jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asaridagi garisurilgan g`oyalar

PPTX 25 pages 234.0 KB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 234.0 KB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

prezentatsiya powerpoint toshkent kimyo xalqaro universiteti ma’ruzachi: dotsent, t.f.f.d (phd) narziyev nabijon normurodovich fan: geopolitika va zamonaviy tarix “tarix” kafedrasi mavzu: fransuz milliy geosiyosati mavzu rejasi: 1. jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asarida ilgari surilgan g`oyalar. 2. vidal blashning “inson geografiyasi” asarida ilgari surilgan g`oyalar. 1. jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asarida ilgari surilgan g`oyalar. xix asrda napoleon iii boshlagan urushda fransiyaning ikkita katta mag‘lubiyati va 1870-1871 yillarda fransiya-germaniya urushida nemislarning katta g‘alaba qozonishi, vilgelmning parij yaqinidagi versal saroyida o‘z mamlakatini markazlashgan imperiya, o‘zini bo‘lsa, germaniya imperatori deb e’lon etishi fransiyani jiddiy tashvishga soldi. mamlakatning siyosiy, ijtimoiy va ilmiy doiralari: fransiyaning yevropa va jahondagi ko‘pdan-ko‘p mustamlakalarini saqlab qolish, taraqqiyotning kelajakdagi eng asosiy vazifalarini aniqlash, qo‘shnilar va jahon xalqlari bilan hozirgi va kelajakdagi munosabatlari xarakteri va boshqa geosiyosiy muammolar ustida bosh qotirishga majbur bo‘lishdi. germaniyaning markazlashgan davlatga aylanishi, kundan-kunga kuchayishi, yevropaga tobora xavf …

2 / 25

asalalariga bag‘ishlangan. reklyu har qanday taraqqiyot va tanazzulning asosi bo‘lgan “inson va uning faoliyati” omilini keng tadqiq qilishga kirishadi. reklyu g`oyalariga ko`ra ayrim xalqlar, ayrim jamiyatlarning taraqqiyoti bilan boshqalarining tanazzuli davrlari ayni vaqtga to‘g‘ri keladi degan. uning fikricha, bu qonuniyatdir. muallifning xulosalariga ko‘ra, biror davlatning rivoji boshqasining tanazzuli hisobiga ro‘y beradi. tadqiqotchilarning fikricha, garchi reklyu dunyo va fransuz geosiyosati tarixida qaysidir mashhur geosiyosiy nazariyasi bilan esda qolmagan bo‘lsa-da, umuman geosiyosat manbashunosligini, uning faktologik bazasini boyitgan, insoniyatning rivoji, jahonning geosiyosiy, geogeografik holatini bayon etib bergan, umumlashtirgan. 2. vidal blashning “inson geografiyasi” asarida ilgari surilgan g`oyalar. fransuz geosiyosat faniga asos solgan geograf vidal blash (1845-1918) fransuz klassik geosiyosat maktabining asoschisi hisoblanadi. u nemis klassik geosiyosatchilarining realistik geografik muhit nazariyasiga tanqidiy yondashib, inson rivojida atrof muhit va tabiiy landshaftning rolini e’tirof etishga asoslangan “possibilizm” geosiyosiy konsepsiyasini ilgari surdi. vidal blash asarlari “fransiya geografiyasining manzaralari” (1903), “sharqiy fransiya” (1919) “inson geografiyasi” (1922) blashning so'zlariga …

3 / 25

andi. u jahon sivilizatsiyasining asosiy mintaqasi o'rta yer dengizidan xitoy dengizigacha bo'lgan "shimoliy yarim shar" ekanligiga ishongan. uning fikricha, fransiya sivilizatsiya markazlarining o‘zaro kirib borishining eng muvaffaqiyatli namunasi bo‘lib, dunyoda muhim sivilizatsiya missiyasini bajarmoqda. vidal blash franko-germaniya, keyin esa butun yevropa geosiyosiy makonini rivojlantirishning tarixiy modelini yaratdi. unda kontinental va dengiz davlatlari o'rtasidagi qarama-qarshiliklarni bosqichma-bosqich bartaraf etishni o'z zimmasiga oldi. uning fikricha, kontinental bo'shliqlar tobora ko'proq o'tkazuvchan bo'lib bormoqda, chunki barcha turdagi kommunikatsiyalar takomillashtirilmoqda, avtomobil yo‘llari tarmog‘i kengaytirilmoqda va modernizatsiya qilinmoqda; dengiz yo'llari, transport (dengiz, umuman okean) tobora ko'proq qit'alar bilan bog'liq bo'lib bormoqda. de blach o'zining "frantsiya geografiyasi surati" (1903) kitobida nemis geosiyosatchilari uchun juda muhim bo'lgan tuproq nazariyasiga to'xtalib o'tadi: "frantsiyada yer va odam o'rtasidagi munosabatlar o'ziga xos qadimiylik, davomiylik bilan ajralib turadi... mamlakatimizda odamlar qadimdan bir xil joylarda yashab kelganini tez-tez kuzatish mumkin. biz uchun inson yerning haqiqiy shogirdidir. yerni o'rganish aholining xarakterini, urf-odatlari va afzalliklarini aniqlashga …

