matematika va uni o’qitish metodikasi

PPTX 26 pages 4.0 MB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.0 MB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

презентация powerpoint 8-mavzu. mantiq elementlari. 99-201-90-44 99-201-90-44 fan o‘qituvchisi: babayeva maxfuza abduvaitovna fan nomi: matematika va uni o’qitish metodikasi ma’ruza 30 soat amaliy mashg‘ulotlar 60 soat mustaqil ta’lim 90 soat 1 1. real va abstrakt tushuncha 2. tusunchaning hajmi va mazmuni mavzu rejasi: 3. tushunchani ta’riflash usullari 4. tushunchalar orasida munosabat. 2 real va abstrakt tushuncha. atrofimizdagi olam turli obyektlardan iborat. ular o’ziga xos xossalar va o’zaro munosabatlarga ega. bu obyektlarni o’rganganimizda ularni o’xshashligi va umumiy xossalariga qarab sinflarga ajratamiz. bu obyektlar va sinflar ma’lum bir nom bilan nomlanadi. masalan, «daraxt», «chumchuq», «mushuk», «uy», «avtobus» yoki «o’simlik», «qush», «hayvon», «bino», «mashina» va hokazo. obyektlar yoki obyektlar sinfining nomlanishi inson ongida ular haqida tushuncha paydo bo’lganini bildiradi. chunki har bir nom atalishi bilan ongimizda u bilan bog’liq tasavvurlar paydo bo’ladi. biz bu obyekt yoki obyektlar sinfining eng muhim xossalarini eslaymiz: rangi, shakli, o`lchami, hidi, tuzilishi va h. k. demak, tushuncha — …

2 / 26

ir jismni geometrik shakl sifatida qarasak, bizni uning shakli, o’lchamlari qiziqtiradi, lekin uning nimadan yasalgani, rangi, og’irligi qandayligi biz uchun ahamiyat kasb etmaydi. ko’pincha abstrakt, ideal ob’yekt ega bo’lgan xossalar real obyektga tegishli bo’la olmaydi. masalan, geometriyada to’g’ri chiziqni cheksiz bo’lish mumkin deb hisoblanadi, real hayotda biror jismni cheksiz ko’p bo’lakka bo’lish mumkin emas, chunki u chekli sondagi atomlardan iborat bo’ladi. 2. tushunchaning hajmi va mazmuni. har qanday tushuncha nom, mazmun va hajmga ega bo’ladi. ob’yektning barcha muhim xossalari to’plami tushunchaning mazmunini tashkil qiladi. masalan, «son» tushunchasi mazmuniga sonlarni taqqoslash, yozuvda ifodalash, son o’qida tasvirlash, sonlar ustida turli arifmetik amallar bajarish kabi xossalar kiradi. bir xil muhim xossalarga ega obyektlar to’plami tushuncha hajmini tashkil etadi. masalan, «son» tushunchasi hajmini natural, nomanfiy, butun, kasr, ratsional, irratsional, haqiqiy, mavhum va kom’leks sonlar tashkil etadi. demak, tushuncha hajmi bitta tushuncha bilan nomlanishi mumkin bo’lgan obyektlar to’plami ham ekan. tushuncha mazmuni uning hajmini aniqlaydi …

3 / 26

nchani ta’riflash usullari. tushunchalarni o’rganishda ularni umumiyroq bo’lgan tushuncha orqali tushuntirish yoki, boshqacha aytganda, ta’riflashga harakat qilinadi. shu umumiyroq tushuncha ham ilgariroq tushuntirilgan yoki ta’riflangan bo’lishi kerak. lekin har bir uchraydigan tushunchani ilgari ma’lum bo’lgan tushunchani topib ta’rif beraverish murakkab va mumkin bo’lmagan jarayondir. shuning uchun ba’zi tushunchalar ta’riflanmaydi va boshlang’ich tushuncha deb qabul qilinadi. masalan, siz tanishgan «to’plam» tushunchasi butun matematika kursining asosiy tushunchalaridan biridir tushunchaga ta’rif berishning bir necha usuli bor. shulardan biri oshkor ta’rif bo’lib, unda, ta’riflanayotgan tushunchaga nisbatan umumiyroq tushunchani ko’rsatib, shu umumiy tushuncha bilan nomlangan obyektlardan ta’riflanayotgan tushuncha qanday xossalari bilan ajralib turishi ko’rsatiladi. masalan, «barcha tomonlari teng parallelogramm — romb deyiladi», ta’rifida parallelogramm umumiy tushuncha bo’lib, romb qolgan parallelogrammlardan tomonlarining tengligi bilan ajralib turadi. bunday ta’rif odatda jins va tur orqali ta’riflash deyiladi. ta’riflanayotgan tushuncha hajmi unga nisbatan umumiyroq bo’lgan tushuncha hajmining qism to’plami bo’ladi va eyler -venn diagrammalarida rasmda ko’rsatilgani kabi tasvirlanadi. oshkormas …

