o‘zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari

PPT 21 pages 1015.5 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1015.5 KB

File type PPT

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

slayd 1 o‘zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari r e j a : ix-xii asr boshlarida tohiriy, somoniylar, qoraxoniylar, saljuqiylar, g'aznaviylar davlatlarining ijtimoiy va iqtisodiy hayoti. xorazmshoh sulolasining o'rnatilishi, ijtimoiy, iqtisodiy va madaniy hayot. chingizxon va xorazmshoh munosabatlari. movarounnahr va xorazmning mo'g'ullar tomonidan bosib olinishi amir temurning markazlashgan davlat tuzishi, temuriylar davrida movarounnahr va xuroson. davlatlar mavjud bo'lgan davrlar 1. tohiriylar davlati 821-873 (tohir ibn husayn) 2. somoniylar davlati 873-1005 (nasr ibn axmad) 3. qoraxoniylar davlati 859-1130 (abdulkarim bug'roxon) 4. g'aznaviylar davlati 977-1059 (sabuktegin) - xuroson 5. saljuqiylar davlati 1038-1157 (to'g'rulbek) 6. xorazmshohlar davlati 1077-1231 (anushtegin) tohiriylar davlati 821-yilda arab xalifasi ma'mun tomonidan tohir ibn husayn xurosonga noib etib tayinlanadi va shu tariqa tohiriylar davlati yuzaga keladi. (movarounnahr xuroson tarkibiga kirar edi). markazi nishopur; 822-yilda tohir ibn husayn ma'mun odamlari tomonidan o'ldirilgach uning o'rniga talxa ibn-tohir (822-830) tayinlanadi; abdullo noiblik qilgan yillarda (830-844 yy.) xuroson amalda mustaqil davlatga aylanadi; xuroson noibligiga …

2 / 21

1 yildan 873 yilgacha hukm surgan; tohiriylar davrida o'rta osiyoning barcha hududlarida islom dini tarqaladi. somoniylar davlatining tashkil topishi 806 yilda movarounnahrning bir qancha yirik shaharlarida arab lashkarboshisi rofe ibn lays boshchiligida xalifalikka qarshi qo'zg'olon ko'tarildi; bu qo'zg'olonni bostirishda somon qishlog'i oqsoqoli somonxudotning avlodlari xuroson noibi ma'munga katta yordam ko'rsatdilar; ma'mun somonxudotning nabiralariga minnatdorchilik tariqasida movarounnahr erlariga mahalliy boshliq qilib tayinlaydi va shu tariqa o'rta osiyoda somoniylar sulolasining hukmronligi boshlanadi; somonxudotning nabiralari: nuh ibn asad samarqandga (820-842 yy), ahmad ibn asad farg'onaga (820-865 yy), yahyo ibn asad choch va ustrushonaga (820-856 yy), ilyos ibn asad – hirotga hokim etib tayinlanadilar; somoniylar davlatining tashkil topishida farg'ona hokimi ahmadning xizmati katta bo'ldi; samarqand hokimi nuh vafotidan keyin ahmad akasiga tegishli bo'lgan bu viloyatni ham egallab, o'z hokimiyatini farg'onadan samarqandgacha kengaytirdi va movarounnahrni o'z sulolasi boshchiligida birlashtirishga kirishadi; ahmad ibn asad vafotidan keyin nasr ibn ahmad (865-892 yy.) otasining siyosatini davom ettirib, movarounnahrda …

3 / 21

nglarda (888 y.) nasr engiladi; ismoil somoniy movarounnahrning yagona hukmdori bo'lib qoladi; ismoil davrida somoniylar davlati ismoil davrida somoniylar davlati o'zining eng yuksak cho'qqisiga ko'tarilgan; movarounnahrning poytaxti samarqanddan buxoroga ko'chirildi; turk harbiylaridan maxsus harbiy guruhlar va turk sarbozlaridan iborat muntazam piyoda va otliq qo'shin tuzilgan; x asr boshlarida xorazm, isfijob, chag'oniyon va huttalondan tashqari (ularning hokimlari somoniylarga rasman tobe edilar, xolos) movarounnahr va xurosonning katta qismi amalda somoniylarga tobe bo'lgan; ismoil somoniy mamlkatimiz siyosiy birligini ta'minladi, farg'ona, isfijob (sayram), shosh, samarqand, buxoro, xorazm, chag'oniyon, xuttalon, kesh, xuroson, seyiston, g'azna kabi qator viloyatlarni o'z hukmi ostiga birlashtirdi; hukmronlik yillari: 873-891 (mahalliy hukmdorlik davri); 892-907 (saltanatning mutloq hukmdori). somoniylar davrida markaziy boshqaruv amir (somoniylarning oliy hukmdorlari) cheklanmagan hokimiyatga ega bo'lgan 10 ta devon sohibi horis - oliy hukmdor hukmlarining ijrochisi va nazoratchisi bosh hojib – davlat idoralari xavfsizligi boshlig'i vakil – saroydagi xo'jalik ishlari boshlig'i dasturxonchi, eshik-og'asi, sharbatdor va boshqa xizmatchilar somoniylar …

