kimyoviy texnalogik jarayonlarda kataliz

PPTX 20 pages 400.1 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 400.1 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation kimyoviy texnalogik jarayonlarda kataliz abdumuxtorova guljahon 01 katalitik jarayonlarni optimallashtirish va kelajagi 02 katalizning asosiy tushunchalari 03 kimyoviy-texnologik jarayonlarda katalizatorlarning rollari reja: katalizatorlarning zaharlanishi va regeneratsiyasi katalizator regeneratsiyasi jarayonida, 400-600°c haroratda oksidlovchi muhit yordamida zaharli moddalarni yo'q qilish orqali katalizatorning dastlabki faolligini 80% gacha tiklash mumkin. katalizator zaharlanishining 50% gacha sababi, reaksiya muhitida mavjud bo'lgan oltingugurt, fosfor yoki arsen kabi zaharli moddalarning adsorbsiyasi hisoblanadi, bu esa katalitik faollikning keskin pasayishiga olib keladi. ba'zi metall katalizatorlarning zaharlanishi qaytarilmas bo'lishi mumkin, masalan, 10% platina katalizatori oltingugurt bilan zaharlanganda, uning faolligi to'liq tiklanmaydi va yangi katalizator ishlatish talab etiladi. katalitik konvertorlar va ularning qo'llanilishi katalitik konvertorlarning ishlash muddati avtomobilning ekspluatatsiya sharoitlari va yoqilg'i sifatiga bog'liq bo'lib, o'rtacha 100.000-150.000 km masofani bosib o'tgach almashtirish talab etiladi. uch yo'lli katalitik konvertorlar platina, palladiy va rodiy kabi qimmatbaho metallardan foydalanadi va ularning samaradorligi 400-800°c harorat oralig'ida eng yuqori bo'ladi. katalitik konvertorlar avtomobil chiqindilaridagi zararli …

2 / 20

uchun 100 dan ortiq turdagi katalitik materiallarni sinab ko'rish, ularning selektivligi va turg'unligini taqqoslash talab qilinishi mumkin. katalizatorlarning faolligi va selektivligi katalizator faolligi reaksiya tezligini 10 3 -10 6 marta oshirishi mumkin, bu esa kimyoviy jarayonlarni iqtisodiy jihatdan samarali qiladi. selektivlik 90% dan yuqori boʻlgan katalizatorlar maqsadli mahsulotning yuqori hosilini taʼminlaydi, yon mahsulotlarning hosil boʻlishini kamaytiradi. katalizatorning faolligi va selektivligi uning tarkibi, tuzilishi va reaksiya sharoitlariga, masalan, temperatura va bosimga bogʻliq. katalitik tadqiqot usullari kinetik izosxarlarni tahlil qilish orqali reaksiya tartibini aniqlash va katalizatorning faollashuv energiyasini 10-20 kj/mol aniqlikda hisoblash mumkin. katalizatorning selektivligini baholash uchun gaz xromatografiyasi yordamida mahsulotlarning nisbatini 0,1% gacha aniqlikda o'lchash mumkin. katalitik faollikni aniqlashda 5-10% gacha bo'lgan xatolik chegarasi bilan spektroskopik usullar, masalan, ftir yoki xps, qo'llaniladi. katalitik jarayonlarning mexanizmlari katalitik reaksiyalar langmuir-xinshelvud mexanizmi orqali, ya’ni reaksiyaga kirishadigan molekulalar katalizator yuzasiga adsorbsiyalanib, faollashgan kompleks hosil qilib, 10 -13 - 10 -15 sekund ichida reaksiyaga kirishadi. geterogen …

3 / 20

va maksimal reaksiya tezligi (vmax) ferment konsentrasiyasi bilan bog'liq. biokatalizatorlar sifatida ishlatiladigan fermentlarning 1 grammiga 10⁶ dan ortiq reaksiya molekulalari ishtirok etishi mumkin, bu esa fermentativ katalizning yuqori samaradorligini ko'rsatadi. fermentativ kataliz jarayonlarida ishtirok etadigan fermentlarning optimal faoliyati uchun ph darajasi 5-7 oralig'ida bo'lishi kerak, aks holda fermentlarning aktivligi pasayadi va reaksiya tezligi sekinlashadi. katalizning kelajagi va istiqbollari biokataliz sohasida fermentlarning molekulyar dizayni va muhandisligi orqali 1000 dan ortiq yangi, yuqori samarali biokatalizatorlarni yaratish prognoz qilinmoqda. davriy tizimning noyob elementlariga boʻlgan talabni kamaytirish uchun katalitik jarayonlarda 3d-bosib chiqarish texnologiyalari va qayta tiklanuvchi resurslardan foydalanish istiqboli katta. katalitik konvertorlarning samaradorligini 2030-yilga kelib 90% ga oshirish maqsadida nanotexnologiyalar va sunʼiy intellektning qoʻllanilishi yangi imkoniyatlar yaratadi. kataliz sohasidagi muammolar va ularning yechimlari yuqori harorat va bosim sharoitida katalizatorlarning tez aşinishi muammosiga chidamliligi yuqori bo‘lgan yangi materiallarni, masalan, 500°c dan yuqori haroratga chidamli seriyum oksidini ishlab chiqarish orqali yechim topish mumkin. katalitik jarayonlarning iqtisodiy …

