спорт фаолияти вактида организмнинг физиологик холатининг динамикаси

DOC 93,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1404364751_52777.doc спорт фаолияти вактида организмнинг физиологик холатининг динамикаси. режа: 1. старт олди холати. 2. шайланиш. 3. ишга киришиш. 4. «ўлик нуқта» ва «иккинчи нафас олиш». 5. турғунлик холати. 6. чарчаш. 7. кайта тикланиш. чиниқиш ва мусобақа мобайнида бажарилаётган машқлар таъсирида спортчи организмининг функционал холатида сезиларли ўзгаришлар содир бўлади. бу ўзгаришларнинг ўтиши давомида учта давр фарқланади: 1) старт олди. 2) асосий 3) тикланиш. старт олди холати – мускул иши бошлангунча организм функциялари кўрсаткичларида бир қатор ўзгаришлар содир бўлади. бу ўзгаришлар бажариладиган фаолиятга организмни тайёрлайди. старт олди ўзгаришлар бир неча минут, соат ва хаттоки кун олдин юзага келиши мумкин. старт олди холатида организмнинг турли функционал тизимларида ўзгаришлар содир бўлади. бу ўзгаришлар ишни бажаришдаги ўзгаришларга ўхшаш бўлади. нафас харакатлари тезлашади ва чуқурлашади, газлар алмашинуви тезлашади, юрак уришлар сони ва чукурлиги ортади, қон босими ортади, сут кислотасини мускул ва қондаги концентрацияси ортади, тана харорати кўтарилади ва хоказо. шундай қилиб организм бўлажак ишни муваффақиятли бажариш …
2
сатмайди. шу сабабли старт олди холатини учта шакли фарқланади: 1. жанговар тайёрлик холати. 2. старт қалтираши. 3. старт апатияси. жанговар тайёргарлик холатида спортчи етарли эмоционал қўзғалиб, спорт натижасининг юқори бўлишини таъминлайди. старт қалтираши спортчи организмда кескин қўзғалиш щосил қилиб, мусобақа натижасининг ортиши ёки камайишига олиб келади. старт апатияси старт олди холатида ўта кучли ва давомли қўзгалишни юзага келтириб, депрессия холатига олиб келиши натижасида мусобақа натижасини пасайтиради. шайланиш (разминка) деганда мусобақага ёки чиниқишга тушишидан аввал машқлар бажариш тушунилади. шайланишнинг таъсир механизмлари турличадир: 1. бош мия ярим шарлар пўстлогидаги сезги ва харакат марказларининг қўзғалувчанлигини орттиради. ички секреция безлари фаолиятини кучайтиради, натижада функцияларни бошқаришни оптимал шароитлари хосил бўлади. 2. шайланиш кислород етказиб берувчи барча тизимлар фаолиятида иштирок этувчи бўғимлар ишини кучайтиради. 3. шайланиш тери орқали қон оқишини тезлатади, терлаш чегарасини пасайтиради, натижада танадан иссиқликни чиқариб ташлаш осонлашиб, танани ортиқча қизиб кетишидан сақлайди. тана хароратининг ортиши, мускулларнинг ёпишқоқлигини камайтиради, уларнинг қисқариб бўшаши осонлашади. нерв …
3
г орасидаги вақт бир қатор омилларга боғлиқ: бажариладиган машқларга, мухим шароитларга, спортчининг эмоционал холатига. шайланиш билан асосий иш орасидаги вақт 15 минутдан ортмаслиги керак. шайланишни «тезлик-куч» машкларини бажаришдаги ахамияти катта, айниқса улоқтириш машқларидаги натижага катта таъсир кўрсатади. узоқ масофага югуриш машқларида шайланишнинг таъсири кам, хаттоки юқори хароратли мухитда терморегуляцияга салбий таъсири кузатилган. ишга киришиш иш бошлангандан кейинги функционал ўзгаришларни биринчи даври хисобланади. иш бошлангандан кейин қисқа вақт давомида функционал тизимлар фаолияти кучайиб, шу ишни бажариш имконияти яратилади. ишга киришиш даврида қуйидаги жараёнлар содир бўлади: 1) харакатларни ва вегетатив жараёнларни бошқариш учун нерв ва нерв гуморал механизмлар созланади; 2) секин-аста харакатлар координацияланади; 3) мускул фаолиятини таъминловчи вегетатив функциялар талаб даражасида ишлай бошлайди. ишга киришишнинг биринчи хусусияти вегетатив жараёнларнинг нисбатан секин кучайиши хисобланади. иккинчи хусусияти организм функцияларининг кучайиши бир хилда эмаслиги, яъни харакат аппарати вегетатив тизимларга нисбатан тез ишга киришади. учинчи хусусияти шуки, бажарилаётган ишнинг қуввати билан ишга киришишнинг тезлиги орасида тўғри …
