davlat tili haqidagi qonun. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari

DOCX 8 pages 39.2 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 39.2 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

1-mavzu: davlat tili haqidagi qonun. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari reja: 1.dunyo tillari haqida 2.“davlat tili haqida”gi qonun 3. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari 4. mavzuga doir amaliy ish bajarish tarixning guvohlik berishicha, o‘z tiliga ega bo‘lmagan birorta eng kichik, juda ibtidoiy jamoa ham bo‘lmagan. tilshunoslikka oid adabiyotlarda ko‘rsatilishicha, taxminiy hisoblarga ko‘ra yer yuzida 7000 ga yaqin til shevalari mayjud bo‘lib, shundan 500 tasi o‘rganilgan. masalan, sudanda yashaydiganlar 117 tilda, hindistonda 1000 ga yaqin. dog‘istonda 100 dan ortiq. kongada 500, indoneziyada 250 xildagi tillarda gaplashilishi e’tirof etiladi. dunyodagi xitoy. ingliz, hind, ispan. rus. fransuz, o‘zbek tillarida millionblab so‘zlovchilar bo‘lgani holda kamasin, karagas tillarida juda ozchilik odamlar so‘zli^shadilar. ammo hali oz sonli kishilar so‘zlashadigan kamasin. karagas kabi tillar ham mavjud, ammo ularning soni ko‘p-ozligidan qat’i nazar har-bir tihiing o‘z tarixi, qonuniyati bor va ular o‘zjillarini qalbida avaylab asraydilar. tillarni tabiiy yoki ijtimoiy belgilarini hisobga olgan holda gumhlarga ajratish tasnif deyiladi. yer …

2 / 8

ar. ushbu guruhga turkiy, fin-ugor, dravid.yunon, manjur tillari kiradi va ularning xususiyati shundaki,qo‘shimchalar o‘zak yoki negizga qo‘shiladi. masalan, o‘zbektilidagi suv so‘ziga turli qo‘shimchalar qo‘shganda ham uningshakli o‘zgarmaydi. masalan, suvchi, suvla, suvsiz kabi va hokazo. 2) flektiv tillar. bu guruhga hind-yevropa, son tillari kiradi,ularda so‘z yasash va turlash so‘z tarkibidagi undoshlarnio‘zgartirish yo‘li bilan amalga oshiriladi. 2. qo‘shimchasiz tillar. bu guruhga amorf va polisintetiktillar kiradi. amorf tillarga xitoy, tay, birma kabi tillar kiradi. bu tillardama’no so‘z tartibi ohang va urg‘u bilan beriladi. polisintetik tillar – amerika hindilari. chukot, korik kabitillar kiradi. gap bir so‘z shaklida ifodalanadi. geneologik tasnif. bu tasnifga ko‘ra tillar quyidagi oilalarga bo‘linadi. 1) hind-yevropa; 2) xom-som; 3) kavkaz-iberiy; 4) ugor-fin; 5) xitoy-tibet; 6) oltoy; 7) dravid; 8) indonez kabi til oilalaridan iborat. shulardan oltoy tillari oilasi ikki guruhga bo‘linadi: 1) turkiy tillar; 2) mo‘g‘ul-manjur tillari. turkiy tillarga o‘zbek, qozoq, qirg‘iz, turkman, qoraqalpoq, uyg‘ur, ozarbayjon kabi 30 ga yaqin tillari …

3 / 8

tay-xitoy va tibet tillari guruhlarikiradi va unda xitoy, dungan, vetnam, birma kabi yuzlab tillarmavjud. 5. dravid tillari oilasiga: tamil, malayalam, kannora, teluguva raxun kabi bir qancha tillar kiradi. 6. indoneziya tillari oilasiga: avstraliya, papua, bantu,paleofika, poleosiyo, chukot, eskimos, amerika hindilari kabitil guruhlari bor. “davlat tili haqida”gi qonun til – millatning ma’naviy boyligidir. til – davlat timsoli, mulki. tilni asrash, rivojlantirish - millatning yuksalishi demak. o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasida davlat tilining maqomi huquqiy jihatdan mustahkamlab qo‘yilgan. shu tariqa o‘zbek tili mustaqil davlatimizning bayrog‘i, gerbi, madhiyasi qatorida turadigan, qonun yo‘li bilan himoya qilinadigan muqaddas davlat ramziga aylandi. bundan 35 yil muqaddam o‘zbek tiliga davlat tili maqomi berilgan edi. bu o‘z davrida tom ma’noda olamshumul voqea bo‘lgan edi. chunki, beruniy, ibn sino, al xorazmiy, al farg‘oniy, alisher navoiy, amir temur, mirzo ulug‘bek, bobur mirzo singari buyuk siymolarni etishtirgan xalq tili yo‘qolish arafasiga kelib qolgan edi. mustaqillikka ilk qadamlar tashlanayotgan davrdayoq prezidentimiz tomonidan o‘zbek tiliga …

