yangi va eng yangi davr falsafasi

PPT 54 pages 823.0 KB Free download

54 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 823.0 KB

File type PPT

Pages 54

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 54

powerpoint presentation yangi va eng yangi davr falsafasi 1. yangi davr falsafasining rivojlanishidagi ijtimoiy-siyosiy sharoit. 2. ingliz falsafasi. 3. frantsuz falsafasi. 4. nemis falsafasi. 5. xx-xxi asr g'arb falsafasi. eng mashhur gumanist-faylasuflar dante aligeri (1265-1321) «tangri komediyasi» muallifi franchesko petrarka (1304-1371) – «ashulalar kitobi», «olamga nafrat» va boshqa asrlar muallifi lorentso valla (1507-1557) «asl ezgulik sifatidagi lazzatlanish haqida» asarining muallifi petrarka sxolastikaga zid bo'lgan g'oyalarni adabiyotga, falsafaga va madaniyatga olib kiradi inson hayoti bir marta beriladi va u takrorlanmasdir; inson xudo uchun emas, o'zi uchun yashamog'i lozim; inson shaxsiyati jismoniy va ruhiy jihatdan erkin bo'lishi kerak; insonga tanlash va o'zini namoyon etish erkinligi xosdir; inson o'z kuchiga ishongan holda bahtga erishishi mumkin va buning uchun etarlicha imkoniyatlarga ega; o'limdan keyingi hayot mavjud emas va mangulikka faqat insonlar hotirasidagina erishish mumkin. insonning ichki va tashqi olami go'zaldir. inson o'zini xudoga bag'ishlamasligi va hayotdan lazzatlanishi lozim; neoplatonizmning eng mashhur namoyondalari nikolay kuzanskiy …

2 / 54

onish davrida (xvi-xvii asrlar) evropada, ayniqsa, italiyada keng ommalashgan). naturfilosofiyaning asosiy hususiyatlari dunyoga bo'lgan materialistik qarashni asoslash; falsafani teologiyadan ajratishga intilish; teologiyadan mustaqil bo'lgan ilmiy dunyoqarashni shakllantirish; dunyoning yangi tasvirini ilgari surish (xudo, tabiat va fazo yagonadir, er esa olamning markazi emas); dunyoni bilish mumkinligini tasdiqlash va bunda birinchi navbatda sezgilar va aql yordamida (xudoning vahiysi yordamida emas). andreas vezaliy falsafasi (1514-1564) dunyoning kelib chiqishini materialistik asoslab bergan; hayvonlarni o'rganish yordamida inson tuzilishini tasvirlab bergan, qadimgi rim tabibi galen davrida (130-200) tibbiyotda hukm surgan qarashlarni rad etdi; ko'pgina anatomik tekshiruvlar natijasida vezaliy o'z yo'nalishini yaratdi va mashxur bo'lgan «inson tanasi tuzilishi» nomli kitob nashr ettirdi, unda haqiqatga to'g'ri keladigan inson anatomiyasi batafsil yoritib berilgan. nikolay kopernik (1473-1543), astranomik izlanishlarga asoslanib borliqning yangi tasvirini ilgari surdi er olamning markazi emas (geotsentrizm g'oyasi rad etilgan); quyosh erga nisbatan markaz (geotsentrizm geliotsentrizm bilan almashgan), er quyosh atrofida aylangan; barcha koinot jismlari o'z yo'nalishi …

3 / 54

mas; koinot markazga ega emas va cheksizdir; koinot galaktikalardan iborat; yulduzlar – quyoshga o'xshash osmon jismlari va o'z planeta tizimlariga ega; koinotda olamlar soni cheksiz; koinotdan alohida holda xudo mavjud emas. xudo va koinot – bir butundir. barcha osmon jismlari ularda mavjud barcha narsalar xarakatlanish xususiyatiga ega; galileo galiley galileo galiley (1564-1642) nikolay kopernik va djordano bruno g'oyalarining to'griligini amalda isbotlab berdi. osmon jismlari muayyan traektoriya va o'z o'qi atrofida aylanishini isbotladi; quyoshdagi dog'larni va oy yuzasining manzarasini aniqladi; teleskop yaratdi; boshqa planetalar atrofidagi yo'ldoshlarni kashf etdi; jismning tushishi dinamikasini tadqiq etdi; olamlarning ko'pligini isbotladi. galiley tomonidan ilmiy tadqiqot uslubi ilgari surildi gipotezani ilgari surish; kuzatish; gipotezani amalda ro'yobga chiqarishni xisoblash; gipotezani tajriba orqali amalda tekshirish. yangi davr falsafasining tabiiy-ilmiy asoslari xvii asrdan boshlab tabiatshunoslik jadal sur'atlar- da rivojlanadi. dengizlarda kemalarning yurish ehtiyojlari astronomiyaning rivojlanishini, shaharsozlik, kemasozlik, harbiy ish – matematika va mexanikaning rivojlanishini belgilaydi. yangi davr ingliz falsafasining vujudga …

