analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar laboratoriyasi

DOCX 6 pages 22.5 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 22.5 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

laboratoriya 1 mavzu: analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar. reja: 1.1. analitik kimyoni turli sohalardagi vazifasi. 1.2. analizning sistematik yoʻli. 1.3. xoʻl va quruq reaksiyalar. 1.4.alanganing rangini boʻyash reaksiyalari. analitik kimyo usullarini sohada qoʻllanilishi. analizning sistematik yo`li. analiz vaqtida eritmada bo`lgan va bir – birini aniqlashda xalaqit qiladigan ionlar bir nechta bo`lsa ularni guruhlar holida ajratib olinadi. guruhga kiruvchi ionlarni bitta reaktiv ta`siri bilan cho`ktiriladi. masalan: tarkibida turli metal tuzlari bo`lgan eritmaga xlorid kislota ta`sir ettirilsa, quyidagi ionlarni xloridlari cho`kmaga tushadi: ag+, hg+, pb2+ agno3 + hcl =↓agcl + hno3 oq rangli hgno3 + hcl = ↓hgcl + hno3 oq rangli pb(no)2 + 2hcl = ↓pbcl2 + 2hno3 oq rangli cho`kmani filtirlash yo`li bilan ajratib olinadi, tarkibi soddaroq bo`lgan pb2+, ag+, hg+ ionlarni saqlovchi eritmadan, ma`lum reaktivlarni qo`llab ushbu ionlar aniqlanadi. filtr qog`ozidan o`tgan eritmadan esa qolgan metallarning ionlarini aniqlashda foydalaniladi. «birdaniga bir guruh ionlarni cho`ktiradigan reaktivlarga (masalan hcl) guruh …

2 / 6

cl2, nh4cl eritmalariga agno3 kumush nitrat ta`sir ettirsak, oq rangli agcl cho`kmaga tushadi. hcl + agno3 = ↓agcl + hno3 oq rangli nh4 cl + agno3 =↓agcl + nh4no3 cacl2 + 2agno3 = ↓2 agcl + ca(no3)2 va hokazo uchala reaksiyalar haqiqatdan ham xlorid ionini eritmada mavjud ekanligini ko`rsatadi. ularni yagona qisqa ionli tenglama bilan ifodalash mumkin: ag+ + cl- → ↓agcl ionlar faqat tarkibi bilan emas masalan: cl- , clo3-, clo4- balki zaryadi bilan ham farq qilishi mumkin. masalan: hg+ va hg2+ ionlari bir elementning ikki xil ionlari bo`lib ikki xil sifat reaksiyaga ega. masalan: ularning tuzlari eritmasiga kj eritmasini ta`sir ettirsak, har xil moddalar hosil bo`ladi: hgno3 + kj = ↓hgj + kno3 yashil rangli hg+ + 2j- = ↓hgj hgcl2 + 2kj = ↓hgj2 + 2kcl qizil rangli hg2+ + 2j- = ↓hgj2 demak, eritma holatida bo`lgan moddalarni tahlil etishda, eritmada mavjud kationlar va anionlar aniqlanadi, olingan …

