"siydik-tanosil a'zolari jaroxatlari"

PDF 15 pages 295.1 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 295.1 KB

File type PDF

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

mavzu: “siydik-tanosil a'zolari jaroxatlari” 1. motivatsiya siydik-tanosil a'zolarining jaroxatlari sohasida bilimlarga ega bo'lish jaroxatlangan bemorlarni qabul qilganda birinchi ѐrdamni ko'rsata bilishga va bemorga tezda tashxis qo'ya olishga va boshqa kasalliklar bilan differentsial tashxislashga va bemorlarni to'g'ri samarali davolashni o'tkazishga ѐrdam beradi. 2. fanlararo va fan ichidagi bog'liqlik shu mavzuni o'qitish talabalarning siydik ajratish tizimining anatomiyasi, patologik anatomiyasi, farmakologiya, normal va patologik fiziologiyasi bo'yicha bilimlariga asoslanadi. ushbu mavzuning urologiya fani uchun ahamiyati shundaki, bu patologiya keng tarqalgan kasallik hisoblanadi. bu toifa bemorlar birinchi bo'lib umumiy amaliѐt shifokoriga murojaat qiladilar. bunday vaziyatlarda umumiy amaliѐt shifokorlari bemorlarga to'g'ri yo'llanma bera olishlari lozimdir. dars davomida olingan bilimlar terapiya, xirurgiya, akusherlik-ginekologiya va boshqa klinik yo'nalishlardagi kasalliklar birga uchraganda urolog shifokori bilan birgalikda davolashlari lozimdir. 3. mashg'ulot mazmuni 3.1. nazariy qismi buyrak shikastlanishi ѐpiq (teri osti) va ochiq bo'lishi mumkin. yopiq shikastlanish aѐllarga qaraganda erkaklarda ko'proq uchraydi. o'ng buyrak chapiga qaraganda ko'proq shikastlanadi, buni uning pastroq …

2 / 15

ga e'tiborga olish kerakki, buyrak shikastlanishi uchun shikast kuchining ta'siri katta bo'lishi shart emas, ba'zan ozgina zarba a'zoning anchagina zararlanishiga sabab bo'lishi mumkin. etiologiya va patogenezi. buyrakning ѐpiq shikastlanishi mexanizmi ancha murakkab va quyidagi omillar: zarbaning kuchi va yo'nalishi, uni qo'llagan joyi, buyrakning anatomik holati va uning fizik xususiyatlari, mushaklarning rivojlanishi, teri osti ѐg' qatlami va paranefral kletchatka borligi, ichakning to'lish darajasi, qorinning ichki bosimi va organizmning boshqa alohida xususiyatlari bilan bog'liq bo'lishi mumkin. zarba paytida buyrak o'zining joylashgan darajasida qovurg'aga ѐki uning siniqlariga va umrtqa pog'anasiga tegib shikastlanadi. lekin shuni unutmaslik kerakki, buyrakning shikastlanishida mexanik mexanizmdan tashqari, buyrakning ѐrilishiga olib keladigan boshqa mexanizm, ya'ni gidrodinamik ta'sir ham mavjud: kosacha–jom tizimida suyuqlik chayqalishining vujudga kelishi buyrakning ѐrilishiga sabab bo'ladi. buyrak ѐpiq shikastlanishining alohida turiga yatrogen (shifokor tomonidan etkaziladigan) shikastlanish kiradi, u tashxislash ѐki davolash tadbirlari natijasida: jomga kuch bilan kateter kiritganda, buyrak ichki bosimini zo'rlab ko'targanda, paranefral blokadada, punktsiyali nefrostomiyada, …

3 / 15

ko'pincha imbibitsiya ko'rinishida gematoma aniqlanadi. uchinchi guruh shikastlanishiga jom va kosachaning ichiga o'tmagan parenximaning parda osti ѐrilishi kiradi. odatda parda ostida katta gematoma bo'ladi. yorilgan joy atrofidagi parenximada ko'plab qon quyilish va mikroinfarktlar aniqlanadi. to'rtinchi guruh uchun fibroz parda va buyrak parenximasining ѐrilishi, uning jomga ѐki kosachaga tarqalishi xosdir. katta shikastlanish paranefral kletchatkaga qon quyilishi va siydik oqishiga, urogematoma hosil bo'lishiga olib keladi. klinik jihatdan shu singari shikastlanish kuchli gematuriya bilan xarakterlanadi. buyrak shikastlanishining beshinchi guruhiga eng og'ir shikastlanish kirib, bu a'zoning majaqlanishi bilan xarakterlanadi. bunga o'xshash shikastlanish ko'pincha boshqa a'zolarning, qisman qorin bo'shlig'i a'zolarining shikastlanishi bilan kuzatiladi. buyrakning buyrak oѐqchasidan uzulishi hamda buyrakning butunligi saqlangan holda buyrak qon tomirlarining alohida shikastlanishi– oltinchi guruh shikastlanishi bo'lib, bu to'xtovsiz qon ketishi oqibatida o'limga olib borishi mumkin. simptomlari va klinik kechishi. buyrak shikastlanishining asosiy belgilari bel sohasida og'riq, shu sohada shish, gematuriya kabi uchta simptomdan iborat. buyrak shikastlanishi bel sohasidagi og'riq, shu …