4 / 54

vlatning paydo bo'lish sabablarini izlaganlar, mavjud davlatlarning samarali tuzilish loyihalarini ilgari surganlar) xvii-xviii asrlar ingliz falsafasi tabiatiga katta ta'sir ko'rsatgan siyosiy voqealar xvi asr o'rtalarida ro'y bergan oliver kromvel inqilobi, qirolning taxtdan ag'darilishi va qatl qilinishi, respublikaning qisqa vaqt hukmronlik qilishi (independentlar harakati); 1688 yil “shonli inqilobi”; protestantlikning katolitsizm ustidan uzil-kesil g'alaba qozonishi, ingliz cherkovining ichki muxtoriyatga erishuvi, uning rim papasiga bo'ysunmasligi; parlament ahamiyatining ortishi; yangi ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarning rivojlanishi. yangi davr ingliz falsafasi namoyondalari frensis bekon falsafadagi empirik (tajriba) yo'nalishining asoschisi tomas gobbs davlat muammolariga katta e'tibor qaratadi, “leviofan” kitobining muallifi, “ijtimoiy shartnoma” g'oyasini ilgari surgan jon lokk davlat muammolarini o'rgangan, t.gobbs an'analarini davom ettirgan frensis bekon birinchi yondashuv asoschisi – ingliz faylasufi frensis bekon (1561-1626) substantsiya shakllarining xususiyatlariga tavsif bergan va substantsiyani muayyan narsalar shakli bilan ayniylashtirgan. uning fikricha, materiya sariqlik, moviylik, qoramtirlik, iliqlik, og'irlik va boshqa shunga o'xshash xossalarga ega. bular materiyaning eng sodda xususiyatlaridir. bu xossalarning turli …

5 / 54

. bekon falsafasida bilish muammosi f.bekon falsafasining ahamiyati falsafada empirik (tajriba yo'nalishiga asos solindi; gnoseologiya (bilish) fani falsafaning ikkinchi darajali sohasidan ontologiya darajasigacha ko'tarildi (borliq haqidagi fan har qanday falsafiy tizimning asosiy ikki bo'limidan biriga aylandi); falsafaning yangi maqsadi aniqlandi – insonga uning faoliyatida amaliy natijalarga erishish uchun ko'maklashish (shu bilan f. bekon kelajakdagi amerika pragmatizmi falsafasining tamal toshini qo'ydi); fanni tasniflashda birinchi urinishga qo'l urildi; angliyada hamda butun evropada antisxolastik falsafasini harakatga keltirdi. empirizm asosiy holatlar frensis bekonning asosiy falsafiy g'oyasi (empirizm)ning mazmuni – bilishning asosi yolg'iz tajriba; insoniyat (alohida shaxs) qanchalik ko'proq tajriba (nazariy hamda amaliy) to'plasa, shunchalik haqiqiy bilimga yaqinlashadi; bekonning fikricha haqiqiy bilim shaxsiy maqsad bo'la olmaydi; bilim va tajribaning asosiy maqsadi – insonga uning faoliyatida amaliy natijalarga erishish uchun yordam berish, yangi kashfiyotlar, iqtisodiyotning rivojlanishi va insonning tabiat ustidan hukmronlik qilishga ko'maklashish. shunga ko'ra bekon tomonidan aforizm ilgari surildiki, uning barcha falsafiy qarashlarini qisqagina ifodalab …

Want to read more?

Download all 54 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yangi va eng yangi davr falsafasi"

powerpoint presentation yangi va eng yangi davr falsafasi 1. yangi davr falsafasining rivojlanishidagi ijtimoiy-siyosiy sharoit. 2. ingliz falsafasi. 3. frantsuz falsafasi. 4. nemis falsafasi. 5. xx-xxi asr g'arb falsafasi. eng mashhur gumanist-faylasuflar dante aligeri (1265-1321) «tangri komediyasi» muallifi franchesko petrarka (1304-1371) – «ashulalar kitobi», «olamga nafrat» va boshqa asrlar muallifi lorentso valla (1507-1557) «asl ezgulik sifatidagi lazzatlanish haqida» asarining muallifi petrarka sxolastikaga zid bo'lgan g'oyalarni adabiyotga, falsafaga va madaniyatga olib kiradi inson hayoti bir marta beriladi va u takrorlanmasdir; inson xudo uchun emas, o'zi uchun yashamog'i lozim; inson shaxsiyati jismoniy va ruhiy jihatdan erkin bo'lishi kerak; insonga tanlash va o'zini namoyon e...

This file contains 54 pages in PPT format (823.0 KB). To download "yangi va eng yangi davr falsafasi", click the Telegram button on the left.

Tags: yangi va eng yangi davr falsafa… PPT 54 pages Free download Telegram