4 / 20

islota ishlab chiqarishda so2 ning so3 ga katalitik oksidlanish jarayonida muhim rol o'ynaydi, reaksiya samaradorligini 95% ga yetkazadi. katalitik oksidlanish reaksiyalarida, masalan, ammiakning nitrat kislotaga oksidlanishida platina katalizatorining ishlatilishi 90% dan yuqori chiqish hosil bo'lishiga yordam beradi. kimyo sanoatida katalizning roli add text add text add text add text add text add text katalitik konvertorlar avtomobil chiqindilaridagi zararli gazlar (co, nox, uglevodorodlar) miqdorini 99% gacha kamaytiradi, bu ekologik muhitni muhofaza qilishga muhim hissa qo'shadi. selektiv kataliz yordamida maqsadli mahsulotning hosil bo'lish darajasini 95% gacha oshirish mumkin, bu esa chiqindilar miqdorini kamaytiradi va iqtisodiy foydani ko'paytiradi. kimyo sanoatida ishlab chiqarish jarayonlarining 90% dan ortig'i turli xil katalizatorlar ishtirokida amalga oshiriladi, bu esa energiya sarfini sezilarli darajada kamaytiradi va samaradorlikni oshiradi. katalizning mohiyati va ahamiyati 01 02 03 katalitik konvertorlar avtomobillar chiqindilaridagi zararli gazlar miqdorini 90% ga kamaytirishga yordam beradi, atrof muhitni muhofaza qilishda muhim rol o'ynaydi. fermentlar – tabiiy katalizatorlar bo'lib, …

5 / 20

g muvozanat holati reaksiya sharoitlari, xususan, harorat va bosimga bog'liq. muvozanatni reaksiya yo'nalishiga o'zgartirish uchun katalizatorlar va reaksiya sharoitlari tanlab olinadi. degidrogenlash reaksiyalari, propanning propenga aylanishida ishlatiladiy va reaksiya selektivligi va unumdorligi platina yoki xrom oksidi kabi katalizatorlar tanlovi bilan belgilanadi. bu jarayonlar 500-600°c haroratlarda amalga oshiriladi. kimyoviy texnologik jarayonlarda katalizatorlarning turlari fermentlar – tabiiy biokatalizatorlar – yuqori selektivlikka ega bo'lib, o'ziga xos substratlar bilan reaksiyaga kirishadi va ko'plab organik sintezlarda qo'llaniladi,masalan, 200 dan ortiq fermentlar sanoatda qo'llaniladi. metall komplekslari, masalan, ziegler-natte katalizatorlari (ticl₄/al(c₂h₅)₃) polimerizatsiya jarayonlarida yuqori samaradorlikni ta'minlaydi, reaksiya tezligini 10⁶ marta oshirishi mumkin. metall komplekslari, masalan, ziegler-natte katalizatorlari (ticl₄/al(c₂h₅)₃) polimerizatsiya jarayonlarida yuqori samaradorlikni ta'minlaydi, reaksiya tezligini 10⁶ marta oshirishi mumkin. gomogen va geterogen kataliz gomogen katalizda katalizator va reaksiyaga kirishadigan moddalar bir xil faza (masalan, suyuqlik)da bo'ladi, bu esa 10 -9 - 10 -7 m oralig'ida yuqori reaksiya tezligini ta'minlaydi. geterogen katalizda katalizatorning faol yuzasi juda muhim bo'lib, …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy texnalogik jarayonlarda kataliz"

powerpoint presentation kimyoviy texnalogik jarayonlarda kataliz abdumuxtorova guljahon 01 katalitik jarayonlarni optimallashtirish va kelajagi 02 katalizning asosiy tushunchalari 03 kimyoviy-texnologik jarayonlarda katalizatorlarning rollari reja: katalizatorlarning zaharlanishi va regeneratsiyasi katalizator regeneratsiyasi jarayonida, 400-600°c haroratda oksidlovchi muhit yordamida zaharli moddalarni yo'q qilish orqali katalizatorning dastlabki faolligini 80% gacha tiklash mumkin. katalizator zaharlanishining 50% gacha sababi, reaksiya muhitida mavjud bo'lgan oltingugurt, fosfor yoki arsen kabi zaharli moddalarning adsorbsiyasi hisoblanadi, bu esa katalitik faollikning keskin pasayishiga olib keladi. ba'zi metall katalizatorlarning zaharlanishi qaytarilmas bo'lishi mumkin, masalan, 10% ...

This file contains 20 pages in PPTX format (400.1 KB). To download "kimyoviy texnalogik jarayonlarda kataliz", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy texnalogik jarayonlard… PPTX 20 pages Free download Telegram