нарх-наво ва ракобат

DOC 70,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1403165947_43631.doc нарх-наво ва ракобат режа: 1. нарх ва унинг функциялари. нархнинг ташкил то — пиши. мувозанат нарх. 2. нарх турлари. мехнатнинг нархи. сармоя нархи. 3. ракобатнинг мохияти. ракобат турлари. 1 бозор муносабатларида нарх мухим категориялардан бири хисобланади. жамиятда яратилган махсулотларнинг аксарияти, купчиликнинг мехнати билан, яъни ижтимоий мехнат билан яратилади. натижада яратилган махсулотлар кийматга эга булади. бозор муносабатлари шароитида ишлаб чикарилган махсулот — ларни нархлаш зарурати келиб чикади. чунки товарларни айирбошлаш учун улар нархга эга булиши керак. нарх — бу товар кийматининг пулдаги ифодасидир. киймат конунига биноан нарх кийматга тенг булиши керак. лекин бозор иктисодиётида нархнинг шаклланишига жуда куп омиллар таъсир курсатади. натижада нарх киймат атрофида тебраниб туради. у ёки бу кийматдан баланд, ё тенг ёки кийматдан паст булади. бозор да нарх ишлаб чикарувчи ва истеъмолчи учун мухим ахдмиятга эгадир. чунки нарх оркали ишлаб чикарувчи ва истеъмолчи сарф килган мехнатларини солиштирадилар. нархнинг иктисодий мазмунини унинг функцияларида (вазифаларида) куриш мумкин. унинг беш …
2
салан, агар бозорда талаб таклифга нисбатан юкорибулса нархлар кутарилиб кетади. юкори нархлар товар ишлаб чикарувчиларга катта даромад келтиради. натижада улар куплаб махсулот ишлаб чикарадилар ва бозорни тулдирадилар. бундай холат нархларнинг пасайишига олиб келади ва талаб билан таклиф уртасида мувозанат холатини юзага келтиради. шундай килиб нархларнинг кутарилиши ва пасайиши нати-н жасида бозор мувозанати юзага келади. ракобат воситаси. калол ракобатнинг кураш усулларидан бири бу нарх воситасида кураш олиб боришдир. фирмалар ракобат курашида енгиш учун, бошкаларга нисбатан бахоларни пасайтиришга уринадилар. бунинг учун улар махсулот бир — лигига сарф килинган молдий ва мехнат харажатларини кискар — тиришга харакат киладилар. ишлаб чикаришда янги техноло — гияларни куллайдилар. социал химоя функцияси. давлат ахолининг ночор ва камбагал катламини социал химоя килиш максадида, айрим то — варларга дотациялашган нархларни, яъни арзонлаштирилган нархларни белгилайди. ахолининг бундай катламига арзон озик — овкат ва кийим — кечаклар сотилади. дотациялашган нархлар бозор иктисодиётига утиш даврида кулланилади ва у вактинча булади. бозор иктисодиётига …
3
каради, бундай холат уз навбатида нархларнинг кутарилишига олиб келади. аксинча агар таклиф талабга нисбатан куп булса, нархнинг пасайиши юз беради. бозорда талаб билан таклиф нисбатининг мажуд булиши нархнинг киймат атрофида тебранишига сабабчи булади. нархларга таъсир этувчи омиллардан бири — бозор тур — ларидир. эркин бозорда нархлар ракобат асосида шаклланади. эркин ракобат бозори мувозанат нархни юзага келтиради. президент и.каримов бу борада "чинакам талаб ва таклиф асосида вужудга келадиган эркин бозор нархларининг амал килиши бозор иктисодиётининг роят мухим бурини булиб, бу бугин махсулот ишлаб чикарувчилар билан истеъмолчиларнинг узаро жипс таъсирини таъминлайди". ракобатсиз булган монопол бозорда монопол юкори нархлар урнатилади. бунга табиий монополияларни мисол килиш мумкин, яъни нефть ва газ сотувчи фирмалар. 2. бозор муносабатлари ривожланиши муносабати билан нархнинг бир неча турлари вужудга кела бошлади. нарх турларига улгуржи, шартнома, чакана, демпинг, нуфузли, чекланган ва эркин нархлар киради. улгуржи нархлар ишлаб чикарувчилар томонидан йирик товар партияларини кутарасига сотганда белгиланади. улгуржи савдо биржаларда амалга оширилади. …