4 / 25

n ajratadigan to‘siqqa aylantirish kerak emas, balki birgalikda foydalanish yo‘li bilan ularni yanada rivojlantirish lozim”, deb yozdi. mazkur modelda blash o‘zi tanqid qilgan nemis olimlari kabi sub’ektivizmga yo‘l qo‘yadi, fransuz manfaatlariga ustunlik beradi. bu uning bu yerlarning fransiyaga qarashli ekanini tarixiy va geografik dalillar bilan atroflicha isbotlashida ko‘zga yaqqol tashlanadi. sivilizatsiyalar rivojida lokal makon kategoriyasi blash nazariyasining asosiy elementlaridan biridir. ratsel va boshqa geosiyosatchilardan farqli o‘laroq, blash faqat atrof geografik muhitga e’tibor beribgina qolmadi, balki sivilizatsiyalar taraqqiyoti jarayonida davlatlar, siyosiy tashkilotlar roliga boshqacha nuqtai nazardan yondashdi. u inson bilan muhit orasidagi o‘zaro ta’sir naqadar faol bo‘lsa, lokal o‘choqlar orasidagi kommunikatsiyalar: daryo, ko‘l, dengiz, tosh va temir yo‘llar va hokazolar shu qadar yaxshi tartibga solinadi, deb hisoblagan. blash asarlarida kommunikatsiyalar masalasiga ko‘p e’tibor berdi va kelajakda tegishli kommunikatsiyalarning kengayishi, bir-birini tugallashi va insonlar o‘rtasidagi munosabatlarning kuchayishi turli sivilizatsiya o‘choqlarining o‘zaro ta’sirini kuchaytiradi va yagona jahon davlati barpo etilishi mumkin bo‘lishiga ishongan. …

5 / 25

lik farq qilmaydi. har ikkala olimning kelgusi “jahon davlati” modeli xalqlar va davlatlarni yagona sivilizatsiya tarkibida birlashtirishni ko‘zda tutadi, bu davlatda har bir kishi o‘zini mazkur ulkan davlatning to‘la huquqli fuqarosi deb hisoblaydi. biroq, kelajakdagi yevropa birligining ichki boshqaruvi “buyuk davlatlar va xalqlarning” manfaatlari va tartibotiga asoslanadi, deb hisoblagan ratseldan farqli o‘laroq, blash bunday birlikning mag‘ziga inson omilini, har bir kishining real huquqini qo‘ydi. bundan tashqari, ratseldan farqli o‘laroq, blash yevropada yagona birlik “chetga chiqish imkoniyatlari cheklangan, har tomondan o‘rab olingan germaniya kabi mamlakat emas”, balki atrofi va kommunikatsiya yo‘llari erkin bo‘lgan fransiya yoki angliya kabi davlatlarning rahbarligi ostida yarata olinishi to‘g‘risida yozgan edi. 2. jak ansel. germaniya geosiyosatini tanqid qilinishi. jan ansel (1882-1943) 1938 yil - "chegaralar geografiyasi“ asarida ratselning g'oyalarini davom ettirdi, chegaralarni davlatlar o'rtasidagi qat'iy to'siq sifatida ko'rishdan bosh tortdi, ularni mamlakatlarning vaqtinchalik chekkasi - ikki xalqning hayotiy kuchlari o'rtasidagi muvozanat natijasi sifatida tavsifladi. ularning o'zgarishlari orzu …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asaridagi garisurilgan g`oyalar"

prezentatsiya powerpoint toshkent kimyo xalqaro universiteti ma’ruzachi: dotsent, t.f.f.d (phd) narziyev nabijon normurodovich fan: geopolitika va zamonaviy tarix “tarix” kafedrasi mavzu: fransuz milliy geosiyosati mavzu rejasi: 1. jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asarida ilgari surilgan g`oyalar. 2. vidal blashning “inson geografiyasi” asarida ilgari surilgan g`oyalar. 1. jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asarida ilgari surilgan g`oyalar. xix asrda napoleon iii boshlagan urushda fransiyaning ikkita katta mag‘lubiyati va 1870-1871 yillarda fransiya-germaniya urushida nemislarning katta g‘alaba qozonishi, vilgelmning parij yaqinidagi versal saroyida o‘z mamlakatini markazlashgan imperiya, o‘zini bo‘lsa, germaniya imperatori deb e’lon ...

This file contains 25 pages in PPTX format (234.0 KB). To download "jan jak elize reklyuning “yer va insonlar. umumiy geografiya” asaridagi garisurilgan g`oyalar", click the Telegram button on the left.

Tags: jan jak elize reklyuning “yer v… PPTX 25 pages Free download Telegram