etika va axloq tushuncha

PPT 38 pages 1.6 MB Free download

38 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPT

Pages 38

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 38

farg’ona davlat universiteti filologiya fakulteti o’zbek tili yo’nalishi 248-guruh talabasi sadirova mavjudaning estetika fanidan tayyorlagan ijodiy ishi. etika va axloq tushuncha reja: 1. etikada kategoriya tushunchasi. 2. go’zallik estetikaning markaziy kategorisi sifatida. 3. ulug’vorlik va tubanlik. 4. go’zallik va moddiy qadriyatlar. 5. fojeaviylik va kulgulilik. har bir fan o’z maqomiga ko’ra muayyan tadqiqot faoliyat sohasi bo’lib, bu faoliyat tabiat, jamiyat va tafakkur haqida yangi bilimlat hosil qilishga qonun va kategorilar asosida olamni yangidan idrok etishga qaratilgan bo’ladi. ma’lumki, dialektikaning biror-bir kategoriyasini voqelikdan ayri holda tasavvur etib bo’lmaydi. chunki, bu kategoriyalar (yaxlitlik, qism, zaruriyat, tasodif, mohiyat, sifat va h.q) insonni o’rab turgan olamda sodir bo’ladigan voqea-hodisalar haqida aniq xulasalar chiqarishadi. estetika ham falsafiy fan sifatida o’zining qonun va kategoriyalarga ega. bular quyidagilar: 1. go’zallik. 2. hunuklik. 3. ulug’vorlik. 4. tubanlik. 5. fojeaviylik. 6. kulgulilik va boshqalar. go’zallik haqidagi qarashlar va nazariyalar: zardusht- huvarnosi axura mazda ko’p go’zaldir, go’zaldir juda. abu nasr …

2 / 38

bajarilgan ish yoki qilingan harakatidagi o’zaro hamohangligini ifodalovchi tushuncha. chiroylilik insonlarda yoqimli taassurot qoldiradi. ulug’vorlik-insonning narsa xodisalariga estetik va axloqiy mezonlar bilan yondashishi va ualrdan yuksak hayratlanish tuyg’usini hosil qiluvchi estetik hissiyot majmuidir. ulug’vorlik o’zida hajm, miqdor ko’lam va buyuklikni mujassam etadi. ingliz nafosatshunosi e.biork ko’zallikni ulug’vorlik bilan solishtiradi va ularni bir-biriga qarama-qarshi tushunch sifatida qaraydi. i.kant esa ko’zallik va ulug’vorlikni uyg’unlikda rivojlanuvchi tushuncha deb aytadi. vatanimiz o’z mustaqilligini qo’lga kiritgandan so’ng milliy-ma’naviy qadriyatlarga yangicha munosabat bildirdi, xalqona, ilg’or an’analar shakllandi, milliy iftixorni yuksaltirishga keng jamoatchilik fikri jalb qilindi. yetuk rassomlar hayotning barcha hodisalarni rangtasvir orqali ko’radi, ularga ijod manbai sifatida qaratydi, sanatning hamma uchun zarur ekanligiga qat’iy ishonadi. shu bois ularning asarlaridagi go’zallik ruhi rangtasivirinui sevishga da’vat etadi, tasviriy sanatni his qilish va uni idrok etishga chaqiradi. vojiaviylik muammosi har doim falsafiy va estetik tafakkur sohiblarning e’tiborini jalb qilib kelgan. deyarli barcha ulkan ijodkorlar yaratgan asrlarda fojiali ohanglar mavjudligini …