4
и, у давлат бюджета хисобидан арзонлаштирилади. нуфузли нарх бозорда монопол вазият вужудга келганда урнатилади. монополиялар уз махсулотига бозорда баланд нархларни урнатадилар ва юкори фойда оладилар. эркин нарх эркин бозорда талаб ва таклиф асосида келиб чикади. эркин бахо ишлаб чикарувчи ва истеъмолчи учун кулай нархлардир, у иктисодий ривожланишга ёрдам беради. мехнатнинг нархи. иш кучи бозорида мехнатнинг нархи, яъни иш хаки даражаси турли хил булган иш кучи ва хар хилиш турлари уртасида, ракобат асосида келиб чикадиган талаб билан таклиф уртасидаги мувозанатга боглик булади. хар кандай иктисодиётда иш хаки, даромаднинг асосий кенг таркалган шакли булиб хисобланади. иктисодиётда купчилик жараёнларнинг тартибланиши иш хаки билан богликдир. масалан, номинал ищ хаки билан реал иш хаки уртасидаги катта фарк инфляция даражасининг курсаткичларидан бири хисобланади. номинал иш хаки - - бу ишчининг сарф этган мехнати, вакти учун олинадиган пул кийматидир. реал иш хаки эса сотиб олинадиган товар ва хизматлар нархларининг даражаси билан белгиланади. иш хаки уртасидаги фарклар, ишчиларнинг …
5
оиз хисобида улчанади. 3. зиддиятлар хар кандай тараккиёт, шу жумладан иктисодий тараккиётнинг асосини ташкил этади. зиддиятнинг йук булиши тараккиётни тухтатиб куяди. иктисодий тараккиётга бевосита таъсир этувчи зиддият бу ракобатдир. ракобат — бу ишлаб чикарувчиларнинг бозорда махсу — лотини сотиш максадида мижоз учун курашишдир. президент и.а.каримов ракобатнинг ахамияти хакида, "ракобат булмаса, бозор иктисодиётшш барпо этиб булмайди. ракобат бозорнинг асосий шарти, айтиш мумкинки, унинг конунидир" деб таъкидлдган. факат табиий кураш, яъни яшаш учун курашиш тараккиётга олиб келади. кайси бир мамлакатда ракобат шароити яратилган булса, шу мамлакат иктисодиёти тез ривожланади. ракобат шароитини фа^ат эркин иктисодиётга, эркин бозор иктисодиётига утилганда амалга ошириш мумкин. бозор катнашчилари -- субъектлари уз фаолиятларини эркин олиб боришлари, яъни улар бозор кутарадиган, хохлаган махсулот ва хизматларни таклиф кила олишлари керак. ракобат кураши ишлаб чикарувчиларни махсулот сифатини яхшилашга ва нархини пасайтиришга мажбур этади. натижада улар иш услубини ва технологияни такомиллаштиришга мажбур буладилар. натижада бундан истеъмолчилар, умуман, жамият фойда куради. ахолининг турмуш …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "нарх-наво ва ракобат"

1403165947_43631.doc нарх-наво ва ракобат режа: 1. нарх ва унинг функциялари. нархнинг ташкил то — пиши. мувозанат нарх. 2. нарх турлари. мехнатнинг нархи. сармоя нархи. 3. ракобатнинг мохияти. ракобат турлари. 1 бозор муносабатларида нарх мухим категориялардан бири хисобланади. жамиятда яратилган махсулотларнинг аксарияти, купчиликнинг мехнати билан, яъни ижтимоий мехнат билан яратилади. натижада яратилган махсулотлар кийматга эга булади. бозор муносабатлари шароитида ишлаб чикарилган махсулот — ларни нархлаш зарурати келиб чикади. чунки товарларни айирбошлаш учун улар нархга эга булиши керак. нарх — бу товар кийматининг пулдаги ифодасидир. киймат конунига биноан нарх кийматга тенг булиши керак. лекин бозор иктисодиётида нархнинг шаклланишига жуда куп омиллар таъсир курсатади. натижада на...

Формат DOC, 70,5 КБ. Чтобы скачать "нарх-наво ва ракобат", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: нарх-наво ва ракобат DOC Бесплатная загрузка Telegram