avtomatlashtirishning texnik vositalari va raqamli avtomatika

PPTX 19 pages 973.4 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 973.4 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

prezentatsiya powerpoint andijon qishloq xo‘jaligi va agrotexnologiyalar instituti e.e.va n.s.f kafedrasi stajor o‘qituvchisi m.dadajanov avtomatlashtirishning texnik vositalari va raqamli avtomatika 11-mavzu raqamli qurilmalarning tarkibiy elementlari 4 soat reja 1 raqamli qurilmalarning vazifalari. 2 mikrokontrollerlarni prinsipial sxemasini ishlab chiqish 3 kompyuterli boshkarishning tarkibi va prinsiplari har qanday raqamli qurilmalarning eng oddiydan eng murakkablarigacha har doim bir xil tamoyilda ish olib boradi (5.1-chizma). u kirish signalini qabul qiladi, ularga ishlov berishni bajaradi, uzatadi, saqlaydi va chiqish signallarini hosil qiladi. shu bilan bir qatorda, kirishdagi signalning har qanday o‘zgarishi chiqishdagi signalni darxol va albatta o‘zgarishiga olib kelishi shart emas. qurilmaning bunga javoban eʻtibori juda murakkab bo‘lishi mumkin, vaqt bo‘yicha qoldirilgan, payqab bo‘lmaydigan, lekin mohiyati bu bilan o‘zgarib qolmaydi. misol tariqasida keltirilgan sxemada kirish signali sifatida boshqa raqamli qurilmalarning chiqishlari, o‘chirib yoquvchi moslama yoki fizik kattaliklar datchigi bo‘lishi mumkin. aytgandek, oxirgi xolda, odatda datchikdan olinadigan uzluksiz (analog) signalni analog-raqam o‘zgartiruvchi qurilma (aro‘q) yordamida (5.2-chizma) …

2 / 19

ga (5.2-chizma) va fizik kattaliklarga o‘zgartirish kerak bo‘ladi. masalan, kompyuter bo‘lgan holda chiqish signali bo‘lib, kompyuter tomonidan printerga beriladigan signal, videomonitorga beriladigan signallar, tovush karnagida (kolonkadan) hosil qilinadigan tovushlar (kompyuterdagi kod oqimi analogli elektor signaliga o‘zgartiriladi, so‘ng uni havoning bosimiga o‘zgartiriladi – tovushga ). bitta raqamli qurilma bir nechta ancha oddiy raqamli qurilmadan ]tashkil topishi mumkin. ko‘pincha bu tashkil etuvchi elementlarni bloklar, modullar, uzellar va qismlar deb ataydilar. agarda bir necha murakkab raqamli qurilmalar birlashtirilsa, u holda raqamli tizimlar, to‘plamlar haqida gap ketishi mumkin. biz asosan “qurilma” atamasini ishlatamiz, u oraliq holatni egallaydi bu holda gap, albatta, erishish mumkin bo‘lgan tezlik haqida bormoqda. boshqacha qilib aytganda, ishlashi qattiq mantiqda bajarilgan oddiy qurilmalar har doim dasturlanuvchi, moslashuvchi murakkab algoritmli qurilmalardan tez ishlaydigan qilib bajarilishi mumkun. qattiq mantiq shuningdek oddiy funksiyalarni joriy etilishi uchun apparatlarni kam sarflanishini ta’minlaydi. lekin dasturlanuvchi, intellektual qurilmalar murakkab ishlov berish zarur bo‘lgan hollarda ancha yuqori moslashuvchanlikni va …

3 / 19

bu yechimni qabul qilish kerak, lekin baribir dasturiy ta’minot bilan apparat qismi o‘rtasida vazifalarni qayta taqsimlanadi. ushbu kitobda asosiy etiborni qattiq mantiqli qurilmalarga va ularni tashkil etuvchilariga qaratiladi. biroq ularni ishlash tamoyillarini bilish va ularni loyihalashtirish jarayonini o‘rganish, dasturlanuvchi hamda intellektual qurilmalarni yaratishda katta yordam ko‘satishi mumkin. 2 mikrokontrollerlarni prinsipial sxemasini ishlab chiqish mikrokontrollerlar uchta asosiy xotira turidan foydalanadilar: dastur xotirasi, ma'lumotlar xotirasi va registrlar. dastur xotirasi - bu dastur kodini va konstantalarni saqlash uchun mo'ljallangan doimiy xotira. dastur ishlayotgan vaqtda tarkibni o'zgartirmaydi. ma'lumotlar xotirasi dasturni bajarish jarayonida o'zgaruvchilarni saqlash uchun mo'ljallangan. registrlarga ichki protsessor registrlari va periferik qurilmalarni boshqarish uchun foydalaniladigan registrlar kiradi. shuni ta'kidlash kerakki, mcs-48/51 oilasining mikrokontrollerlari registrlar sifatida ichki (rezident) ma'lumotlar xotirasining maxsus maydonidan foydalanadilar. bundan tashqari, ichki xotira bilan bir qatorda ko'pchilik mikrokontrollerlar tashqi dastur va ma'lumotlar xotirasidan ham foydalanishlari mumkin.dasturlar odatda quyidagi faqat o'qish uchun mo'ljallangan xotira turlaridan birida saqlanadi: rom (masklangan rom), prom …

