga 7 ta asosiy qadriyatni yetkazadi. xulosa “xulosa” odatda ertak yoki hikoyaning oxirida keladi va unda ibratli saboq yoki asosiy g‘oya 25-35 so‘z bilan ifodalanadi. ba’zan “xulosa” 15-20 so‘zdan iborat bo‘lib, voqealarning natijasi va personajlarning taqdiri haqida qisqacha ma’lumot beradi. ko‘p hollarda “xulosa” 22-38 so‘z bilan hikoyaning asosiy mazmunini jamlaydi, o‘quvchilar uchun axloqiy yoki hayotiy darsni ta’kidlaydi. e'tiboringiz uchun rahmat image3.png image4.png

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xalq ertaklari. xalq maqollari va topishmoqlar. mavsumiy va oilaviy marosim folklori namunalari"

powerpoint presentation xalq ertaklari. xalq maqollari va topishmoqlar. mavsumiy va oilaviy marosim folklori namunalari bazarova shahina g'anijon qizi 1. xalq ertaklari, maqollari va topishmoqlari 2. mavsumiy folklor namunalari 3. oila marosimlari folklori reja: xalq ertaklari: kirish xalq ertaklarining kelib chiqishi juda qadim zamonlarga borib taqaladi, aniq sanani belgilash qiyin, ammo ular og'zaki ijodning 3000 yillik tarixiga ega. o'zbek xalq ertaklarida sehrli, maishiy va hayvonlar haqidagi turlari mavjud bo'lib, ularning har biri o'ziga xos syujetlar va 12 ta personajlardan iborat. ertaklarning tuzilishi odatda 5 qismdan iborat: boshlanishi, asosiy voqealar rivoji, kulminatsiya, yechimi va 7 ta axloqiy xulosani o'z ichiga oladi. xalq maqollari: ta'rifi va ahamiyati xalq maqollari, o...

This file contains 22 pages in PPTX format (1.2 MB). To download "xalq ertaklari. xalq maqollari va topishmoqlar. mavsumiy va oilaviy marosim folklori namunalari", click the Telegram button on the left.

Tags: xalq ertaklari. xalq maqollari … PPTX 22 pages Free download Telegram