3 / 38

g predmetini obektiv hususiyat sifanida yoki shaxsning subektiv imkoniyatlari natijasi yohud subekt va obiekt o’zari aloqadorligining natijasi sifatida ko’rib chiqishadi. bu metadalogik yondashuv kulgililikdagi ko’p ma’noliliylikning yuzaga kelishiga sabab bo’ladi. aristotel fikricha, kulgu ayrim hatoliklar hamda kishilarga ozor yetkazmaydigan va zarar keltirmaydigan hunuklikni keltirib chiqaradi. insondagi jahldorlik, suskashlik, qizg’anchiqlik, subtsizlik, izzatlalablik, shuhratparazlik illatlari kulguliylikning obiektidir. kulgu-insoniy voqeylik. inson o’zining aqli yordamida kuladi. u, albatta, o’zining axmoqligidan ham kulishi mumkin, biroq bu kulgu telbaning mazmunsiz kulkusi hisoblanadi. kulgudagi lazzatning manbaida masxara, istehzo kabi tuyg’ular yotadi. hazil-mutoiba. kulgulilikda hazilning o’rni beqiyos. hazil insonlarni fikirlashga, so’zlarni o’rinkli qo’llashga, qiziqarli iboralar bilan fikrni bayon etishga undaydi. hazilning qo’pol ko’rinishi mashara hisoblanadi. kinoya, piching, kesatig’ so’zini hazil orqali ifodalashda muhim vositalardir. kulgu-tanqidning estetik shaklidir. kulgu tabiatiga ko’ra tabaqalanishiga qarshi, mansab va amal oldida bo’yin egmaydi. kulgu tengsizlik, zo’rovonlik, manmanlik, amalparastlik, nodonlikning barcha shakllariga qarshi kurashuvchi buyuk kuch sifatida maydonga chiqadi. kulguning turlari: masxara, o’xshatma (parodiy), …

4 / 38

? 7. tubanlikni siz qanday tushunasiz? 8. qaysi badiiy asarda ulug’vorlik namunalarni kuzatasiz? 9. go’zallikda va moddiy qadriyat tushunchasini tushuntirib bering. misollar orqali. 10. jamiyatdagi ulug’vorlikka qanday misol keltirasiz? 11. kulgulilik tushunchasi nima? 12. kulguning turlariga misollar ayting? 13. qaysi san’at asarida kulgu ustuvor? 14. fojiaviylik ulug’vorlikning davomi ekanligi qanday xususiyatlar bilan izohlanadi? 15. san’atda fojiaviy qaxramon obrazini ifodalashning jihatlarini sanab o’ting? foydalangan adabiyotlar: 1. bichkov.v. estetika a.s.t.2004 2. qurbonmamadov a. estetichiskoye doktrina sufizma.dushanbe.donish.1987. 3. muhammad toqi ja’fariy.san’at va go’zallik.islom nuqtai nazarida (fors tilida). –texron.1987 4. milliy istiqlol g’oyasi: asosiy tushuncha va tamoyillar (oliy ta’lim muassasalari uchun qo’llanma).-t:yangi asar avlodi.2001 5. umarov e.estetika. toshkent.o’z-ton 1995-yil 6. shestakov v.estetischiskiya kotegori.m.nayka.1983 7. sher a. ulug’vorlik. o’z-ton milliy ensiklopediyasi. 9-jild.davlat ilmiy nashriyoti.2004 8. estetika.slovar.moskva.poliztidat.1989 9. umar xayyom.navro’znoma. –t:mehnat.1990 10. b.xusanov.go’zallik niamdir.tafakkur jurnali.2008 №1 11. b.xusanov.ijtimoiy taraqqiyotda estetik qadriyatlarning o’rni (go’zallik kategoriyasi misolida).”falsafa va ijtimoiy taraqqiyot” mavzuyidagi xalqaro konferensiya materiallari.-t:2008 12. b.xusanov.botin-u zohir uyg’un.sog’lom …

5 / 38

Want to read more?

Download all 38 pages for free via Telegram.

Download full file

About "etika va axloq tushuncha"

farg’ona davlat universiteti filologiya fakulteti o’zbek tili yo’nalishi 248-guruh talabasi sadirova mavjudaning estetika fanidan tayyorlagan ijodiy ishi. etika va axloq tushuncha reja: 1. etikada kategoriya tushunchasi. 2. go’zallik estetikaning markaziy kategorisi sifatida. 3. ulug’vorlik va tubanlik. 4. go’zallik va moddiy qadriyatlar. 5. fojeaviylik va kulgulilik. har bir fan o’z maqomiga ko’ra muayyan tadqiqot faoliyat sohasi bo’lib, bu faoliyat tabiat, jamiyat va tafakkur haqida yangi bilimlat hosil qilishga qonun va kategorilar asosida olamni yangidan idrok etishga qaratilgan bo’ladi. ma’lumki, dialektikaning biror-bir kategoriyasini voqelikdan ayri holda tasavvur etib bo’lmaydi. chunki, bu kategoriyalar (yaxlitlik, qism, zaruriyat, tasodif, mohiyat, sifat va h.q) insonni o’rab turg...

This file contains 38 pages in PPT format (1.6 MB). To download "etika va axloq tushuncha", click the Telegram button on the left.

Tags: etika va axloq tushuncha PPT 38 pages Free download Telegram