qadimgi kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari 24

DOCX 10 pages 41.8 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 41.8 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

qadimgi kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari asosiy savollar: 1. kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yining qadimgi madaniyat markazlari 2. xett sivilizatsiyasi 3. sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari. 1-savolning bayoni: qadimgi yunonlar kichik osiyoni anatoliya deb atashgan. xx asrning 20-yillaridan turkiyaning osiyo qismi ushbu nom bilan ataladi. anatoliya dastlab qadimgi sivilizatsiyalar tadqiqotchilarini jalb etmagan. ammo chatal-guyuk manzilgohining ochilishi bu hudud qadimgi sivilizatsiya markazlaridan biri ekanligini ko’rsatdi. anatoliyada turli davrlarda xett, mitanni, ossuriya, frigiya, lidiya, urartu kabi davlatlar gullab-yashnadi. mitanni davlatiga m.a. xvi asrda xurrit qabilasi mitannilar asos soladi. mitanni poytaxti yuqori xaburdagi vassokanda joylashgan edi. m.a. xvi asr mitanni zagros va nineviyadan shimoliy suriyagacha bo’lgan hududni egallab, ulkan davlatga aylandi. shu vaqtdan boshlab bir yuz ellik yil davomida old osiyoda mitannidan kuchli bo’lgan qudratli davlat yo’q edi. mitanni bu davrda misr bilan mesopotamiya va sharqiy o’rta yer dengizi havzasi uchun uzoq kurash olib bordi. …

2 / 10

ii asr o’rtalarida frigiya davlati amalda butun kichik osiyoni egey dengizidan tavr va urartugacha bosib olib o’zini gullab yashnagan pallasiga kirdi. m.a. 675 yilda kimmeriy va urartu ittifoqchi qo’shinlarini zarbasi ostida frigiya davlati quladi. frigiyada o’ziga xos madaniyat shakllangan edi. frigiya mabudalari attisa va buyuk ona kibela antik madaniyatga kuchli tasirini o’tkazdilar. poytaxti sard bo’lgan lidiya podsholigi taxminlarga ko’ra eramizdan avvalgi xii asrda anatoliyaga egey-bolqon bosqinlaridan keyin xett kolonistlari, mahalliy liviya qabilasi bo’lgan meonlar tomonidan tashkil etilgan. eramizdan avvalgi viii asrda lidiya frigiyaga bo’ysunadi. 675-yildan lidiya mustaqil bo’ldi. biroz vaqt o’tmay lidiyaga kimmeriylar bostirib kirdi. lidiya podshosi ossuriyaga yordam so’rab murojaat qildi va uning hokimiyatini rasman tan oldi. m.a. 654-yil lidiya zaiflashgan ossuriya tarkibidan chiqib misr bilan ittifoq tuzdi. eramizdan avvalgi 644 yilda kimmeriylar sardni bosib oldilar. skif-ossuriya urushi lidiyaning mustaqil bo’lishiga imkon yaratdi. lidiya likiyadan tashqari galis daryosidan g’arbdagi butun kichik osiyoni bo’ysundirdi. lidiya dunyoda birinchi bo’lib oltin va …

3 / 10

yilliklar 2-yarmida), m.a. iii ming ebla shahri shakllandi. m.a. iii ming yillikda falastinda megiddo, quddus va laxesh shaharlari shakllanadi. m.a. iii ming yillikda sharqiy o’rtayer dengizi qirg’og’i aholisi o’z tarkibiga ko’ra xilma-xil edi. m.a. xviii asrda shimoliy suriyaga bostirib kirgan amoriy qabilalaridan biri tashkil etgan, bir necha shahar va davlatlarni birlashtirgan siyosiy birlashma yamxad nomini oldi. dastlab bu birlashma qabilalar ittifoqi shaklida bo’lgan. u shimolda karxemishdan janubda oront daryosigacha bo’lgan bepoyon hududga hukmronlik qilgan. (tax. m.a. xvii asrning ii yarmida) xalpa (hozirgi aleppo) shahri poytaxt vazifasini o’tadi. m.a. xvii asrda yamxad zaiflashib tushkunlikka yuz tutadi. m.a. 1600-yillar atrofida yamxad davlatini xettlar bosib oladilar. m.a. xiii-xvii asrda yamxaddan janubroqda bir qancha shaharlarni birlashtirgan qudratli giksoslar ittifoqi vujudga keladi. zarbdor qism jang aravalari bo’lgan qo’shinga ega bo’lgan giksoslar o’z hokimiyatlarini misrda o’rnatdilar, falastin va suriyada ham egalik qildilar. giksoslar ittifoqiga kadesh va megiddo shaharlari ham kiradi. giksoslar davlati qurama bo’lib, unga semit …

