protozoologiya. birhujayralilar. bir hujayrali sodda hayvonlarning tuzilishi va funktsiyalari

PPTX 35 pages 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 35
prezentatsiya powerpoint ma'ruzachi: zoologiya kafedrasi katta o'qituvchisi raxmatullaev b.a. termiz – 2020 mavzu: protozoolgiya. bir hujayralilar. bir hujayrali sodda hayvonlarning tuzilishi va funktsiyalari termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi reja: 1. bir hujayralilarning ko'payishi va hayot tsikllari 2.sodda hayvonlar xilma-xilligi 3. xivchinlar (mastigophora)sinfi 4. o'simliksimon xivchinlilar (phytomastigina) kenja sinfi 5. hayvonsimon xivchinlilar (zoomastigina) kenja sinfi diohen bir haykalning qarshisiga kelib tilana boshladi. undan nega bunday qilayotganini so'rashganda: «o'zimni rad javobiga ko'niktirmoqchiman», — deb javob qildi. (miloddan avvalgi 400-323 yillar) faylasuflar fikridan namunalar 1.kosmopolit turlar bu ... 2.endemik turlar bu... 3.foreziya bu... 4.avtoxton turlar bu ... 5.alloxton turlar bu... 6.nekton bu... 7.pleyston bu... 8.plankton bu... 9. sinantrop turlar bu... 10.gidroxoriya bu... 11.anemoxoriya bu... 12.anemo –gidroxoreya bu... 13.bioxoriya bu... 14.antropoxoriya bu... 15.foreziya bu... bu ... hayvonlarning ko'payishi. hayvonlar jinsiy va jinsiz ko'payadi. bir hujayrali organizmlarda jinssiz ko'payish ona organizmining teng ikkiga bo'linishi orqali sodir bo'ladi. tuban ko'p hujayralilarda kurtaklanish orqali …
2 / 35
rug'lantirish mumkin. odatda germafrodit individlar bir-birini urug'lantiradi. urug' hujayra tuxum hujayrani tashqi muhitda uruhlantirish tashqi urug'lanish, organizmning ichida urug'lanishi ichki urug'lanish deyiladi. umurtqasiz hayvonlar orasida urug'lanmagan tuxumlardan ko'payish – partenogenez ham uchrab turadi. bu ko'payish ko'plab qirilib ketadigan hayvonlarda uchraydi. ayrim umurtqasiz hayvonlar turi faqat partenogenetik urg'ochilardan iborat. urug'langan yoki partenogenetik tuxumni voyaga etgan organizmga aylanish davri individual rivojlanish yoki ontogenez deyiladi. u esa embrional va postemrional davrlarni o'z ichiga oladi. bir xujayralilar kenja dunyosiga mansub bulgan xayvonlarning tanasi yagona xujayradan yoki bir-biriga o'xshash tuzilgan xujayralar to'plamidan iborat. bir xujayralilar mustaqil xayot kechira oladigan organizmlar bulib, ular modda almashinish, xarakatlanish, ta'sirlanish, kupayish va tirik organizmlar uchun xos bulgan barcha xususiyatlarga ega. bunday funktsiyalarni xujayradagi maxsus organoidlar (organellalar) bajaradi. bir xujayralilar soxta oyoklar, xivchinlar va kiprikchalar yordamida harakatlanadi. bularni 70000 dan ortik turi ma'lum, ular sarkomastigoforalar, sporalilar, miksosporidiyalar, ikrosporidiyalar va infuzoriyalar tiplariga ajratiladi. xivchinlar (mastigophora) sinfi hamma xivchinlilarning harakat organoidlari bitta …
3 / 35
anish) funktsiyasini bajaruvchi uzun qismi tana sirtida joylashagan. uning kalta bazal tanachasi ektodermada joylashgan bo'lib, kinetosoma (harakatlantiruvchi tana) deyiladi. tashqi tomondan xivchin uch qavat membrana bilan o'ralgan. bu membranalar hujayra membranalari bilan bog'langan. ulardan ikkitasi xivchinlarning markaziy o'qi, boshqa 9 ta fibrillalar esa xivchinning membranasi ostida joylashgan periferik fibrillalar deyiladi. markaziy fibrilalar tayanch, periferik fibrillar esa lokomotor (harakatlanish) funktsiyasini bajaradi. evglenasimonlar /euglenoidea/ turkumi. evglenasimonlar oziqlanish usuliga ko'ra xilma-xil. evglenalarning oziqlanishi tashqi muxit sharoiti o'zgarishi bilan bir xildan ikkinchi xilga o'tishi mumkin. bu turkumga yashil evglena euglena viridis, euglena acus, euglena spirogyra va boshqalar kiradi. evglenalar chirigan organik moddalarga boy bo'lgan ko'lmak suvlarda, hovuzlarda va boshqa ifloslangan suvlarda yashaydi. evglenaning tanasi duksimon, keyingi uchi o'tkirlashgan bo'ladi. tsitoplazmasi endoplazma va ektoplazmadan iborat bo'lib uning usti yupka elastik parda-pellikula bilan qoplangan. shuning uchun ham evglenaning shakli nisbatan o'zgarmasdir. lekin harakatlanish paytida shakli o'zgarib, xatto u dumaloqlanishi ham mumkin. ularning ko'pchiligida tsitoplazmasida pigment saqlovchi …
4 / 35
lilarga ajratiladi. o'simliksimon xivchinlilar (phytomastigina) kenja sinfi bu kenja sinfga kiruvchi bir hujayralilarning ko'pchiligi yashil rangli bo'lib, yorug'lik ta'sirida fotosintez qilish xususiyatiga ega. ularning tanasi duksimon, tsilindirsimon, sharsimon va boshqa shakllarda bo'lishi mumkin. o'simliksimon xivchinlilarning tanasida xivchinlar soni 1-2 tadan bir necha yuztagacha, hatto mingtagacha bo'lishi mumkin. ko'pchiligida yorug'lik sezuvchi ko'zchasi – stigma ham bo'ladi. xromatoforlar plastinka yoki donaga o'xshash bo'lib, ular har hujayradi 1-2 ta yoki juda ko'p bo'lishi mumkin. ba'zi evglenasimonlar birdaniga ikki xil avtotrof va geterotrof oziqlanishi mumkin. bu xildagi oziqlanish miksotrof oziqlanish deyiladi. chuchuk suvlarda yashovchi xivchinlilarda osmoregulyatsiya va ayirish vazifasini qisqaruvchi vakuolalar bajaradi. dengizda yashovchi va parazit turlarida vakuolalar bo'lmaydi. ko'pchilik xivchinlilar teng ikkiga bo'linish orqali jinssiz ko'payadi. bir qancha hollarda hayvonlar tsista davrida ham ko'payadi. tsista ichida hayvon tanasi bir necha marta ketma-ket bo'linadi. hujayralarning shu usulda yiriklashmasdan ketma-ket bo'linishi palintomiya deyiladi. koloniyali yashil xivchinlilar chuchuk suvlarda yashil plastinkaga o'xshovchi (gonium pektorale) ko'p uchraydi. …
5 / 35
esa mustaqil yashayveradi. qulay sharoitda hali ona koloniyadan chiqmagan yosh koloniyalar ichida ikkinchi tartibdagi yosh koloniyala rivojlanishi mumkin. jinsiy ko'payish kolonial xivchinlilar va yakka yashovchi xivchinlilarda uchraydi. yakka yashovchi xivchinlilarning jinsiy hujayralari bir xil kattalikda bo'lib, erkak va urg'ochi gametalarini ajratib bo'lmaydi. jinsiy ko'payishning bu xili izogamiya, ya'ni teng gametalik deyiladi. kolonial xivchinlilarda har xil kattalikdagi gametalar hosil bo'ladi. 32 hujayrali eudorinaning ayrim koloniyasida hamma hujayralar bo'linmasdan yirikroq jinsiy hujayralar makrogametalarni (tuxum hujayra), boshqa koloniyasi hujayralari esa palintomik yo'l bilan ikkiga bo'linib, 64 ta mikrogametalarni (urug') hosil qiladi. morfologik jihatdan bir-biridan farq qilivchi jinsiy hujayralarning hosil bo'lishi anizogamiya deyiladi o'simliksimon xivchinlilar bir necha turkumlarga bo'linadi 1.qalqondor xivchinlilar turkumi (seratium) 2.evglenasimon turkumi (phacus) 3. fitomonadlar turkumi (volvoks) qalqondorlarga mansub tropik va subtropik dengizlarda tun yog'duchisi nactiluca miliaris juda ko'p uchraydi. diametri 2 mm keladi. u fotosintez qilmasligi va hayvonlarga o'xshash oziqlanishi bilan boshqa o'simliksimon xivchinlardan farq qiladi. u mexanik va kimyoviy …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "protozoologiya. birhujayralilar. bir hujayrali sodda hayvonlarning tuzilishi va funktsiyalari"

