sirtlarning o’zaro kesishuvi

DOCX 11 стр. 192,6 КБ Бесплатная загрузка

11 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 192,6 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 11

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 11

mavzu: sirtlarning o’zaro kesishuvi reja: 1. sirtlarning o’zaro kesishuvi 2. kesishuvning asosiy turlari.kesishuv chiziqlarini yasash usullari 3. ko’pyoq bilan egri sirtning kesishuvi 4. sirtlarning kesishuv chizig’ini xususiy vaziyatdagi parallel erdamchi tekisliklar vositasi bilan yasash umumiy ma’lumotlar insoniyat o’zining amaliy faoliyatida konus, silindr, shar, ko’pyoqliklar yoki boshqa ko’rinishdagi sirtlar va ularning o’zaro kesishishidan turli xil ko’rinishdagi arkalar, gumbazlar va muhandislik inshootlari qurilishida foydalanib kelgan. kesishuvchi sirtlar asosida o’zaro kesishgan trubalar, keng oraliqli binolarning ustunsiz tomlari, neft va gaz saqlanadigan sisternalar, rezervuarlar, meditsina asboblari, mashinasozlik detallari, qurilish inshootlari elementlari va hokazolar tayyorlanadi. shu bois muhandislardan sirtlarning o’zaro kesishish chiziqlarini aniq yasash va ularni sirt yoyilmasida aniq tasvirlay bilish bilimi talab qilinadi. shu maqsadda ushbu bobda turlicha shakldagi sirtlarning o’zaro kesishish chiziqlarini yasash usullari bayon qilinadi. ta’rif. ikki sirtning kesishish chizig’i deb, ular uchun umumiy bo’lgan nuqtalarning geometrik o’rniga aytiladi. kesishuvchi sirtlarning hosil bo’lishiga qarab ularning kesishish chizig’i quyidagi ko’rinishlarda uchraydi: · kesishuvchi …

2 / 11

si n tartibli bo’lsa, ularning kesishish chizig’ining tartibi m×n ga teng bo’ladi, ya‘ni 1m∩2n= a m.n. kesishuvchi sirtlarning ikkalasi ham 2-tartibli bo’lsa, ular 4-tartibli egri chiziq bo’yicha kesishadi, ya‘ni 1²∩2²=a4. kesishuvchi sirtlardan biri 2-tartibli va ikkinchisi ko’pyoqli sirt bo’lsa, ular 2-tartibli egri chiziqlar bo’yicha kesishadilar, ya‘ni 1²∩2q.s=ka². bunda, k 2tartibli egri chiziqlar soni. buni ko’pyoqli sirtning yoqlari soni orqali aniqlanadi. sirtlar kesishish chizig‘ini yasashning umumiy algoritmi ikki sirtning kesishish chizig’i, odatda kesishish chizig’ining nuqtalarini ketma-ket yasash yo’li bilan hosil qilinadi. kesishish chizig’ining nuqtalari ikkala sirtga ham taalluqli bo’lib, yordamchi kesuvchi sirtlar yordamida yasaladi. yordamchi kesuvchi sirtlar sifatida tekislik, sfera, konus va silindr sirtlarini olish mumkin. yordamchi kesuvchi sirtlar shunday tanlanishi kerakki, u berilgan sirtlar bilan kesishganida kesimda chizilishi oddiy va qulay chiziqlarto’g’ri chiziq yoki aylanalar hosil bo’lsin. yordamchi kesuvchi sirtlar majmuaning oldingi boblarida yordamchi kesuvchi tekislik ko’rinishida ishlatilgan edi. masalan, to’g’ri chiziq bilan tekislikning kesishuv nuqtasini yasashda, tekisliklarning kesishish chizig’ini …

3 / 11

ishish chizig’ini yasash uchun yetarli nuqtalari hosil qilinadi. bu nuqtalar ma‘lum tartibda lekalo yordamida silliq tutashtirilsa, berilgan ikki sirtning kesishish chizig’i hosil bo’ladi. agar yordamchi kesuvchi sirt tekislik bo’lsa, xosmas o’qli tekisliklar dastasi hosil bo’ladi. agar yordamchi kesuvchi sirt sferadan iborat bo’lsa, konsentrik yoki ekssentrik sferalar oilasi hosil bo’ladi. shunga ko’ra ikki kesishuvchi sirtning kesishish chiziqlarini yasashda yordamchi kesuvchi tekisliklar dastasi, yordamchi kesuvchi konsentrik va ekssentrik sferalar usullari hosil bo’ladi. bu usullarining qo’llanilishi to’g’risida keyinchalik batafsil to’xtab o’tamiz. sirtlarning o‘zaro kesishish chizig‘ini yasash. kesuvchi tekisliklar dastasi usuli bitta to’g’ri chiziqdan o’tuvchi tekisliklarni tekisliklar dastasi deyiladi. to’g’ri chiziq tekisliklar dastasining o’qideb yuritiladi. tekisliklar dastasi xos (7.rasm) yoki xosmas o’qqa (7.3rasm) ega tekisliklar dastasi, asosan, tekislik bilan sirtning, sirt bilan sirtning va sirt bilan ko’pyoqlik sirtining o’zaro kesishish chiziqlarini yasashda yordamchi kesuvchi tekisliklar dastasi usuli nomi bilan ishlatiladi. 7 . 2 - rasm 7 . 3 - rasm o‘qlari bir tekislikda yotmaydigan …

