elektr zanjirlarini o'rganish

PPTX 19 pages 2.3 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.3 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

powerpoint presentation 3- ma’ruza mavzu. o‘zgarmas tok elektr zanjirlari va uning asosiy qonuniyatlari reja: 1. asosiy elektrik tushuncha va kattaliklar. 2. o‘zgarmas tok zanjirlari, asosiy tushunchalar. 3. elektr zanjirlaridagi asosiy qonuniyatlar. 4. elektr zanjirlarining ish rejimlari. mustaqil o‘rganish uchun mavzu: elektr zanjirlarini xisoblashning tugun potensiallar usuli kirish tabiatdagi barcha moddalarni tashkil qiluvchi moddiy asos mavjud bo‘lib bu asoslarning turli xil miqdorlardagi jamlanmasi turli moddalarni tashkil qiladi. bu moddiy asosni fanda atom deymiz. atomlar jamlanmasini turli molekulalarni, ular esa moddalarni tashkil qiladi. elektrni tashkil qiluvchi eng kichik zarra mavjud bo‘lib bu zarralar zaryadlangan zarracha - elektron va protondir. tabiatdagi barcha elektr xodisalarini tashkil qiluvchi asos elektron va proton bo‘lib ularning turli muxitlardagi xarakati elektr tokini xosil qiladi. shuning uchun xam elektr xodisalarni o‘rganish turli muxitlardagi elektronlar yoki protonlarning xarakatini va ularning boshqa moddalar, xamda biri biri bilan tasirlashuvlarini o‘rganishdan iborat. modda molekula n o n yadro proton + elektron - neytron …

2 / 19

uzatilgan. tomson bu nurlanishni manfiy zarrachalar (elektron) okimi deb atagan. elektr kuchlari tabitdagi eng katta va sirli kuchlardan biridir. normal xolda odatda moddalarda elektronlar va protonlarning soni teng bo‘lib modda elektr jixatdan zaryadsiz – neytral bo‘ladi, shuning uchun bu moddalar orasida kulon kuchlari paydo bo‘lmaydi. agar moddadan qanchadir elektron boshqa moddaga ko‘chirilsa, yoki moddaga tashqaridan qanchadir elektron kiritilsa modda zaryadlanadi va zaryadli moddalar orasida kulon kuchi paydo bo‘ladi. masalan inson tanasida elektronlar va protonlar soni 1 % ga farq qilsa, ikkita odam orasidagi kulon kuchi tasavvur qilib bo‘lmas darajada katta bo‘ladi (xisoblab ko‘ring). kulon kuchi f(kl) yerning og‘irlik kuchi f(yer) 6 x 10 ye 25 n f (kl) >> f (yer) normal xolatda jismlarda elektronlar va protonlar soni teng, va kulon kuchlar deyarli yo‘q. lekin xamma moddalarda, modda ichidagi kulon kuchlarining taqsimoti va qiymati turlicha bo‘lib bular moddaning fizik va ximyaviy xususiyatlarini belgilaydi. musbat yoki manfiy zaryad o‘z atorfida elektr …

3 / 19

igida o‘tkazgichdan o‘tayotgan elektronlar soni. kuchlanish – zanjirning ikki nuqtasidagi potensiallar farqi. u1 u2 u0 u0 = u1 + u 2 tok kuchi deb vaqt birligida o‘tkazgichning (simning) ko‘ndalang kesimidan o‘tgan zaryad miqdoriga aytiladi tok kuchining o‘lchov birligi qilib amper (a) qabul qilingan. o‘tkazgichdan 1a tok o‘tayotgan bo‘lsa, uning kesimidan xar sekundda 0,6 x10 19 ta elektron o‘tib turgan bo‘ladi. chunki shuncha elektronning zaryadlari qo‘shilib 1 kl bo‘ladi. shu jixatdan o‘tkazgichdan o‘tayotgan tok kuchi ariqdan oqib utayotgan suvga o‘xshaydi. ariqdagi suvni suv molekulalari tashkil qiladi va molekulalar qancha ko‘p bo‘lsa ariqdan oqib o‘tayotgan suv xam shuncha ko‘p bo‘ladi. erkin elektronlar o‘tkazgichning ko‘ndalang kesimi i = q / t ; 1 a = 1kl / 1 s. 2. elektr zanjiri, uning elementlari va parametrlari elektr zanjiri elementlari asosiy elementlar tok manbai iste’molchilar yordamchi elementlar ulovchi simlar, kalitlar, o‘lchov qurilmalari, saqlagichlar va xokazo. o‘zgarmas elektr tokining kimyoviy manbalari birinchi tok manbaini italyalik …