prezentatsiya powerpoint ma'ruzachi: zoologiya kafedrasi katta o'qituvchisi raxmatullaev b.a. termiz – 2020 mavzu: protozoolgiya. bir hujayralilar. bir hujayrali sodda hayvonlarning tuzilishi va funktsiyalari termiz davlat universiteti tabiiy fanlar fakulteti zoologiya kafedrasi reja: 1. bir hujayralilarning ko'payishi va hayot tsikllari 2.sodda hayvonlar xilma-xilligi 3. xivchinlar (mastigophora)sinfi 4. o'simliksimon xivchinlilar (phytomastigina) kenja sinfi 5. hayvonsimon xivchinlilar (zoomastigina) kenja sinfi diohen bir haykalning qarshisiga kelib tilana boshladi. undan nega bunday qilayotganini so'rashganda: «o'zimni rad javobiga ko'niktirmoqchiman», — deb javob qildi. (miloddan avvalgi 400-323 yillar) faylasuflar fikridan namunalar 1.kosmopolit turlar bu ... 2.endemik turlar bu... 3...

This file contains 35 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "protozoologiya. birhujayralilar. bir hujayrali sodda hayvonlarning tuzilishi va funktsiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: protozoologiya. birhujayralilar… PPTX 35 pages Free download Telegram