4 / 15

buyrak shikastlanishining og'irligiga qarab, yo'ldosh yallig'lanish jaraѐni bo'lganda, bu kasallikning kechishini asoratlashi mumkin, hamda qonning ivish holatiga qarab u 2–3 haftagacha va undan ko'p vaqt davom etishi mumkin. buyrakning engil shikastlanishlarida (lat eyish, fibroz pardaning ѐrilishi va shu kabilar) bemorning umumiy ahvoli, odatda, qoniqarli, arterial bosim va puls me'ѐrda bo'ladi. tashxis anamnezga, bel sohasida chegaralangan og'riq borligi uning o'ziga xos tarqalishi, tirnalish, bel sohasida teri osti qon quyilishi, uning shishi, makro– ѐki mikrogematuriyaga asoslanib qo'yiladi. buyrakning parda osti ѐrilishida shikastlanishning klinik namoѐn bo'lishi yaqqolroq ko'rinadi. bemorni doimiy ѐki xurujsimon og'riq bezovta qiladi: bunga siydik nayining qon ivindisi bilan bekilib qolishi sabab bo'ladi. kuchli gematuriyada arterial bosim o'zgarib turishi (uning bir oz pasayishi) va puls tezlashishi mumkin. qorin pardaning ta'sirlanish simptomlari (peritonizm) buyrakning bunday turidagi shikastlanishida uning parietal varag'ining urogematoma bilan ta'sirlanishi natijasida kuzatilishi mumkin. bemorning umumiy axvoli qoniqarli bo'lishi nihoyatda aldovchi holatdir. har qanday vaqtda buyrak parda ostining ѐrilishi ikkinchi …

5 / 15

ash jaraѐnining ancha intensivligidan dalolat beradi. siydikda qon ivindilari bo'lganda ko'p qon ketmoqda deb baholanadi. chuvalchangsimon qon ivindilari siydik nayida shakllanadi. ba'zan intensiv gematuriya fonida peshobda shaklsiz qon ivindilari paydo bo'lib, ular qovuqda shakllanadi. buyrak o'z oѐqchasidan uzilganda ѐki buyrak qon tomirlari alohida shikastlanganda tezda og'ir shokning klinik ko'rinishi ro'y beradi, bemorning qonsizlanishi, arterial bosimning pasayishi, kollapsgacha kuzatiladi. bunday holda gematuriya buyrak shikastlanishining simptomi sifatida namoѐn bo'lmaydi. buyraklar shikastlanishlarini tashxislash va davolash muolajalari natijasida sodir bo'ladigan (yatrogen) shikastlanishni ajratish mumkin. paranefral blokada ѐki buyrak biopsiyasida buyrak shikastlanishining belgilari o'sib boruvchi paranefral gematoma, bel sohasida shish, gematuriya kuzatiladi. xuddi shunday simptomlar teri orqali punktsiyali nefrostomiya vaqtida ko'p marta izlanish punktsiyasi qilinganda kuzatiladi. tashxislash. buyrak shikastlanishini aniqlash bemorning shikoyati, anamnezi, klinik belgilari, siydik tahlili va ultratovush tekshirishning ma'lumotlariga asoslanib qo'yiladi. ultratovush skaneri buyrak shikastini aniqlashni ancha engillashtiradi. exogrammada shikastlangan buyrakda o'choqli o'zgarishlar hamda qorin parda orti kletchatkasida o'zgarishlar, jumladan, shakllanaѐtgan urogematoma aniqlanadi. …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""siydik-tanosil a'zolari jaroxatlari""

mavzu: “siydik-tanosil a'zolari jaroxatlari” 1. motivatsiya siydik-tanosil a'zolarining jaroxatlari sohasida bilimlarga ega bo'lish jaroxatlangan bemorlarni qabul qilganda birinchi ѐrdamni ko'rsata bilishga va bemorga tezda tashxis qo'ya olishga va boshqa kasalliklar bilan differentsial tashxislashga va bemorlarni to'g'ri samarali davolashni o'tkazishga ѐrdam beradi. 2. fanlararo va fan ichidagi bog'liqlik shu mavzuni o'qitish talabalarning siydik ajratish tizimining anatomiyasi, patologik anatomiyasi, farmakologiya, normal va patologik fiziologiyasi bo'yicha bilimlariga asoslanadi. ushbu mavzuning urologiya fani uchun ahamiyati shundaki, bu patologiya keng tarqalgan kasallik hisoblanadi. bu toifa bemorlar birinchi bo'lib umumiy amaliѐt shifokoriga murojaat qiladilar. bunday vaziyatlarda u...

This file contains 15 pages in PDF format (295.1 KB). To download ""siydik-tanosil a'zolari jaroxatlari"", click the Telegram button on the left.

Tags: "siydik-tanosil a'zolari jaroxa… PDF 15 pages Free download Telegram