shaharni loyihalash

PPTX 59 pages 7.6 MB Free download

59 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.6 MB

File type PPTX

Pages 59

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 59

slayd 1 1-ma’ruza. shaharni loyihalash (aholi punktlarini rejalashtirish). reja: 1.1. shahar va uning elementlari. 1.2.shaharsozlik ob’ektlarining tuzilishi. 1.3.shaharsozlik bo‘yicha ilmiy-loyihaviy ishlar tizimining va unda tumanni rejalashtirishning o‘rni. i-bo’lim. shahar qurilishi va loyihalash asoslari foydalaniladigan adabiyotlar: 1. isamuxamedova d. u. adilova l.a. shaharsozlik asoslsri va landshaft arxitekturasi: 1 qism, darslik / o’zr oily va o’rta-maxsus ta’lim vazirligi,-toshkent: cho’lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2009 - 160 b. 2. mirzayev m.k., latipov d.v. o’zbekiston respublikasi shaxarsozlik asoslari. o’quv qo’llanma. t.2000 taqi. 3. mirzayev m.k. tumanni rejalashtirish asoslari. o’quv qo’llanma. t.2001 taqi. 4. isamuhamedova d.u. «shaharsozlik asoslari». o’quv qo’llanma. t., 2000- u. tayanch so’zlar: aholi joylashuvi - ma’lum bir hududda shaharlar joylarining joylashuvi. bosh reja — obyekt rejasining asosiy chizmasi bo’lib, loyihachining fikrlarini ifodalaydi va ishchi loyiha uchun asos hisoblaniladi. shahar bosh tarhi — shaharning kelajak me'moriy-kompozitsion, funksional- makoniy, transport muhandislik rivojlanishini belgilab beruvchi loyihaviy hujjat. geologik tuzilishi - hududning neotektonik faolligi va seysmikasi, …

2 / 59

iy tumanni kompleks hududiy-xo’jalik tuzilishini loyihalash va uning xalq xo’jaligi tarmoqlarini, shaharlar va qishloqlarni optimal joylashuvini hamda aholi mehnati va dam olish uchun qulay shart-sharoitlar yaratib berishni ta’minlovchi tarxiy tarkibiy shakllantirish. shaharsozlik keng mazmunga ega tushuncha. u ishlab chiqarish kuchlarini joylashtirish bilan bog’liq bo’lgan aholi yashash joylarini tashkil qilish muammolari, hamda aholi turmush tarzi bilan bog’liq bo’lgan turar-joylarni yaratish masalalarini ham o’z ichiga oladi. aholi yashash joyi - doimiy aholisining to’planishi moddiy fondlar (binolar, inshootlar, yo’llar, muhandislik tarmoqlari va boshqalar) bilan mustahkamlangan hududning bir qismi kirish arxitektura - eng qadimiy san’at turidir. odam o’zi uchun birinchi turar-joy qurgandan boshlab arxitektorlik kasbi shakllana boshlagan. odamlar alohida turar-joylardan asta-sekin yashash guruhlari, so’ngra shaharlar qurilishiga o’ta boshlaganlar. arxitektor - keng soha mutaxassisi. u san’at, zamonaviy texnika, fan va iqtisodiyotni yagona birlikka birlashtirishi lozim. uning bilim doirasi doimo kengayib boradi. hayot arxitektorni sotsiologik tushunchalar bilan fikr qilishini talab etmoqda. sotsiologiya va u bilan bog’liq …

3 / 59

ajmuasidan iborat. har kuni shahar minglab tonna xom ashyo va oziq-ovqatlar iste’mol qiladi, minglab tonna sanoat va boshqa chiqindilarni chiqaradi. shahar - bu qudratli muhandislik xo’jaligi. bu yuzlab km suv o’tkazgich quvurlari, elektr quvvati bilan ta’minlash, o’choqxonalar, oqava suvlarini tozalash inshootlari. shahar - bu moddiy va ma’naviy madaniyat durdonalari yaratilib kelingan taraqqiyot namunasidir. shaharsozlikda “urbanizatsiya”, “aglomeratsiya”, “migratsiya”, “megopolis” kabi tushunchalar mavjud. urbanizatsiya – shaharlashish jarayonidir. megapolis – bir-biriga yaqin joylashgan va o'zaro uzviy aloqada rivojlanadigan yirik shaharlar majmuasidir. aglomeratsiya – katta shaharga u bilan bevosita bog'liq holda rivojlanuvchi shahar va qishloqlarning qo'shilib ketishidir. migratsiya – aholining bir hududdan ikkinchi hududga biror zarurat yuzasidan vaqtincha yoki doimiy ko'chishidir. masalan, daniyada shahar deb aholisi 250 kishidan ortiq bo’lgan aholi yashash joyiga aytiladi. yaponiyada - 30 ming, o’zbekistonda pastki chegara 5-12 ming kishini tashkil etadi (qmq). boshqa mamlakatlarda shahar tushunchasi mezonlari qonunlarda ko’zda tutilgan. masalan: rossiyada u yoki bu aholi yashash joyini shahar …