4 / 19

elementlarni birlashtiruvchi nuqta. lampa - + asosiy tushunchalar elektr o‘tkazgichlarning ulash nuqtasi o‘tkazgich tarmoq tarmoq tarmoq tarmoq tarmoq tugun tugun tugun elektr zanjirining tugun va tarmoqlari tugun – uzel – knot; tarmoq - vetv – branch; kontur - kontur-contour asosiy qonuniyatlar. kirxgofning 1-qonuni kirchhoff’s current law (kcl)-toklar uchun kirxgof qonuni gustav robert kirchhoff (1824–1887) gustav robert kirxgof 1824-1887 yillarda yashagan mashhur nemis fizik va matematik olimi. elektr zanjirlariga tegishli fundamental tadqiqotlar o‘tkazgan va zanjirlar uchun asosiy qonunlarni yaratgan. uning qonunlari zanjirdagi toklar uchun (bi rinchi qonuni) zanjirdagi kuchlanishlar uchun (ikkinchi qonuni). bu qonunlar elektrotexnikada muhim amaliy ahamiyatga ega. asosiy qonuniyatlar. kirxgofning 2-qonuni r2 r1 k1 k2 ye i0 i1 i2 ikkita iste’molchi manbaga parallel ulangan elektr zanjiri a b 1-kontur uchun (chap tomondagi)- yea r1 k1ye; ye = i1 r1. 2-kontur (o‘ng tomondagi)- a r2k2v r1a; i1 r1 + i2 r2 = 0 . 3-kontur (tashqi zanjir)- yea r2 k2v …

5 / 19

sovanniy), salt yurish (x/x), qisqa tutashuv (k/z). har bir xolat bilan qisqacha tanishib chiqamiz. masalan telefoningiz 4.5 v kuchlanishda me’rda ishlaydi, agar unga 12 v yoki 2 v kuchlanish bersangiz ishlamaydi. uni zaryadlashda xam ma’lum kuchlanish va tok kuchi talab qilinadi. agar tok kuchini kattaroq tanlab tezroq zaryalasangiz akkumulyatorning ishlash muddati kamayadi. qisqa tutashuv rejimi - avariya rejimi bo‘lib bunda zanjirning biror qismida qisqa tutashuv yuz bergan bo‘ladi va zanjirda tok keskin ortib ketadi. masalan kabellarning izolyasiyalari ishdan chiqib, qisqa tutashuv natijasida simlarning kuyib ketishi salt (xolostoy) rejim, bunda qurilmaga xali tok berilmagan, yoki nominal ko‘rsatkichga nisbatan juda xam kam kuchlanish berilgan bo‘ladi va zanjirdagi tok kuchi nolga yaqin bo‘ladi. bu rejim ko‘proq elektr zanjirlari tekshirish uchun ishlatiladi. masalan, transformatorlarning salt ish rejimi, yoki xar qanday qurilmani tokdan uzilgan xolati, bunda qarshilik cheksiz katta bo‘lib tok kuchi nolga yaqin bo‘ladi. 4. elektr zanjiridagi asosiy kattaliklar va qonuniyatlar qarshilik. qarshilik deb …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "elektr zanjirlarini o'rganish"

powerpoint presentation 3- ma’ruza mavzu. o‘zgarmas tok elektr zanjirlari va uning asosiy qonuniyatlari reja: 1. asosiy elektrik tushuncha va kattaliklar. 2. o‘zgarmas tok zanjirlari, asosiy tushunchalar. 3. elektr zanjirlaridagi asosiy qonuniyatlar. 4. elektr zanjirlarining ish rejimlari. mustaqil o‘rganish uchun mavzu: elektr zanjirlarini xisoblashning tugun potensiallar usuli kirish tabiatdagi barcha moddalarni tashkil qiluvchi moddiy asos mavjud bo‘lib bu asoslarning turli xil miqdorlardagi jamlanmasi turli moddalarni tashkil qiladi. bu moddiy asosni fanda atom deymiz. atomlar jamlanmasini turli molekulalarni, ular esa moddalarni tashkil qiladi. elektrni tashkil qiluvchi eng kichik zarra mavjud bo‘lib bu zarralar zaryadlangan zarracha - elektron va protondir. tabiatdagi barcha elektr x...

This file contains 19 pages in PPTX format (2.3 MB). To download "elektr zanjirlarini o'rganish", click the Telegram button on the left.

Tags: elektr zanjirlarini o'rganish PPTX 19 pages Free download Telegram