4 / 19

amalga oshiriladi. biroq, hozirgi vaqtda eeprom xotirasini dasturlash to'g'ridan-to'g'ri ishlab chiqilgan yoki tayyor qurilmaning platasida amalga oshirilishi mumkin. ushbu usul isp (in system programming) deb ataladi, u mikrokontroller dasturini platadan olib tashlamasdan yangilash imkonini beradi, bu esa ishlab chiqish bosqichida ko'p vaqtni tejaydi.mikrokontrollerlarning so'nggi modellarida o'rnatilgan flash xotira mavjud bo'lib, ular funktsional jihatdan eeprom dan kam farq qiladi. asosiy farq - yozib olingan ma'lumotlarni o'chirish qobiliyati. eeprom xotirasida o'chirish har bir katak uchun alohida amalga oshiriladi, flash xotirada esa o'chirish butun bloklarda amalga oshiriladi.ram, tasodifiy kirish xotira qurilmasi, ma'lumotlarni saqlash uchun ishlatiladi. bunday xotirada o'qish va yozish davrlarining soni cheksizdir, lekin quvvat o'chirilganda barcha ma'lumotlar yo'qoladi.mikrokontrollerlarni katta darajada integratsiyalashda integral mikrosxema ko„rinishida bajarilgan mikroelektron bajaruvidagi murakkab dasturli boshqaruvchi raqamli qurilma hisoblanadi. shuning uchun u ham elektron priborlarda mavjud bo„luvchi (tezlik, gabarit va massa, qiymat, tempratura diapazoni, korpus tipi, sarflanadigan quvvat, manba darajalari miqdori va hokazo), ham hisoblash vositalari (razryadlilik, komandalar …

5 / 19

si,  operativ xotira qurilmasi,  mumiy belgilanishdagi registrlar bloki,  maxsus registrlar,  boshqaruv sxemalari, ma‟lumotlar magistrali,  adreslar magistrali va boshqaruv magistrali,  kirish-chiqish portlari,  taymer-hisoblagichlar va boshqa funktsional tugunlar kiradi. elektron va elektrotexnik sistemalarda kullanishda atmel firmasining avr oilasiga mansub mikrokontrollerlari keng imkoniyatlarga ega. ular risk komandalar sistemasiga ega bo„lgan bir kristalli mikro-ehmlardan iborat. komandalarning asosiy qismi mikrokontrollerda bir taktda bajariladi. xotiradan navbatdagi komandani tanlash undan oldingi komandani bajarish vaqtida amalga oshiriladi. mikrokontrollerlar kmop texnologiyasi asosida yaratilgan bo„lib, programmalar va malumotlarni saqlovchi energiyaga bog„lik bo„lmagan xotira qurilmalari flesh rom va eeprom texnologiyalari asosida yaratilgan. avr oilasiga uch seriyadagi mikrokontrollerlar kiradi: at90, attiny va atmega, ular ichida attiny eng kam va atmega eng ko‘p hisoblash imkoniyatiga ega (1-rasm) a). at tiny mikrokontrolleri v). at mega mikrokontrolleri 2.2.1-rasm. atmel firmasining avr mikrokontrollerlari a). at tiny mikrokontrolleri v). at mega mikrokontrolleri 2.2.1-rasm. atmel firmasining avr mikrokontrollerlari avr mikrokontrollerlari yagona …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "avtomatlashtirishning texnik vositalari va raqamli avtomatika"

prezentatsiya powerpoint andijon qishloq xo‘jaligi va agrotexnologiyalar instituti e.e.va n.s.f kafedrasi stajor o‘qituvchisi m.dadajanov avtomatlashtirishning texnik vositalari va raqamli avtomatika 11-mavzu raqamli qurilmalarning tarkibiy elementlari 4 soat reja 1 raqamli qurilmalarning vazifalari. 2 mikrokontrollerlarni prinsipial sxemasini ishlab chiqish 3 kompyuterli boshkarishning tarkibi va prinsiplari har qanday raqamli qurilmalarning eng oddiydan eng murakkablarigacha har doim bir xil tamoyilda ish olib boradi (5.1-chizma). u kirish signalini qabul qiladi, ularga ishlov berishni bajaradi, uzatadi, saqlaydi va chiqish signallarini hosil qiladi. shu bilan bir qatorda, kirishdagi signalning har qanday o‘zgarishi chiqishdagi signalni darxol va albatta o‘zgarishiga olib kelishi shart e...

This file contains 19 pages in PPTX format (973.4 KB). To download "avtomatlashtirishning texnik vositalari va raqamli avtomatika", click the Telegram button on the left.

Tags: avtomatlashtirishning texnik vo… PPTX 19 pages Free download Telegram