4 / 59

ahar – 250-500 ming kishi; katta shahar – 100-250 ming kishi; o'rta shahar – 50-100 ming kishi; kichik shahar – 50 minggacha. nima uchun shaharning ayrim qismlari har doim odamlar bilan gavjum, boshqa joylarida esa odamlar ko’rinmaydi? qachon biz aholi yashaydigan joyni shahar deb ataymiz, qaerda shahar tugaydi va qaerda shahar atrofi boshlanadi? shahar mavzusiga oid bo’lgan bunday savollarni juda ko’p berish mumkin. lekin javoblari har doim aniq emas. nazariyada va amaliyotda bunday savollarga javob qidirish bilan shaharning qonuniyatlari va tuzilishi qoidalarini o’rganuvchi maxsus fan shug’ullanadi. bu fan - shaharsozlik deb ataladi. shaharsozlik arxitektura zaminida vujudga kelgan. ko’plar uni hozirgacha arxitekturaning bir bo’limi deb hisoblaydilar. haqiqatdan ham barcha buyuk shaharsozlar ma’lumot bo’yicha arxitektorlardir. ammo hozirgi kunda shaharsoz uchun arxitekturaviy bilimlar yetarli emas – u ijtimoiy fanlarni, gigienani, iqtisodiyot va ekologiyani, transportni tashkil etish va shahar xo’jaligini boshqarishni yaxshi tushunishi kerak. bir so’z bilan aytganda shaharsozlik arxitekturaning bir bo’limi emas, balki …

5 / 59

rchak ostida kesishgan. tepalikda esa hukmdor saroyi joylashgan bo’lib, u bog’ xiyobonlari va tepalik yon bag’rida joylashgan turar-joy kvartallari bilan bog’langan. shahar ko’chmanchilar hujumidan himoyalanish uchun baland devor bilan o’rab olingan. quyuq ko’kalamzorlar va ariqlar cho’lning issiq shamollarini yumshatib turardi. ko’chalarning to’g’ri burchakli loyihalanishi bunday iqlim sharoitida shahar hududini kerakli miqdorda shamollatish imkonini bergan. vavilon shahrining rejaviy sxemasi (er.avv.2000 y.). shaharsozlik antik davrga kelib gullab-yashnadi. grek shaharlarida gippodam sistemasi deb nomlanuvchi aniq to’g’ri burchakli printsipga asoslangan ko’chalar loyihasi keng tarqaldi. qachonlardir rim imperiyasi tarkibida bo’lgan shaharlarda bu sistema keyinchalik ham rivojlandi. bu sistema aloqalarning qulaylashuvi va issiq iqlim sharoitida hududni yaxshi shamollatishga imkon beradi. antik davr (lotincha “antiquus” — qadimgi) — oʻrta osiyo tarixining miloddan avvalgi iv asrdan (yunon-makedon istilosidan) boshlab milodiy v asrga qadar boʻlgan davri. jahon tarixida esa qadimgi yunoniston (gretsiya) va qadimgi rim tarixining milodiy 476-yilgacha boʻlgan davri tushuniladi. qadimgi hind traktati manasarada to’g’ri burchakli sxemaga asoslangan …

Want to read more?

Download all 59 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaharni loyihalash"

slayd 1 1-ma’ruza. shaharni loyihalash (aholi punktlarini rejalashtirish). reja: 1.1. shahar va uning elementlari. 1.2.shaharsozlik ob’ektlarining tuzilishi. 1.3.shaharsozlik bo‘yicha ilmiy-loyihaviy ishlar tizimining va unda tumanni rejalashtirishning o‘rni. i-bo’lim. shahar qurilishi va loyihalash asoslari foydalaniladigan adabiyotlar: 1. isamuxamedova d. u. adilova l.a. shaharsozlik asoslsri va landshaft arxitekturasi: 1 qism, darslik / o’zr oily va o’rta-maxsus ta’lim vazirligi,-toshkent: cho’lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2009 - 160 b. 2. mirzayev m.k., latipov d.v. o’zbekiston respublikasi shaxarsozlik asoslari. o’quv qo’llanma. t.2000 taqi. 3. mirzayev m.k. tumanni rejalashtirish asoslari. o’quv qo’llanma. t.2001 taqi. 4. isamuhamedova d.u. «shaharsozlik asoslari». o’quv...

This file contains 59 pages in PPTX format (7.6 MB). To download "shaharni loyihalash", click the Telegram button on the left.

Tags: shaharni loyihalash PPTX 59 pages Free download Telegram