4 / 8

rivojlantirish borasida ham keng imkoniyatlar yaratdi. yaqinda butun mamlakat bo‘ylab prezidentimiz “o‘zbek tili bayrami kunini belgilash to‘g‘risida”gi o‘zbekiston respublikasi qonunini imzolagani haqida xabar tarqaldi. bu xabarni nafaqat yurtimiz, balki butun dunyodagi 50 milliondan oshiq o‘zbeklar va ona tilimiz ixlosmandlari quvonib qarshi oldilar. o‘tgan yilning 21-oktabr kuni poytaxtdagi muhtasham majlislar saroyida prezidentimiz mirziyoyev shavkat miromonovich o‘zbek tili haqida yoniq so‘zlarini aytganida barcha tik oyoqqa turib, davomli qarsaklar bilan olqishlagan edi. chunki yangilanayotgan o‘zbekistonning rivojlanish tamoyillari belgilab qo‘yilgan har bir sohasi o‘z taraqqiyotida shiddat bilan davom etar ekan, ayni til sohasi e’tiborga muhtoj bo‘lib turgan, vaqt-soati kelib bu borada ham tub islohotlar amalga oshiriladi degan umid bo‘lsa ham, ayni o‘sha kuni prezident o‘z xalqiga bunday xushxabarni aytishini ko‘pchilik kutmagan edi. mamlakat rahbari o‘zbek tilining davlat va jamiyat hayotidagi mavqeini yanada oshirish, “davlat tili haqida“gi qonunni bugungi kun talablaridan kelib chiqib takomillashtirish zarurligini ta’kidlab, bu boradagi dolzarb vazifalarni ko‘rsatdi va “o‘zbek tilining davlat …

5 / 8

byektlarning nomlarini, shuningdek, jamoat joylari, ko‘chalar, binolar peshtoqidagi turli lavha va reklamalarning qonun hujjatlari talablariga muvofiqlashtirish masalalari hamda joylarda vazirlar mahkamasining 2021-yil 20-yanvardagi 34-son qarorining ijrosi haqida” bo‘lib o‘tgan yig‘ilishda aynan shu masalaga e’tibor qaratildi va davlat tilini rivojlantirish chora-tadbirlarining ijrosiga oid qat’iy talablar belgilandi. shuncha ishlar ortidan mana, millat fidoyisi abdulla qodiriy bobomizning tavallud kunlarida “o‘zbek tili bayrami kunini belgilash to‘g‘risida”gi o‘zbekiston respublikasi qonuni imzolandi. unga ko‘ra, har yilning 21-oktabr kuni o‘zbek tili bayrami kuni etib belgilandi. endilikda u mustaqillik bayrami kabi zalvorli, nodir va jonbaxsh, xalqning va davlatning qonuniy bayramiga aylandi. o‘zbekistonning barcha hududlarida uning keng ko‘lamda, tantanali nishonlanishi qat’iy belgilab qo‘yildi. buni ona tilimizning haqqoniy tantanasi, davlatchilik an’analarimizning yuksak tarannumi desak arziydi. o‘zbekiston respublikasining qonuni davlat tili haqida (yangi tahriri) o‘zbekiston respublikasi oliy majlisining 1995-yil 21-dekabrdagi 168-i-sonli qarorining 2-bandiga muvofiq mazkur qonunning 9 va 10-moddalari 2005-yilning 1-sentabridan e’tiboran kuchga kiradi. 1-modda. o‘zbekiston respublikasining davlat tili o‘zbek tilidir. …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "davlat tili haqidagi qonun. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari"

1-mavzu: davlat tili haqidagi qonun. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari reja: 1.dunyo tillari haqida 2.“davlat tili haqida”gi qonun 3. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari 4. mavzuga doir amaliy ish bajarish tarixning guvohlik berishicha, o‘z tiliga ega bo‘lmagan birorta eng kichik, juda ibtidoiy jamoa ham bo‘lmagan. tilshunoslikka oid adabiyotlarda ko‘rsatilishicha, taxminiy hisoblarga ko‘ra yer yuzida 7000 ga yaqin til shevalari mayjud bo‘lib, shundan 500 tasi o‘rganilgan. masalan, sudanda yashaydiganlar 117 tilda, hindistonda 1000 ga yaqin. dog‘istonda 100 dan ortiq. kongada 500, indoneziyada 250 xildagi tillarda gaplashilishi e’tirof etiladi. dunyodagi xitoy. ingliz, hind, ispan. rus. fransuz, o‘zbek tillarida millionblab so‘zlovchilar bo‘lgani holda kamasin, karagas tillarida juda...

This file contains 8 pages in DOCX format (39.2 KB). To download "davlat tili haqidagi qonun. o‘zbek tilining asosiy imlo qoidalari", click the Telegram button on the left.

Tags: davlat tili haqidagi qonun. o‘z… DOCX 8 pages Free download Telegram