iqtisodiy ta'limotlar

PPTX 53 стр. 2,0 МБ Бесплатная загрузка

53 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,0 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 53

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 53

slayd 1 mavzu: fanga kirish. qadimgi dunyo iqtisodiy g'oyalari. o'rta osiyo mutafakkirlari iqtisodiy g'oyalari. iqtisodiy ta'limotlar fani nimani o'rgatadi? iqtisodiy ta'limotlar tarixi iqtisodiy jarayonlarga bo'lgan iqtisodiy qarashlar evolyutsiyasi, iqtisodiy g'oya va nazariyalarning shakllanish va rivojlanish qonuniyatlarini o'rganadi. ! iqtisodiy ta'limotlar tarixi fani bizga nima uchun kerak? qaerga borishimizni bilish uchun, qaerdan chiqqan ekanligimizni bilishimiz kerak bu g'oya nihoyatda ahamiyatli bo'lib, bosib o'tilgan yo'lni to'g'ri baholash va kelajak istiqbolni ko'zlash haqida gap boradi. “iqtisodiy ta'limotlar tarixi” fanining predmeti ma'lum davrlardagi u yoki bu ijtimoiy qatlamlar, insonlar manfaatini ifoda etuvchi iqtisodiy g'oyalar va ijtimoiy kontseptsiyalarning vujudga kelishi, rivojlanishi va almashinuvining tarixiy jarayoni hisoblanadi fanni o'rganish uslubiyoti (metodologiyasi) metodik jihatdan bu iqtisodiy tahlilning ilg'or metodlari yig'indisidan iborat bo'lib, tarixiy, induktsiya, mantiqiy abstraktsiya va boshqa usullardan keng foydalanadi fanni o'rganish manbalari qadimgi arxeologik topilmalar, moddiy ne'matlar, qoyalaridagi chizmalar va xalq og'zaki ijodi namunalari qo'lyozmalar, davlat arboblari, olim, donishmand, mutafakkirlarning yozib qoldirgan kitoblar «iqtisodiy ta'limotlar …

2 / 53

larni ular faqat inkor etilganligi sababli printsipda ilmiy emas deyish mumkin emas» chunki keyingi, nisbatan yangi qarashlar avvalgilar asosida, ularni qabul qilish, rivojlantirish yoki inkor etish natijasida paydo bo'lgan. ba'zi mutaxassislar faqat yangi nazariyalarnigina o'rganishni taklif etishadi, ammo bu so'nggi nazariya avvalgi ko'p yillik ilmiy, amaliy tadqiqotlarning yakuniy xulosasi sifatida namoyon bo'ladi yoki bugun biz «yangi» degan fikr ma'lum vaqtdan keyin o'zgarishi mumkin. j.k.gelbreyt: «amalda iqtisodiy g'oyalar o'z davri va vujudga kelish joyining mahsuli bo'lib, ular bilan chambarchas bog'langandir; bu g'oyalarni ular tushuntirib berayotgan dunyodan mustaqil ravishda ajratib qarash mumkin emas; bu dunyo esa doimo o'zgarishda bo'ladi, agar bu g'oyalar o'z maqsadlariga to'la javob berishni ko'zlasalar, doimo shunga mos ravishda o'zgarib turishlari kerak». iqtisodchilarning tadqiqotlaridagi asosiy bosh g'oya - jamiyat, insoniyat, ayrim shaxslarning boyligi masalasidir. maqsad bir, lekin unga eltadigan yo'llar nihoyatda xilma-xil ekanligini ko'ramiz. ilk kapitalistik munosabatlar vujudga kelgan davrgacha (xv asr) bo'lgan iqtisodiy g'oyalardagi umumiylik shuki, barcha donishmandlar …

3 / 53

«o'lik mol» sifatida yotgan. tsivilizatsiya – eng yuksak tartibdagi madaniy mushtaraklik, kishilar madaniy qiyofasining keng ko'lamli darajasi, taraqqiyot demakdir. tsivilizatsiya – kishilik mushtarakligining eng yuqori cho'qqisi ekan, bugungi kunda ham til, tarix, din, urf-odat singari umumiy mutlaqo ob'ektiv jihatlari bilan tsivilizatsiyalar birbiridan ajralib turadi tsivilizatsiya atamasi – xviii asrda frantsuz ma'rifatparvarlari tomonidan ilk bora qo'llanila boshlangan edi. ular dastlab tsivilizatsiyaga mustaqillik, haqiqat, huquqiy tizim hukmronlik qiladigan fuqarolik jamiyati deb ta'rif berdilar amerikalik qadimshunos l'yuis genri morganning izlanishlarida tsivilizatsiyani madaniy taraqqiyot sinonimi sifatida ko'rishimiz mumkin. hozirgi kunda tsivilizatsiya va tsivilizatsiyalar bilan bog'liq ko'plab fikrlar mavjud. amerikalik professor s.xantington tsivilizatsiya atamasini “rivojlangan” ma'nosida qabul qilishni taklif etadi. 1997 yilda uning “tsivilizatsiyalar to'qnashuvi” nomli kitobi chop etilib, unda keyingi urush tsivilizatsiyalar o'rtasida bo'lishi, o'z-o'zini yo'q qiluvchi urush bo'lishi ta'kidlanadi. tsivilizatsiya tushunchasiga aksariyat hollarda insonning jamiyat moddiy, ma'naviy, xo'jalik sohalaridagi o'zgartiruvchilik faoliyati va uning yakunlari sifatida qaraladi har bir inson tabiatiga ko'ra, oliy darajadagi …

