elektr mashinalarining umumiy tuzilmasi va ishlash printsipi

DOCX 10 pages 28.7 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 28.7 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi referat mavzu: elektr mashinalarining umumiy tuzilmasi va ishlash printsipi tayyorladi: kirish 1. elektr mashinalarining umumiy tuzilishi 2. elektr mashinalarining asosiy qismlari va materiallari 3. elektr mashinalarining ishlash prinsipi xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish kirish - bu elektr mashinasining asosiy qismidir, u stator va rotor o'rtasidagi havo bo'shlig'idagi magnit oqimini yo'naltirish va kuchaytirish vazifasini bajaradi. kirishning material xususiyatlari (yuqori o'tkazuvchanlik, past koersitivlik) gisterezis va girdob oqimi yo'qotishlarini minimallashtirish orqali mashinaning samaradorligini oshiradi. kirishning shakli va dizayni, masalan, laminatsiyalangan tuzilma, girdob oqimlari yo'qotilishini kamaytirish uchun mo'ljallangan bo'lib, mashinaning umumiy ishlash parametrlariga ta'sir qiladi. elektr mashinalarining asosiy turlari asosiy turlardan biri - transformatorlar bo'lib, ular elektr energiyasini bir kuchlanishdan boshqasiga o'zgartiradi, lekin chastotani o'zgartirmaydi, masalan, 220v dan 110v gacha o'zgartirish imkoniyatiga ega. dvigatellar elektr energiyasini mexanik energiyaga aylantiradi. doimiy tok dvigatellari va o'zgaruvchan tok dvigatellari mavjud, ularning har biri turli xil dizayn va 3 fazali quvvat …

2 / 10

naning quvvatiga bog'liq (odatda 0.2 mm dan 2 mm gacha) va energiya uzatilishini ta'minlaydi. o'rash turlari va ularning vazifalari izolyatsiya o'rashlari 1kv dan yuqori kuchlanishli mashinalarda qo'llaniladi, bu o'rashlar simlarni qisqa tutashuvdan himoya qiladi va yuqori dielektrik mustahkamlikni ta'minlaydi. himoya o'rashlari, masalan, epoksi qatroni bilan to'ldirilgan o'rashlar, namlik, chang va kimyoviy moddalardan himoya qiladi, shu bilan o'rash xizmatining muddatini uzaytiradi. soğutish o'rashlari, mis naychalar orqali suv yoki moy aylanishi bilan, issiqlikni olib tashlash orqali o'rash haroratini nazorat qiladi, bu esa samaradorlikni oshiradi. magnit maydon hosil qilish magnit maydon hosil qilishda asosiy usul - tok o'tkazuvchi o'tkazgichdan foydalanish. 1 amper tok o'tayotganda o'tkazgich atrofida 4π × 10⁻⁷ t magnit induksiya hosil bo'ladi. elektromagnitlar magnit maydon hosil qilishda keng qo'llaniladi. ular o'tkazgich o'ramidan iborat bo'lib, tok o'tganda magnit maydon intensivligini n marta oshiradi (n - o'ram soni). doimiy magnitlar ham magnit maydon yaratadi, ammo ularning maydon intensivligi o'zgaruvchan emas. misol uchun, neodimiy …

3 / 10

ntga erishishni ta'minlaydi. moment hosil bo'lishi uchun stator va rotor o'tkazgichlarida o'zgaruvchan tok oqimi mavjud bo'lishi kerak, bu esa magnit maydon hosil qiladi va ularning o'zaro ta'siri mexanik kuchni yaratadi. doimiy magnitli motorlarda moment hosil bo'lishi doimiy magnitlarning magnit maydoni bilan o'tkazgichdagi tokning o'zaro ta'siri natijasida sodir bo'ladi, bu esa doimiy harakatlanuvchi momentni ta'minlaydi. dvigatel va generator rejimlari dvigatel rejimida elektr mashina elektr energiyasini mexanik energiyaga aylantiradi, tok kiradi, rotor aylanadi va yukni harakatga keltiradi, samaradorlik ko'rsatkichi 85-95% bo'lishi mumkin. generator rejimida esa, mexanik energiya elektr energiyasiga aylanadi, masalan turbinaning aylanishi, undan hosil bo'lgan elektr energiya tarmoqqa uzatiladi, kuchlanish 220v yoki undan yuqori bo'lishi mumkin. ikkala rejimda ham elektr mashinaning magnit maydoni muhim rol o'ynaydi, dvigatelda magnit maydon harakatlanuvchi kuch hosil qilsa, generator rejimida elektromagnit induksiya tufayli elektr toki paydo bo'ladi. o'zgarmas tok mashinalari: tuzilishi va ishlash printsipi o'zgarmas tok mashinalarining asosiy qismlari stator (qo'zg'alish magnitlari) va rotor (yakor), ular …