4 / 10

omi bilan davlat tuzdilar. tez orada ular bu yerdagi mahalliy aholining tili va madaniyatini o’zlashtirdilar, ularning nomidan “falastin” nomi kelib chiqdi. m.a. ii ming yillik oxiri i ming yillik boshlarida sharqiy o’rtayer dengizi qirg’og’i shaharlari qayta tiklandilar. sharqiy o’rtayer dengizi qirg’og’ida finikiyaliklar xalqaro savdoda yetakchi o’rinni egalladilar. finikiya shaharlarida kemasozlik, dengizchilik yuqori darajada rivojlanadi. finikiyaliklar o’rtayer dengizi havzasida o’zlarining o’nlab koloniyalarini barpo qiladilar. tir va sidon shaharlari bu yo’nalishda faol harakat qiladilar va o’zaro birlashib yagona davlat tuzadilar. finikiyaning koloniyalari ichida tir shahri asos solgan shimoliy afrikadagi karfagen yoki karxemish (m.a. 825 yoki 814 yilda barpo qilingan) iqtisodiy jihatdan yuqori darajada taraqqiy qilgan va siyosiy qudratga erishgan. karfagen shahri g’arbiy o’rtayer dengizidagi finikiyaning boshqa koloniyalarining markaziga aylanadi va o’z koloniyalarini barpo qila boshlaydi. m.a. iii-ii asr o’rtalarida puni urushlari natijasida karfagen batamom tor-mor qilinib, uning hududi rim respublikasining afrika profintsiyasiga aylantiriladi ( m.a. 146- yil). m.a. ii ming yillik oxirlarida …

5 / 10

a isroil qabilalari misrdan kelib o’rnashadilar. m.a. xiii asrda o’n ikki yahudiy qabilalari falastinga bostirib kirib, mahalliy xanaan shahar-davlatlarini bo’ysundirganlar. yahudiy so’zi etimologik jihatdan «daryo ortidagi aholi» degan ma’noni bildiradi. m.a. xi asrning oxirida yahudiy jamiyatida ibtidoiy jamoa tuzumidan sinfiy jamiyatga o’tish yuz bergan. saylab quyiladigan yo’lboshchilar o’rniga merosiy podsho hokimiyati shakllanadi. dovud (1010-970 yillar) podsholigi davrida markazlashgan davlat tuziladi. bosib olingan quddus yangi davlatning poytaxti bo’lgan. dovudning o’g’li sulaymonning shafqatsiz siyosatidan norozi bo’lgan 10 shimoliy yahudiya qabilalari ajralib chiqib, isroil podsholigini tashkil qiladilar. uning poytaxti yangi qurilgan samariya shahri bo’lgan. dovud sulolasi hukmdor bo’lgan quddus podsholigi uning bosh qabilasi nomi bilan yahudiya deb atalgan. ikkala podsholik ham bir-biri bilan dushmanchilik munosabatida bo’lib vaqti-vaqti bilan konfederatsiya tashkil qiladilar. yahudiyani parchalanganidan foydalangan misr falastinga yurish qilib yahudiya va isroilni bosib oladi. m.a. viii asr o’rtalarida ossuriya damashq va isroil davlatlarini tor-mor qiladi. tir-sidon podsholigining katta qismi ossuriya tomonidan bosib olinib, tobe …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari 24"

qadimgi kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari asosiy savollar: 1. kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yining qadimgi madaniyat markazlari 2. xett sivilizatsiyasi 3. sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari. 1-savolning bayoni: qadimgi yunonlar kichik osiyoni anatoliya deb atashgan. xx asrning 20-yillaridan turkiyaning osiyo qismi ushbu nom bilan ataladi. anatoliya dastlab qadimgi sivilizatsiyalar tadqiqotchilarini jalb etmagan. ammo chatal-guyuk manzilgohining ochilishi bu hudud qadimgi sivilizatsiya markazlaridan biri ekanligini ko’rsatdi. anatoliyada turli davrlarda xett, mitanni, ossuriya, frigiya, lidiya, urartu kabi davlatlar gullab-yashnadi. mitanni davlatiga m.a. xvi asrda xurrit qabilasi mitannilar asos soladi. mitanni poytaxti yuqori xabu...

This file contains 10 pages in DOCX format (41.8 KB). To download "qadimgi kichik osiyo va sharqiy o’rta yer dengiz bo’yi sivilizatsiyalari 24", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi kichik osiyo va sharqiy… DOCX 10 pages Free download Telegram