o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari

PPTX 166 стр. 34,3 МБ Бесплатная загрузка

166 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 34,3 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 166

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 166

bo'lajak informatika o'qituvchilarini metodik tayyorlash tizimida web-texnologiyalardan foydalanish o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari ma`ruzachi: u.mansurov reja o’zbek davlatchiligi va uning tarixiy bosqichlari ix-xv asrlarda hukmronlik qilgan davlatlar o’rta osiyoni xonliklarga bo’linib ketishi va rossiya imperiyasi tomonidan istilo etilishi turkistonda sovet hokimiyatini o’rnatilishi o‘zbekiston tarixini quyidagi davrlarga bo`lish mumkin ibtidoiy-jamoa tuzumi qadimgi davr: davlatchilikning shakllanishi va rivojlanishi o'rta asrlar davri rossiya imperiyasi mustamlakachiligi davri mustabid sovet hokimiyati hukmronligi davri milliy istiqlol davri tarix faniga o’rta asr tushunchasi uyg’onish davri mutafakkirlari tomonidan kiritilgan bo’lib, madaniyat yuksak taraqqiy etgan antik davr bilan uyg’onish davr o’rtasidagi davrga nisbatan ishlatilgan. o’rta asrlar feodal yer egaligi munosabatlari davri bo’lib uch bosqichdan iborat: ilk o’rta asrlar v - іx asrlar rivojlangan o’rta asrlar іx – xv asrlar so’nggi o’rta asrlar xvі - xvіі asrning o’rtalarini o’z ichiga oladi. o`ziga to`q odam- dehqon deyilgan. dehqonlarning shaharda hashamatli uylari, qishloqlarda qo'rg'onlari bo'lib, xizmatkor- cho‘rilarga qo'riqlovchi chokarlarga ega bo'lgan. kashovarz- …

2 / 166

vii asr boshlarida (islom dinining vujudga kelishi arafasida) arabiston yarim orolida somiy (semit) qavmiga mansub arab qabilalari tarqoq holda yashagan. ular o`rtasidagi mavjud ijtimoiy - iqtisodiy va siyosiy taraqqiyot darajasi bir xil bo`lmagan. arablar asosan ko`chmanchi xalq bo`lib, chorvachilik bilan hayot kechirgan. ko`chmanchilar badaviylar deb yuritilgan. aholi orasida islom dinigacha ko`p xudolik - butparastlik urf bo`lgan. jumladan, ka'bada 360 ta but bo`lib, ularning eng yiriklari hubal va lut edi. mamlakatda ko`p xudolikning mavjud bo`lishi oqibatida o`zaro qabilaviy urushlarni yuzaga keltirgan. islomning paydo bo`lishi vi asrgacha bo`lgan vaqt arablarda- johiliyat davri sifatida tilga olinadi. arab qabilalari arablarning qadimgi dinlari jumlasiga totemizm, fetishizm, animizm va o’tmish ajdodlarga sig’inish totemizmning yaqqol dalili sifatida ko’p arab qabilalarining nomini keltirish kifoya: asad (arslon), qalb (it), bakr (bo’taloq), sal’ab (tulki), zi’b (bo’ri) va xokazo. fetishizm qadimgi arablarda asosan meteorit va vulqoniy toshlarni muqaddaslashtirish, ularga sig’inishda o’z ifodasini topdi. arab qabilalari animizm tabiatdagi jamiki mavjudotlarni ruxlantiradi, ya’ni …

3 / 166

’chmanchi qabilalar va o’tkinchi savdogarlar savdogarlar e’tiborini qozongan. makkada qurulgan birinchi bino- ka’ba. madina shaxri makkadan taxminan 350–400 km shimolda madina shahri joylashgan. qadimgi yasrib nomi bilan ma’lum bo’lgan bu shahar hosildor, sersuv vohadan iborat edi. ptolomey o’zining “geofrafiya” asarida bu shaharni “yatrippa”, vizantiyalik stefan esa “yatrippa polis” deb bergan. yasrib nomi bilan shahar qur’onda ham zikr qilinadi. madina shaxri vi asrda yasrib bir necha qishloqlarga bo’lingan. har bir qishloq esa o’z navbatida yana ikki qismga bo’lingan. 1. u yoki bu urug’ga qarashli yerlar va uylar. 2. utm deb atalgan bo’lib ular devor va darvozalari bor qo’rg’ondan iborat bo’lgan. katta urug’lar bir necha utmga ega bo’lishlari mumkin bo’lgan edi. tashqi xujum xavfi tug’ilganda yoki urug’ erkaklari urushga ketganlarida ayollar, yosh bolalar va qariyalar utmga berkinardilar. bundan tashqari, urug’ning g’allasi, qurol-yarog’i va qimmatbaxo buyumlari ham utmlarda saqlangan. ka’ba saudiya arabistonining makka shaxridagi masjid al-haram masjidining ichida joylashgan. al-haram masjidining maydoni kaʼba …

