xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanish tarixi

PPTX 16 pages 10.9 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 10.9 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi 4-guruh reja 1. yevropada xvii-xix asrlarda ijtimoiy-pedagogik faoliyat. 2. xorijiy sharq mutafakkirlarining ijtimoiy-pedagogik qarashlari. yevropada xvii–xix asrlarda ijtimoiy-pedagogik faoliyat 🔹 bu davrda pedagogika asta-sekin mustaqil fan sifatida shakllandi. endi tarbiya va ta’lim faqatgina amaliy tajriba emas, balki ilmiy asoslangan nazariyaga tayana boshladi. 🔹 ijtimoiy tarbiya masalalari keng muhokama qilindi. jamiyat taraqqiyotini ta’minlash uchun har bir bolaga ta’lim berish va uni komil inson qilib tarbiyalash zarurligi ilgari surildi. 🔹 maktab ta’limi masalasi dolzarb bo‘lib, majburiy boshlang‘ich ta’lim g‘oyasi paydo bo‘ldi. shuningdek, bolalar huquqlari, ularning qiziqishi va yoshiga mos o‘qitish usullari muhim o‘rin egalladi. 🔹 bu davr ma’rifatchilari jamiyat taraqqiyoti ma’rifat va ta’lim bilan uzviy bog‘liqligini ta’kidlab, insonni faqat bilimli emas, balki axloqan barkamol shaxs sifatida tarbiyalashni maqsad qildilar. jan-jak russo (1712–1778) 🔹 russo yevropa pedagogikasida “tabiatga qaytish” g‘oyasi bilan mashhur bo‘ldi. u bolani erkin va tabiiy sharoitda tarbiyalash tarafdori edi. uning fikricha, majburlash …

2 / 16

iy vazifasi – bolaning qalbini poklash, qo‘lini mehnatga o‘rgatish va ongini bilim bilan boyitishdir. 🔹 pestalotsining g‘oyalari keyinchalik xalq ta’limi tizimini shakllantirishda asos bo‘lib xizmat qildi. adolf disterveg (1790–1866) 🔹 disterveg o‘z davrida xalq ta’limini rivojlantirish tarafdori sifatida tanildi. uning fikricha, ta’lim hamma uchun teng va majburiy bo‘lishi kerak. 🔹 u o‘qituvchining jamiyatdagi rolini juda yuksak baholadi. o‘qituvchi nafaqat bilim beruvchi, balki jamiyatni ma’rifat yo‘liga boshlovchi yetakchi sifatida qaraldi. 🔹 disterveg o‘quv jarayonida mustaqil fikrlash, erkin savol-javoblar va tanqidiy yondashuvni rivojlantirish zarurligini uqtirdi. uning demokratik g‘oyalari pedagogik taraqqiyotga katta hissa qo‘shdi. immanuil kant (1724–1804) va gegel (1770–1831) 🔹 kant tarbiyani insonning inson bo‘lishi uchun zarur shart deb hisoblagan. uning fikricha, inson tarbiya orqali o‘zida intizom, axloqiylik va erkinlikni shakllantiradi. tarbiyasiz inson jamiyatda to‘liq yashay olmaydi. 🔹 gegel esa tarbiyani falsafiy jihatdan yoritib, uni jamiyat hayoti bilan bevosita bog‘ladi. uning ta’kidlashicha, inson shaxs sifatida rivojlanishi uchun jamiyat qadriyatlariga moslashishi kerak. 🔹 …

3 / 16

a pedagogik tafakkurning shakllanishiga asos bo‘lib, keyinchalik yevropa ma’rifatparvarlari pedagogikasiga ham sezilarli ta’sir ko‘rsatgan. ilmiy-analitik jihatdan qaralganda, xorijiy sharq mutafakkirlarining pedagogik g‘oyalari uch asosiy yo‘nalishda jamlanadi: shaxsning axloqiy yetukligi, ilmiy-ma’naviy kamoloti va jamiyatga foydali inson sifatida shakllanishi. mazkur qarashlar bugungi kunda ham tarbiyaviy jarayonning nazariy-metodologik poydevorini mustahkamlashda dolzarb ahamiyat kasb etmoqda. lao-szi (mil. avv. vi–v asrlar) lao-szi (mil. avv. vi–v asrlar) xitoy falsafasining eng yirik vakillaridan biri bo‘lib, daoizm ta’limotining asoschisi sifatida jahonga tanilgan. uning nomi bilan bog‘liq “dao de tszin” (“yo‘l va fazilat kitobi”) asari sharq falsafasi tarixida inson, tabiat va jamiyat munosabatlarini falsafiy jihatdan tahlil qilgan eng qadimiy manbalardan biridir. lao-szining qarashlarida “dao” tushunchasi markaziy o‘rinni egallaydi. dao — bu borliqning abadiy qonuni, tabiat va jamiyatning uyg‘unlik asosidir. unga ko‘ra, inson hayotda tabiat qonunlariga zid ish tutmasligi, sodda, halol va kamtarona yashashi lozim. shu ma’noda lao-szi ta’limotida inson tarbiyasi — tabiiylik va ma’naviy poklikni saqlash bilan bog‘liqdir. pedagogik …