4 / 21

ijaraga olganlar. er egaligining to''ma (umrbod berilgan er), iqto' (merosiy) turlari bo'lgan. xususiy shaxslarga tegishli mulk: hukmdor tabaqa xonadoni, dehqon zodagonlarga, sayyidlar, sipoh-solor, badavlat savdogarlarga tegishli mulklar hisoblangan. vaqf mulklari: diniy muassasalar va madrasalarga tegishli mulk. bu mulkni muassasa mutavallisi boshqargan. jamoa mulki: yaylov, tog' yonbag'irlaridagi lalmi erlar. qoraxoniylar davlati ettisuv hududidagi qorluq (756-940 yy.) davlati o'rnida x asr o'rtalarida tashkil topdi; somoniylar davlatidagi ichki nizolardan foydalangan qoraxoniylar x asr oxirlarida movarounnahr erlarini ham egallashga va o'z davlati hududini kengaytirishga muvaffaq bo'ldilar; x asr oxirida somoniylar davlati hududida turkiy sulolalar barpo etgan ikkita davlat tashkil topdi; birinchisi, qoshg'ardan amudaryogacha cho'zilgan - sharqiy turkistonning bir qismini, ettisuv, shosh, farg'ona va qadimgi sug'diyona hududlarini o'z ichiga olgan qoraxoniylar davlati; ikkinchisi, shimoliy hindiston sarhadlaridan kaspiy dengizning janubiy qirg'oqlarigacha cho'zilgan hamda hozirgi afg'oniston va shimoli-sharqiy eronni, xorazm vohasini o'z ichiga olgan g'aznaviylar davlati edi; g'aznaviylar davlati asoschisi sulton mahmud va qoraxoniylar hukmdori nasr o'rtasida …

5 / 21

tegishli hududlarni egallab oldilar. qoraxoniy hukmdorlar bu davrlarda ularga rasman tobe bo'lib, ularning hukmronligi 1212 yilda xorazmshoh sulton muhammad tomonidan butunlay tugatildi. qoraxoniylar davlati qoraxoniylar-ning davlat boshqaruv tizimi eloqxonlar mahalliy hukmdorlar xoqon bosh vazir devoni ulug' xojib munshiy bitikchi qushchi oshchi og'ichi biruk tavochi devoni mustafiy devoni mushrif devoni barid devoni amid devoni ushrot devoni vaqf voley-bek x asrning 60-70 yillarida qoraxoniylar davlatining janubida g'aznaviylar davlati vujudga keladi va g'arbiy qoraxoniylar davlati bilan raqobatda bo'ladi; g'aznaviylar sulolasiga sobuqtegin asos solgan; 977 yildan boshlab hokimiyat sobuqtegin qo'liga o'tadi va shu yili o'zini g'azna amiri deb e'lon kiladi; g'aznaviylar davlati rasman 996 yilda tan olingan; g'aznaviylar qudrati va shuhratini oshirgan hukmdor mahmud 998-1030 yillarda davlatni boshqargan; mahmud bag'dod xalifasi qodirdan «ie min ad daula va omin al mila», ya'ni «hokimiyatning o'ng qo'li va dindorlar jamoasining ishonchli vakili» unvoni bilan birgalikda xurosonni idora etishga vakolat oladi; 1001 yili mahmud qoraxoniylar bilan o'z davlatining …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari"

slayd 1 o‘zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari r e j a : ix-xii asr boshlarida tohiriy, somoniylar, qoraxoniylar, saljuqiylar, g'aznaviylar davlatlarining ijtimoiy va iqtisodiy hayoti. xorazmshoh sulolasining o'rnatilishi, ijtimoiy, iqtisodiy va madaniy hayot. chingizxon va xorazmshoh munosabatlari. movarounnahr va xorazmning mo'g'ullar tomonidan bosib olinishi amir temurning markazlashgan davlat tuzishi, temuriylar davrida movarounnahr va xuroson. davlatlar mavjud bo'lgan davrlar 1. tohiriylar davlati 821-873 (tohir ibn husayn) 2. somoniylar davlati 873-1005 (nasr ibn axmad) 3. qoraxoniylar davlati 859-1130 (abdulkarim bug'roxon) 4. g'aznaviylar davlati 977-1059 (sabuktegin) - xuroson 5. saljuqiylar davlati 1038-1157 (to'g'rulbek) 6. xorazmshohlar davlati 1077-1231 (anus...

This file contains 21 pages in PPT format (1015.5 KB). To download "o‘zbekistonda mustaqillik g’oyalarining tarixiy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekistonda mustaqillik g’oya… PPT 21 pages Free download Telegram