4 / 166

610 yilda boshlaganlar. hijrat (arabcha ko’chish) deb atalgan mazkur voqea 622 yil 16 iyulda yuz bergan. 623-630 yillarda makka shahri uchun bir necha bor o`z raqiblariga qarshi urushlar olib bordi. 632 yil (hijriy yil hisobida 10-yili) 25 mayda o`z uylarida vafot etadilar. islom musulmonlarida asosan ilk to’rt halifa alohida ahamiyatga ega. bular – abu bakr (632-634) umar (634-644) usmon (644-656) hazrat ali (656-661). ular “al-xulafo arrishidun” (to’g’ri yo’ldan boruvchi xalifalar) degan nom olganlar. so`ng halifalik 661-750 yillarda ummaviylar sulolasiga o’tgan. bu sulolaga muofiya bin abu sufyon (661-680) asos solgan. ummaviylardan halifalik abbosiylar (750-1258) sulolasi qo’liga o’tgan. bu sulolaning asoschisi muhammad alayhissalomning amakilari avlodlaridan abul abbos as-saffoq (750-754) edi. islom arabcha — bo`ysunish, itoat etish, o`zini alloh irodasiga topshirish ma'nolarini bildiradi. islom diniga e'tiqod qiluvchilar arabcha «muslim» («sadoqatli», ko`plik shakli «muslimun») deb ataladi. (632 – 634 yillar) hazrati umar (634 – 644 yillar) hazrati usmon (644 – 656 yillar) hazrati ali …

5 / 166

di. qur`oni karim - 651 yilda kitob shakliga keltiriladi. «usmon musxafi» nomi bilan yuritiladi. qur`oni karim tarixiy manbalar asosida aniqlangan bu nusxalar: 1. makka nusxasi: 2. damashq nusxasi; 3. basra nusxasi; 4. kufa nusxasi va madina umumiy nusxasi; 5. madina xos nusxasi. 6. hazrat usmon nusxadir. qur`oni karim 1698 yilda lotin tiliga, 1770-1828 yillar orasida sakkiz marta farangiston tiliga, 1734-1826 yillarda o’n marta ingliz tiliga, 1946 yilda nemis tiliga, 1716- 1986 yillarda etti marta rus tiliga tarjima qilingan. qur`oni karim muqaddas qur'oni karim kitobi 114 suradan, 30 pora (qism) dan iborat. 750 marta «ilm» so`zi takrorlanadi. qur'on nafaqat falsafiy, huquqiy yozma yodg`orlik bo’lib qolmay, balki unda axloq-odob, ota-ona va qarindosh-urug’larga xurmat, halollik poklik to’grilik etim-esir, kambag’al miskinlarga muruvvat, birovning haqini emaslik omonatga xiyonat qilmaslik do’stlik birodarlik kabi juda ko`p g`oyalar o`zining mujassam ifodasini topgan. movarounnahr, xuroson va eronda italiyaga qaraganda oldinroq (ix-xii asrlar) ulkan madaniy ko`tarilish yuz bergan. bu davr …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 166 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari"

bo'lajak informatika o'qituvchilarini metodik tayyorlash tizimida web-texnologiyalardan foydalanish o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari ma`ruzachi: u.mansurov reja o’zbek davlatchiligi va uning tarixiy bosqichlari ix-xv asrlarda hukmronlik qilgan davlatlar o’rta osiyoni xonliklarga bo’linib ketishi va rossiya imperiyasi tomonidan istilo etilishi turkistonda sovet hokimiyatini o’rnatilishi o‘zbekiston tarixini quyidagi davrlarga bo`lish mumkin ibtidoiy-jamoa tuzumi qadimgi davr: davlatchilikning shakllanishi va rivojlanishi o'rta asrlar davri rossiya imperiyasi mustamlakachiligi davri mustabid sovet hokimiyati hukmronligi davri milliy istiqlol davri tarix faniga o’rta asr tushunchasi uyg’onish davri mutafakkirlari tomonidan kiritilgan bo’lib, madaniyat yuksak taraqqiy e...

Этот файл содержит 166 стр. в формате PPTX (34,3 МБ). Чтобы скачать "o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbekistonda mustaqillik g’oya… PPTX 166 стр. Бесплатная загрузка Telegram

o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "o’zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari"

Похожие файлы