4 / 16

szi qarashlari sharq falsafiy merosida ta’lim-tarbiyaga insonparvarlik, tabiiylik va ma’naviy uyg‘unlik tamoyillarini olib kirib, zamonaviy pedagogikada ham ahamiyatini yo‘qotmagan. konfutsiy (mil.avv. 551–479) 🔹 konfutsiy qadimgi xitoy mutafakkiri va pedagogi bo‘lib, sharq falsafasi va ta’lim tizimining asoschilaridan biridir. uning ta’limoti keyinchalik “konfutsiylik” deb nom oldi va ming yillar davomida sharq jamiyatlariga katta ta’sir ko‘rsatdi. 🔹 u tarbiyada axloqiy poklik, odob-axloq qoidalariga rioya qilish, ota-onaga hurmat (xiao) va davlatga sadoqat tamoyillarini ilgari surdi. konfutsiyning fikricha, jamiyatda tartib va osoyishtalik bo‘lishi uchun har bir inson o‘z burchini ado etishi kerak. 🔹 ta’limda bilim olishni faqat yuqori tabaqa emas, balki barcha ijtimoiy qatlam vakillari uchun zarur deb bildi. shogirdlarni bilimga chanqoqlik, doimiy o‘qish va mustahkam odob-axloqqa o‘rgatdi. 🔹 konfutsiyning mashhur tamoyillaridan biri: “o‘zing istamagan narsani boshqalarga ravo ko‘rma” (oltin qoida). inson kamolotining uch mezoni: bilim, halollik va odob. 🔹 uning pedagogik merosi sharqdagi ta’lim an’analarining shakllanishiga asos bo‘ldi hamda keyinchalik yevropa ma’rifatchilariga ham ta’sir …

5 / 16

a e’tibor qaratib, bir necha muhim tamoyillarni ilgari surdi: bosqichma-bosqich ta’lim – bilimlar oddiydan murakkabga qarab berilishi kerak; amaliyotga tayangan ta’lim – inson faqat nazariya bilan emas, balki tajriba orqali ham bilimni mustahkamlaydi; qattiq jazoga qarshi turish – haddan tashqari majburlash va zo‘ravonlik bolaning qobiliyatlarini susaytiradi; ona tilida ta’lim – boshlang‘ich bilimlarni o‘z tilida olish, keyin boshqa tillarni o‘rganish samaraliroq; ijtimoiy tarbiya – inson tarbiyasida jamiyat, oilaviy muhit va iqtisodiy sharoitning katta ta’siri bor. imom g‘azzoliy (1058–1111) imom g‘azzoliy – buyuk musulmon mutafakkiri, faylasufi, teolog va pedagog bo‘lib, islom falsafasi va ta’lim-tarbiyasida chuqur iz qoldirgan. uning pedagogik qarashlari nafaqat diniy, balki ijtimoiy va axloqiy tarbiya masalalarini ham qamrab oladi. 1. axloqiy va ma’naviy qarashlar - g‘azzoliy ta’lim-tarbiyani insonning ma’naviy kamolotiga yetaklovchi vosita sifatida ko‘rgan. u ta’limni quyidagi asosiy tamoyillar bilan bog‘lagan: axloqiy yetuklik – shaxsning halol, adolatli va odobli bo‘lishi; ma’naviy tarbiya – bilim faqat aql bilan emas, balki qalb …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanish tarixi"

xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanishi 4-guruh reja 1. yevropada xvii-xix asrlarda ijtimoiy-pedagogik faoliyat. 2. xorijiy sharq mutafakkirlarining ijtimoiy-pedagogik qarashlari. yevropada xvii–xix asrlarda ijtimoiy-pedagogik faoliyat 🔹 bu davrda pedagogika asta-sekin mustaqil fan sifatida shakllandi. endi tarbiya va ta’lim faqatgina amaliy tajriba emas, balki ilmiy asoslangan nazariyaga tayana boshladi. 🔹 ijtimoiy tarbiya masalalari keng muhokama qilindi. jamiyat taraqqiyotini ta’minlash uchun har bir bolaga ta’lim berish va uni komil inson qilib tarbiyalash zarurligi ilgari surildi. 🔹 maktab ta’limi masalasi dolzarb bo‘lib, majburiy boshlang‘ich ta’lim g‘oyasi paydo bo‘ldi. shuningdek, bolalar huquqlari, ularning qiziqishi va yoshiga mos...

This file contains 16 pages in PPTX format (10.9 MB). To download "xorijda ijtimoiy pedagogikaning rivojlanish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: xorijda ijtimoiy pedagogikaning… PPTX 16 pages Free download Telegram