4
слород дефицити деб атаймиз. кичик, ўрта ва субмаксимал қувватли аэроб иш вақтида кислород дефицити иш тугагунча қопланади. максимал олди қувватли ишнинг кислород дефицитининг кўп кисми, максимал қувватли ишнинг кислород дефицити тўлалигича кайта тикланиш даврида таъминланади. чиниққан спортчиларда кислород дефицити оз бўлганлиги туфайли қайта тиланиш тез бўлади «ўлик нуқта» ва «иккинчи нафас олиш» тез ва давом этадиган иш бошланганидан кейин бир неча минут ўтгандан сўнг чиниқмаган одамларда алохида холат содир бўлади. бу холат «ўлик нуқта» деб аталади. бу холатда одамнинг нафас харакатлари тезлашади ва қийинлашади, кўкрак қафаси қисилади, бош мия қон томирларининг урилиши сезилади, мускулларда оғриқ хис қилинади ва ишни тўхтатиш хохиши содир бўлади. бундай холатнинг келиб чиқишига сабаб кислородга бўлган талабнинг қондирилмаганлиги хисобланади. «ўлик нукта» дан чикиб кетиш спортчидан катта иродани талаб қилади, яъни ишни тўхтатмасдан давом этилса, бирданига қандайдир енгиллик хис этилади. бу холат нафас харакатларининг яхшиланиши билан намоён бўлиб, «иккинчи нафас олиш» деб аталади. «иккинчи нафас олиш» даврида …
5
нинг қуввати қанча катта бўлса ва иш қанча узоқ давом этса, кислород қарзи шунча кўп бўлади. максимал аэроб қувватли машқларни бажарганимизда қисқа ишга киришиш давридан кейин кислород истеъмоли кислороднинг максимал истемоли даражасига кўтарилади. кислород истеъмоли машқ бажаришнинг охирига келиб бироз пасайиши мумкин. шу сабабли, максимал аэроб қувватли иш бажаришнинг иккинчи даври ёлгон турғунлик холати деб аталади. анаэроб қувватли машқларни бажарганда турғунлик холати деярли кузатилмайди, факат ишга киришишни кўрамиз холос. аэроб қувватли машқлар бажарилганда юзага келадиган хақиқий, нисбий ва ёлгон турғунлик холатлари даврида етакчи физиологик кўрсаткичлар аста секинлик билан бир томонга қараб ўзгаради. ўзгариш иш қанча қувватли бўлса шунча тез бўлади ва аксинча. шундай қилиб, кислород истеъмоли кислородни максимол истемолини 50% ортиқ бўлган аэроб қувватли машқлар ва барча анаэроб қувватли машқларни бажараётганида хақиқий турғунлик холатини кўриш қийин, кислород истеъмоли ва бошқа функциялар секин асталик билан бир томонга ўзгариб туради. бундай ўзгаришлар организмнинг иш бажаришга адаптацияланишини мураккаб динамикасини кўрсатади чарчаш – организмнинг …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"спорт фаолияти вактида организмнинг физиологик холатининг динамикаси" haqida

1404364751_52777.doc спорт фаолияти вактида организмнинг физиологик холатининг динамикаси. режа: 1. старт олди холати. 2. шайланиш. 3. ишга киришиш. 4. «ўлик нуқта» ва «иккинчи нафас олиш». 5. турғунлик холати. 6. чарчаш. 7. кайта тикланиш. чиниқиш ва мусобақа мобайнида бажарилаётган машқлар таъсирида спортчи организмининг функционал холатида сезиларли ўзгаришлар содир бўлади. бу ўзгаришларнинг ўтиши давомида учта давр фарқланади: 1) старт олди. 2) асосий 3) тикланиш. старт олди холати – мускул иши бошлангунча организм функциялари кўрсаткичларида бир қатор ўзгаришлар содир бўлади. бу ўзгаришлар бажариладиган фаолиятга организмни тайёрлайди. старт олди ўзгаришлар бир неча минут, соат ва хаттоки кун олдин юзага келиши мумкин. старт олди холатида организмнинг турли функционал тизимларида ўзга...

DOC format, 93,0 KB. "спорт фаолияти вактида организмнинг физиологик холатининг динамикаси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.