4 / 53

g'ida) va misrda eramizdan avvalgi iv ming yillikda yuzaga keladi. bunga asosiy sabab shuki, bu erda texnologik inqilob ro'y berdi, metall qurollar ishlatila boshlandi, qishloq xo'jaligida intensiv, ko'p hollarda sug'orma dehqonchilikka o'tildi, shu asosda nisbatan turg'un qo'shimcha mahsulot olish imkoni tug'ilgan. oqibatda jamiyatda mehnat taqsimotini rivojlantirishga, ko'pgina hunarmandchilik sohalarining ajralib chiqishiga, sinfiy tabaqalanishga turtki bo'ldi toshga uyib yozilgan muhim va qadimiy, tarixiy hujjatni tahlil qilish shuni ko'rsatadiki, mavjud davlat sinfiy va sotsial jihatdan ancha mukammal ajralgan. biz uchun ayniqsa mulkchilik va unga egalik shakllari muhimdir. qonunda «kuchlilar zaifroqlarni cheklamasligi kerak» degan qoida bor. masalan, qarzdorligi uchun podsho jangchilari va boshqa aholining erlarini sotish yoki tortib olish man' etilgan. sudxo'rlik faoliyati cheklangan, uning miqdori pulda 20, mahsulotda 33 foizdan ortiq bo'lmasligi kerak. qadimgi misrdan farqli ravishda mesopotamiyada xususiy mulkchilik va tovar-pul munosabatlarining nisbatan tez rivojlanishi xarakterlidir. inson shaxsi ozodligining kafolati yo'q bo'lgan o'sha sharoitda qarzdor qulchilik xo'jalik rivojiga olib kelar edi. …

5 / 53

i qonunlari qadimgi bobildagi iqtisodiy masalalar podshoh xammurapi qonunlarida aks ettirilgan 1.hukmron sinflar mulkini qattiq himoya qilish zarurligi to'g'risida qayd etilgan. 2.bahoni tashkil etish va tovar-pul munosabatlarining u yoki bu tomonlari tahlil qilingan. sudxo'rlik ko'lami «tartibga solinib» turilgan: pul ssudasi bo'yicha foiz normasi dastlabki miqdorning 20 foizidan, natural ssuda bo'yicha – 33 foizdan oshmasligi kerak. 3.yollanma mehnat va bajarilgan ish uchun pul to'lovlari miqdori reglamentlashtirilgan. qadimgi hindistonning «manu qonunlari»da (m.a. iv-iii asrlar) ijtimoiy mehnat taqsimotining, hukmronlik va bo'ysunish institutlarining mavjudligi aytiladi. hindistondagi iqtisodiy g'oyalarni aks ettiruvchi qadimgi yodgorlik «artxashastra» (m.a. iv-iii asrlar oralig'ida)dir (tom ma'nosi bo'yicha ifoda, amaliy hayot to'g'risidagi fan, bu asar m.a. iii-ii asrlarda to'ldirilgan). bu qadimiy va muhim tarixiy yodgorlikdir (u chandragupta i podsholigi davrida podsho maslahatchisi kautile bishnugupta tomonidan yozilgan degan fikr bor). unda qulchilikni mustahkamlash asosiy vazifa qilib qo'yilgan. qulchilik eng past tabaqalarga xos narsa deb sanaladi. bu asarda «buyumning qiymati» muammosi ko'tarilgan, qiymat miqdori …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 53 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "iqtisodiy ta'limotlar"

slayd 1 mavzu: fanga kirish. qadimgi dunyo iqtisodiy g'oyalari. o'rta osiyo mutafakkirlari iqtisodiy g'oyalari. iqtisodiy ta'limotlar fani nimani o'rgatadi? iqtisodiy ta'limotlar tarixi iqtisodiy jarayonlarga bo'lgan iqtisodiy qarashlar evolyutsiyasi, iqtisodiy g'oya va nazariyalarning shakllanish va rivojlanish qonuniyatlarini o'rganadi. ! iqtisodiy ta'limotlar tarixi fani bizga nima uchun kerak? qaerga borishimizni bilish uchun, qaerdan chiqqan ekanligimizni bilishimiz kerak bu g'oya nihoyatda ahamiyatli bo'lib, bosib o'tilgan yo'lni to'g'ri baholash va kelajak istiqbolni ko'zlash haqida gap boradi. “iqtisodiy ta'limotlar tarixi” fanining predmeti ma'lum davrlardagi u yoki bu ijtimoiy qatlamlar, insonlar manfaatini ifoda etuvchi iqtisodiy g'oyalar va ijtimoiy kontseptsiyalarning vujudga ...

Этот файл содержит 53 стр. в формате PPTX (2,0 МБ). Чтобы скачать "iqtisodiy ta'limotlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: iqtisodiy ta'limotlar PPTX 53 стр. Бесплатная загрузка Telegram