3 / 6

ajarishda yarim mikro usuldan (ya`ni reaktivlardan 2-3 tomchi olib) foydalaniladi. natijada reaktivlar tejaladi. shuning uchun analiz vaqtida juda ham sezgir reaktivdan foydalanish kerak. xo`l va quruq reaksiyalar. sifat analizida analitik reaksiyalar ikki ko`rinishda o`tkaziladi: 1). quruq reaksiyalar 2). xo`l reaksiyalar quruq reaksiya deb, modda uning suyuqlanish temperaturasigacha qizdirib olib borilgan reaksiyalarga aytiladi. bu reaksiyalarga tubandagilar kiradi: і.suyuqlantirish buning uchun ilgari suyuqlantiruvchi aralashmalar tayyorlanadi. masalan: selitra ning nano3 soda na2co3 bilan aralashmasi, yoki potashning k2co3 kaliy nitrat kno3 bilan aralashmasi. tekshiriluvchi quruq moddani shu aralashma bilan aralashtirib farfor yoki platina tigellarida qizdiradi, natijada tekshiriluvchi moddaning tarkibida bazi elemetlarning borligi bilinadi. masalan: tekshiriluvchi modda tarkibida xrom (iii) ioni borligini aniqlamoqchi bo`lsak shu moddani aralashma bilan aralashtirib qizdiramiz. qizdirish natijasida sariq rang paydo bo`lsa, demak tekshiriluvchi modda tarkibida xrom(iii) ioni borligini bildiradi. reaksiyaning tenglamasi quyidagicha bo`ladi. 2cr(oh)3 + 2na2co3 + 3nano3 = 2na2cro4 + 3nano2 + 2co2 + 3h2o ba`zi metallarning tuzlarini bura …

4 / 6

lardan foydalanish mumkin. sifat analizida quruq reaksiyalar ko`p qo`llanilmaydi, aksariyat hollarda xo`l reaksiyalardan foydalaniladi. xo`l reaksiyalar. «eritma sharoitida boradigan reaksiyalarga xo`l reaksiyalar deyiladi.» demak, xo`l reasiyalarni bajarish uchun tekshiriluvchi modda eritma holatida bo`lishi kerak. erituvchi moddalar sifatida tubandagi moddalar ishlatiladi. suv, xlorid kislota, nitrat kislota, zar suvi va organik erituvchilardan foydalaniladi. xo`l reaksiyalar asosan probirkalarda olib boriladi. olingan eritmalarni umumiy hajmi probirkaning yarimidan oshmasligi kerak. har bir ion juda ko`p reaksiyalarga kirishadi. sifat analizida faqat ko`zga ko`rinadigan effektli reaksiyalardan foydalaniladi. masalan: 1) rangni o`zgarishi bilan boradigan reaksiyalar: fecl3 + 3nh4cns = fe(cns)3 + 3nh4cl fe(cns)3 – temir(iii) rodanid tuzini saqlovchi qizil rangli eritma hosil bo`ladi 2) cho`kma hosil qilib boradigan reaksiyalar. nacl +agno3 = ↓ agcl + nano3 oq cho`kma agcl hosil bo`ladi. 1. gaz ajralib chiqishi yoki cho`kmani erishi bilan boradigan reaksiyalar na2co3 + 2hcl = 2nacl + h2o + ↑co2 caco3 + 2hcl = cacl2 + h2o + …

5 / 6

analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar laboratoriyasi - Page 5

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar laboratoriyasi"

laboratoriya 1 mavzu: analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar. reja: 1.1. analitik kimyoni turli sohalardagi vazifasi. 1.2. analizning sistematik yoʻli. 1.3. xoʻl va quruq reaksiyalar. 1.4.alanganing rangini boʻyash reaksiyalari. analitik kimyo usullarini sohada qoʻllanilishi. analizning sistematik yo`li. analiz vaqtida eritmada bo`lgan va bir – birini aniqlashda xalaqit qiladigan ionlar bir nechta bo`lsa ularni guruhlar holida ajratib olinadi. guruhga kiruvchi ionlarni bitta reaktiv ta`siri bilan cho`ktiriladi. masalan: tarkibida turli metal tuzlari bo`lgan eritmaga xlorid kislota ta`sir ettirilsa, quyidagi ionlarni xloridlari cho`kmaga tushadi: ag+, hg+, pb2+ agno3 + hcl =↓agcl + hno3 oq rangli hgno3 + hcl = ↓hgcl + hno3 oq rangli pb(no)2 + 2hcl = ↓pbcl2 + 2hno3 oq rangli cho`k...

This file contains 6 pages in DOCX format (22.5 KB). To download "analitik kimyoning uslublari va ionli tenglamalar laboratoriyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: analitik kimyoning uslublari va… DOCX 6 pages Free download Telegram