po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish

PDF 11 pages 801.4 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 801.4 KB

File type PDF

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

mavzu: temir uglerodli qotishmalar po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish. termik ishlov berishning turlari reja: • po‘lat va qotishmalarni termik ishlashning nazariy asoslari, termik ishlashning po‘lat xossalariga ta’siri. • termik ishlashning asosiy turlari (yumshatish, normallash, toblash, bo‘shatish). • termik ishlash uchun ishlatiladigan qizdirish asboblari va detallarining yuza qatlamini toblash. • ligerlangan po‘latlarni termik ishlashning o‘ziga hos xususiyatlari. mashinasozlik sanoatida ko’pgina po‘lat va cho‘yanlardan, shuningdek rangdor metall qotishmalaridan yasalgan buyumlarning fizikaviy, mexanik va texnologik xossalarini zarur tomonga keskin o‘zgartirish maqsadida ularga termik va kimyoviy - termik ishlov beriladi. bu esa yengil, puxta va chidamli mashinalar tayyorlashda metall qurilmalarda, metallarni tejashda, mashina va mexanizmlarning tannarxini pasaytirishda katta rol o‘ynaydi. metallarga termik ishlov berish jarayonidan lavhalar metallardan yasalgan buyumlarning kimyoviy tarkibini o‘zgartirmay turib, ularning strukturalarini termik vositalar, ya’ni ma’lum temperaturagacha qizdirib, shu temperaturada ma’lum vaqt tutib turilgandan keyin har xil tezlikda sovutish yordamida o‘zgartirish metallarni termik ishlash deyiladi. 1868 yilda rus …

2 / 11

zdirib, shu temperaturada ma’lumi vaqt tutib turgach, asta-sekin sovutish yumshatish deyiladi. bo‘shatish. toblash. normallash. yumshatish. termik ishlash quyidagi gruppalarga bo‘linadi: metallarga kimyoviy-termik ishlov berish past temperaturada yumshatish, po‘lat buyumlar sovuqlayin bosim ostida ishlaganda, vujudga keluvchi ichki kuchlanishhlarni, mo’rtlikni yo‘qotish maqsadida bajariladi. akademik a.a.bochvar past temperaturada yumshatish temperaturasini quyidagicha aniqlashni tavsiya etadi. uglerodli po‘latlar uchun sovutuvchi muhit sifatida, ko‘pincha sovuq suvdan, ligerlangan po‘latlar uchun esa mineral moylar va boshqa eritmalardan foydalaniladi. . • tarkibidagi uglerod 0,25% dan kam bo‘lgan po’latlar amalda toblanmaydi, chunki uglerodning kamligi austenitning martensit strukturaga o‘tish temperaturasini ko‘tarib, toblashda vujudga keluvchi qattiq eritmaning parchalanishiga sabab bo‘ladi. toblangan po‘lat buyumlardagi ichki kuchlanishhlarni kamaytirish maqsadida bo‘shatiladi ligerlovchi elementlarni po’latlarning xususiyatiga ta’siri. ligerlovchi elementlar po‘latlarning konstruksion mustahkamligini oshirish uchun kiritiladi. ligerlangan po‘latlar sifatli, yuqori sifatli va o‘ta yuqori sigatli bo‘ladi. ularni toblashdan so‘ng ishlatiladi, chunki ular yumshatilgandan so‘ng oddiy uglerodlik po‘lat xususiyatiga o‘xshab qoladi. mexanik xususiyatning yaxshilanishiga sabab ligerlovchi elememtlarning ferritning …

3 / 11

amma xususiyatlari bo‘yicha ancha yuqori turadi. kam ligerlangan asbobsozlik po‘latlariga 9xc, xbg, xbcg lar kiradi. yuqori ligerlangan asbobsozlik po‘latlar bularning tarkibida ko‘p miqdorda volfram, xrom va vanadiylar asosiy ligerlovchi element to 18 % bo‘lib, ularning issiqlik bardoshligi 600-640 c gacha bo‘ladi. bu po‘latlarni tez kesar po‘lat deb aytiladi va qo‘shimcha molibden kiritiladi. bu po‘latlarning markalari m, k, f bilan belgilanadi, raqamlar esa ularning miqdorini ko‘rsatadi. ko‘proq ishlatiladiganiga quyidagi markalar kiradi: p18, p9, p10, k5, f5 va boshqalar. sovuq holda deformatsiyalash uchun shtamplar. oddiy shakldagi mayda detallar uchun uglerodlik po‘latlardan shtamplar tayyorlanadi. ularning markalari u10, u11, u12 sharoitda ishlaydigan shtamplarni tayyorlashda ligerlangan xbg, x12f1 po‘latlardan foydalaniladi. e’tiboringiz uchun raxmat!

4 / 11

po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish - Page 4

5 / 11

po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish - Page 5

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish"

mavzu: temir uglerodli qotishmalar po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish. termik ishlov berishning turlari reja: • po‘lat va qotishmalarni termik ishlashning nazariy asoslari, termik ishlashning po‘lat xossalariga ta’siri. • termik ishlashning asosiy turlari (yumshatish, normallash, toblash, bo‘shatish). • termik ishlash uchun ishlatiladigan qizdirish asboblari va detallarining yuza qatlamini toblash. • ligerlangan po‘latlarni termik ishlashning o‘ziga hos xususiyatlari. mashinasozlik sanoatida ko’pgina po‘lat va cho‘yanlardan, shuningdek rangdor metall qotishmalaridan yasalgan buyumlarning fizikaviy, mexanik va texnologik xossalarini zarur tomonga keskin o‘zgartirish maqsadida ularga termik va kimyoviy - termik ishlov beriladi. bu esa yengil, puxta va chidamli ma...

This file contains 11 pages in PDF format (801.4 KB). To download "po‘lat va qotishmalarga termik va kimyoviy-termik ishlov berish", click the Telegram button on the left.

Tags: po‘lat va qotishmalarga termik … PDF 11 pages Free download Telegram