4 / 10

i magnit maydonini hosil qiladi. asinxron dvigatellarda rotorning aylanish tezligi (ns) statorning magnit maydoni tezligidan (ns) kichik bo'ladi; bu farq slip (s) deb ataladi va u dvigatelning ishlashi uchun zarur. sinxron mashinalar, odatda, qo'zg'atish o'rashiga ega bo'lib, unga doimiy tok beriladi. bu o'rash aylanuvchi magnit maydonni hosil qiladi va rotorning sinxron tezlikda (ns = 120f/p) aylanishini ta'minlaydi. transformatorlar: asosiy tushunchalar transformatorlar elektromagnit induksiya asosida ishlaydi, kirish kuchlanishini (v1) o'zgartirib, chiqish kuchlanishini (v2) hosil qiladi. asosiy o'ram (n1) va ikkilamchi o'ram (n2) nisbati kuchlanishni aniqlaydi. transformatorning ishlash printsipi o'zgaruvchan tok yordamida magnit oqimini yaratadi, bu esa ikkilamchi o'ramda eyuk (elekt yurituvchi kuch) induksiyalashiga olib keladi, energiya uzatilishini ta'minlaydi. transformatorlarda asosiy yo'qotishlar mis (i²r) yo'qotishlari va temir (gysteresis va uyurma toklar) yo'qotishlaridir. yuqori samaradorlikka erishish uchun bu yo'qotishlarni minimallashtirish katta ahamiyatga ega. yo'qotishlar va samaradorlik elektr mashinalarida yo‘qotishlar mis yo‘qotishlari (i²r), temir yo‘qotishlari (g‘alvir va histerezis), mexanik yo‘qotishlar (ishqalanish), va qo‘shimcha yo‘qotishlar …

5 / 10

utish tizimlari odatda 3 asosiy turga bo'linadi: havo bilan sovutish (tabiiy yoki majburiy ventilyatsiya), suyuqlik bilan sovutish va vodorod bilan sovutish, samaradorlik 95-98% gacha bo'lishi mumkin. sovutish tizimlarining asosiy vazifasi - elektr mashinasining izolyatsiyasini buzilishidan saqlash, chunki haddan tashqari qizish izolyatsiya materiallarining xususiyatlarini o'zgartirishi mumkin, optimal harorat 40-60°c bo'lishi kerak. xulosa xulosa qilib aytganda, elektromagnit induksiya printsipi asosida ishlovchi mashinalar, masalan, generatorlar va motorlar, elektr energiyasini mexanik energiyaga yoki aksincha o'zgartiradi. umumiy tuzilishda stator (harakatsiz qism) va rotor (harakatlanuvchi qism) mavjud bo'lib, ular orasidagi magnit maydon energiyani uzatishda muhim rol o'ynaydi, samaradorlik 85-95% gacha bo'lishi mumkin. elektrotexnika mashinalarining ishlash prinsipi faradey qonuniga asoslangan bo'lib, unda o'zgaruvchan magnit maydon elektr kuchlanishni hosil qiladi va bu jarayon mashinaning 50 hz yoki 60 hz chastotada ishlashiga imkon beradi. xulosa elektrik mashinalar umumiy tuzilishi va ishlash prinsipi elektromagnit induksiya asosida energiya konvertatsiyasini amalga oshiradi, rotor va statordan iborat. foydalanilgan adabiyotlar 1. chapman, s. j. …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "elektr mashinalarining umumiy tuzilmasi va ishlash printsipi"

oʻzbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi referat mavzu: elektr mashinalarining umumiy tuzilmasi va ishlash printsipi tayyorladi: kirish 1. elektr mashinalarining umumiy tuzilishi 2. elektr mashinalarining asosiy qismlari va materiallari 3. elektr mashinalarining ishlash prinsipi xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish kirish - bu elektr mashinasining asosiy qismidir, u stator va rotor o'rtasidagi havo bo'shlig'idagi magnit oqimini yo'naltirish va kuchaytirish vazifasini bajaradi. kirishning material xususiyatlari (yuqori o'tkazuvchanlik, past koersitivlik) gisterezis va girdob oqimi yo'qotishlarini minimallashtirish orqali mashinaning samaradorligini oshiradi. kirishning shakli va dizayni, masalan, laminatsiyalangan tuzilma, girdob oqimlari yo'qotilishini kamay...

This file contains 10 pages in DOCX format (28.7 KB). To download "elektr mashinalarining umumiy tuzilmasi va ishlash printsipi", click the Telegram button on the left.

Tags: elektr mashinalarining umumiy t… DOCX 10 pages Free download Telegram