4 / 11

tekisliklar usuli bilan yechiladigan bir necha sirtlarning o’zaro kesishuvini ko’rib chiqamiz. o’qlari uchrashmas va h yoki v ga perpendikulyar bo’lgan aylanish sirtlarining o’zaro kesishish chizig’ini yasash (7.4-rasm). kesishuvchi sirtlardan doiraviy silindr o’qi v tekislikka va doiraviy konus o’qi h tekislikka perpendikulyar bo’lganda yordamchi parallel kesuvchi tekisliklar gorizontal tekisliklar bo’ladi. bu tekisliklar konusni aylanalar va silindrni yasovchilari bo’yicha kesadi. hosil bo’lgan aylana va yasovchilar o’zaro kesishib, kesishish chizig’ining nuqtalarini hosil qiladi. kesishish chizig’ining a(a′,a″), b(b′,b″), c(c′,c″), nuqtalari xarakterli nuqtalardir. ular bevosita sirtlar frontal ocherklarining kesishish nuqtalarida belgilanadi. qolgan nuqtalar kesuvchi tekisliklar yordamida yasaladi. masalan, 1,2,3,4 nuqtalar h1║h,… va h4║h tekisliklar o’tkazib, gorizontal proyeksiyadagi q va q1 aylanalarning va a, b, c va d to’g’ri chiziqlar bilan chegaralangan to’rtburchak kesimlarining kesishuvidan hosil qilingan. qolgan nuqtalar ham shu tartibda hosil qilinadi. 2(2′,2″) xarakterli nuqta  silindrning h2(h2v) simmetriya tekisligini o’tkazish yo’li bilan topiladi. kesishish chizig’ining ko’rinadigan va ko’rinmaydigan nuqtalari ham h2 simmetriya tekisligi …

5 / 11

ri chiziq bo’yicha kesishadi. 7.6rasmda yarim sfera va qirralari h tekislikka perpendikulyar bo’lgan uchburchakli prizma tasvirlangan. yordamchi kesuvchi tekisliklar frontal tekisliklardan iborat bo’ladi. bu tekisliklar sferani parallellari bo’yicha, prizmani esa yon qirralariga parallel to’g’ri chiziqlar bo’yicha kesadi. rasmdan ko’rinib turibdiki, prizma sirti sharni to’la kesadi va uchta aylanalar hosil bo’ladi. ularning v dagi proyeksiyalari ellipslar va aylana bo’lib proyeksiyalanadi. shar va prizma sirti o’zaro kesishish chizig’ining xarakterli 1,4,5,6 va 3 nuqtalari frontal v1(v1h), v4(v4h) va v3(v3h) tekisliklar yordamida yasaladi. 1,4,5 nuqtalar kesishish chizig’ining sinish nuqtalari bo’lib, prizma qirrasining sfera bilan kesishgan nuqtalaridir. v3 tekislik sharning simmetriya tekisligidir, undagi 3 va 6 nuqtalar frontal proyeksiyada kesishish chizig’ining ko’rinadigan qismini ajratib turuvchi nuqtalardir. qolgan yasashlar rasmdan ko’rinib turibdi. yordamchi parallel kesuvchi tekisliklarni gorizontal tekislik qilib olsa ham bo’ladi. 7.6-rasm. № o’zbekcha nomi va uning ta‘rifi ruscha nomi inglizcha nomi 1. kesishish chizig‘i – sirtlar uchun liniya line of the umumiy bo’lgan nuqtalarning …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 11 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sirtlarning o’zaro kesishuvi"

mavzu: sirtlarning o’zaro kesishuvi reja: 1. sirtlarning o’zaro kesishuvi 2. kesishuvning asosiy turlari.kesishuv chiziqlarini yasash usullari 3. ko’pyoq bilan egri sirtning kesishuvi 4. sirtlarning kesishuv chizig’ini xususiy vaziyatdagi parallel erdamchi tekisliklar vositasi bilan yasash umumiy ma’lumotlar insoniyat o’zining amaliy faoliyatida konus, silindr, shar, ko’pyoqliklar yoki boshqa ko’rinishdagi sirtlar va ularning o’zaro kesishishidan turli xil ko’rinishdagi arkalar, gumbazlar va muhandislik inshootlari qurilishida foydalanib kelgan. kesishuvchi sirtlar asosida o’zaro kesishgan trubalar, keng oraliqli binolarning ustunsiz tomlari, neft va gaz saqlanadigan sisternalar, rezervuarlar, meditsina asboblari, mashinasozlik detallari, qurilish inshootlari elementlari va hokazolar tayyo...

Этот файл содержит 11 стр. в формате DOCX (192,6 КБ). Чтобы скачать "sirtlarning o’zaro kesishuvi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sirtlarning o’zaro kesishuvi DOCX 11 стр. Бесплатная загрузка Telegram