4 / 26

bor: «x to’plamda r munosabat refleksiv bo’lmasa, u antirefleksiv munosabat deyiladi», «a va b to’plamlar umumiy elementga ega bo’lmasa, ular kesishmaydi, deyiladi» va h. k. ko’pincha matnda biror obyektni nomlash, biror atama yoki belgini tushuntirish uchun nominal ta’riflardan foydalaniladi. masalan, « — bu n elementdan k tadan takrorlashsiz guruhlashlar soni»; «m — sinfdagi barcha o’quvchilar to’plami», «5 — besh soni yozuvi» va h.k. 4. tushunchalar orasida munosabat. tushunchalar va оb’yеktlar хоssalari оrasidagi munоsabatlarni qaraylik. agar birоr a tushuncha hajmiga kiruvchi barcha оb’yеktlar birоr хоssaga ega bo`lsa, хоssa shu tushunchaning zaruriy bеlgisi, muhim хоssasi bo`ladi. masalan; kvadratning diagоnallarini tеng bo`lish хоssasi, uning zaruriy bеlgisi, muhim хоssasi hisоblanadi. bеrilgan tushunchaning muhim хоssalari ichida uning ajralib turuvchi хaraktеristik хоssasi ham mavjud. bu хоssa оb’yеktlarning ma’lum sinfiga хоs bo`lib, bоshqa оb’yеktlarga хоs emas. masalan, diоganallar uzunliklarini tеnglik хоssasi parallеllоgramlar sinfidagi to`rtburchaklar uchun хaraktеristik хоssa sanaladi. to`rtburchaklar sinfida bu хоssa хaraktеristik хоssa emas, chunki diоganallari …

5 / 26

ga bo`linadi, ammо 3 ga bo`linmaydi, 3 ga ham 5 ga ham bo`linmaydi. 2) iхtiyoriy оb’yеkt a хоssaga ega bo`lsa, b хоssaga ham ega bo`ladi. bu hоlda b хоssa a хоssaning natijasi dеyiladi. masalan, natural sоnlarni 3 ga bo`linishi 9 ga bo`linishi хоssasini natijasi dеsa bo`ladi. shuningdеk a хоssa b хоssani natijasi sifatida ham bo`lishi mumkin. 3) iхtiyoriy хоssaga ega bo`lgan оb’yеkt хоssaga ham ega, хоssaga ega bo`lgan оb’yеkt хоssaga ham ega bu hоlda va хоssalar tеng kuchli dеyiladi. masalan, kvadratning tоmоnlari tеng хоssasi, uning diоgannallari o`zarо pеrpеndikulyar va tеng dеgan хоssasiga tеng kuchli. 4) хоssaga ega bo`lgan bitta оb’yеkt ham хоssaga ega emas, bu hоlda va хоssalari birgalikda emas dеyiladi. 5) iхtiyoriy оb’yеkt va хоssalardan faqat bittasiga ega. bu hоlda va хоssalar qarama-qarshi dеyiladi. masalan, natural sоnlarni juftlik va tоqlik хоssalari qarama-qarshi хоssalar. haqiqatan ham istalgan natural sоn tоq yoki juft bo`ladi. tushuncha ta’rifiga qo’yiladigan talablar. tushuncha ta’rifi: ta’riflanayotgan …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "matematika va uni o’qitish metodikasi"

презентация powerpoint 8-mavzu. mantiq elementlari. 99-201-90-44 99-201-90-44 fan o‘qituvchisi: babayeva maxfuza abduvaitovna fan nomi: matematika va uni o’qitish metodikasi ma’ruza 30 soat amaliy mashg‘ulotlar 60 soat mustaqil ta’lim 90 soat 1 1. real va abstrakt tushuncha 2. tusunchaning hajmi va mazmuni mavzu rejasi: 3. tushunchani ta’riflash usullari 4. tushunchalar orasida munosabat. 2 real va abstrakt tushuncha. atrofimizdagi olam turli obyektlardan iborat. ular o’ziga xos xossalar va o’zaro munosabatlarga ega. bu obyektlarni o’rganganimizda ularni o’xshashligi va umumiy xossalariga qarab sinflarga ajratamiz. bu obyektlar va sinflar ma’lum bir nom bilan nomlanadi. masalan, «daraxt», «chumchuq», «mushuk», «uy», «avtobus» yoki «o’simlik», «qush», «hayvon», «bino», «mashina» va hokazo. ...

This file contains 26 pages in PPTX format (4.0 MB). To download "matematika va uni o’qitish metodikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: matematika va uni o’qitish meto… PPTX 26 pages Free download Telegram