temirbeton konstruktsiyalarni loyihalash asoslari

DOC 6 pages 47.0 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.0 KB

File type DOC

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

1 – ma’ruza: temirbeton konstruktsiyalarni loyihalash asoslari. temirbeton konstruktsiyalar haqida umumiy ma’lumotlar. temirbetonni mohiyati, temirbeton konsruktsiyalarini rivojlanish tarixi. reja: 1.1. qurilish konstruktsiyalarini qisqacha tarixi sharhi. 1.2. konstruktiv yechimlar, konstruktiv tejamkorlik. 1.3.temirbeton rivojlanishining qisqacha tarixiy sharhi. tayanch so‘z va iboralar: beton, po‘lat armatura, konstruktsiya, qo‘yiladigan talablar, tejamkorlik, hisoblash usullari, g‘isht – tosh konstruktsiyalari, temirbeton, betondandagi siqilish, cho‘zilish, mustahkamlik, yuk ko‘tarish qobiliyati. 1.1. qurilish konstruktsiyalarini qisqacha tarixi sharxi. qurilish konstruktsiyalarining rivojlanish tarixi qadimdan boshlanadi, ishlov berilmagan toshdan birinchi imoratlar tosh davrida qurilgan. yog‘och konstruktsiyalar ham qadimgi zamonlardan qo‘llanib kelinmoqda. bu tabiiy ashyolar turar joylar, sodda inshootlar ustunlar, bostirmalar, kichik-kichik ko‘priklar qurishda ishlatilgan. quldorlik va feodal jamiyatlarda g‘isht-toshlardan me’morchilikning ko‘plab yodgorliklari gumbaz bilan qoplangan saroylar, madrasalar, machitlar, ibodatxonalar qurilganini bilamiz. o‘tgan davrda armotoshli konstruktsiyalar paydo bo‘ldi va ularni ishlatish sohasi kengaydi. po‘lat elementlar bilan armaturalangan g‘isht-tosh konstruktsiyalar-quvurlar, turli buyumlar, ko‘priklar va boshqa shu kabilar qurilishda ishlatila boshlandi. bizning davrimizda devorlar, ustunlar, tirgak devorlarni …

2 / 6

yopmalar, birinchi ko‘priklar, quvurlar qurildi. qurilish konstruktsiyalari ularga qo‘yiladigan funktsionalь, texnik, iqtisodiy, estetik va boshqa talablarni hisobga olgan holda lo-yihalanadi. funktsional talablarga ko‘ra har bir konstruktsiya qanday maqsadga mo‘ljallangan bo‘lsa, shunga mos bo‘lishi hamda bino yoki inshootda bajarilayotgan texnologik jarayonlarning qulay va xavfsiz bo‘lishini ta’minlashi lozim. texnik talablar konstruktsiyaning zarur mustahkamligi, bikrligi va uzoqqa chidashini ta’minlashga qaratiladi. qurilish konstruktsiyalariga qo‘yiladigan muhim talablarga tayyorlash va ishlatishdagi tejamliligi, industrialligi va texnologiyabopligi kiradi. zavodlarda tayyorlangan elementlardan iborat yig‘ma konstruktsiyalar bu talablarni to‘liq qanoatlantiradi. iqtisodiy talablar konstruktsiya materiali, uning tipi (masalan, fermalar yoki to‘sinlar) va asosiy o‘lchamlari (masalan, to‘sin balandligi) ni tanlashga katta ta’sir ko‘rsatadi. 1.2. konstruktiv yechimlar, konstruktiv tejamkorlik konstruktiv yechimlar, konstruktsiyalarni muayyan shart-sharoitlarda ishlatishning texnik-iqtisodiy jihatdan maqsadga muvofiqligiga asoslangan holda, material va energiya sarfini, shuningdek, sermehnatligini hamda qurilish oboektining narxini maksimalg‘ darajada kamaytirishni hisobga olgan holda tanlangan bo‘lishi kerak. bunga quyidagilarni amalga oshirish orqali erishish mumkin: · samarali qurilish materiallari va konstruktsiyalaridan …

3 / 6

antlarni taqqoslash orqali eng maqbul yechim tanlab olinadi. konstruktsiyalarning tejamliligi ularga qo‘yiladigan asosiy talablardan biri hisoblanadi. tejamlilik - materiallar sarfi va narxi, konstruktsiyalarni tayyorlash, qurilish maydoniga tashib keltirish, montaj qilish va ulardan foydalanishdagi xarajatlarga bog‘liq bo‘ladi. material sarfi jihatidan eng afzal konstruktsiya teng mustahkamlikdagi konstruktsiya hisoblanadi. bunday konstruktsiyadagi barcha kesimlar unga ishlatiladigan materiallarning fizik-mexanik xossalaridan to‘liq foydalanish sharti bilan tanlangan bo‘ladi (teng mustahkamlikka ega bo‘lmagan konstruktsiyalarda ba’zi yirik elementlarning mustahkamligidan to‘liq foydalanilmaydi). konstruktsiya unga ta’sir etadigan kuchlarga hisoblangan bo‘lishi kerak. tashqi yuklar, tayanchlarning siljishi, haroratning o‘zgarishi, kirishishlar va boshqa shunga o‘xshash hodisalar konstruktsiyalarga ta’sir etadigan kuchlarga kiradi. bino va inshootlarni loyihalashda konstruktiv sxemalar tuzish kerak. bunday sxemalar bino va inshootning hamma qismlarida, uni qurish va foydalanishning barcha bosqichlarida konstruktsiyalarning zaruriy mustahkamligi, ustivorligini ta’minlashi lozim. loyihalarda konstruktsiyalarning uzoqqa chidamliligini ta’minlashga qaratilgan tadbirlarni ko‘zda tutish sovuqbardosh va o‘tga chidamli, korroziyabardosh materiallarni tanlash, ularni chirishdan himoya qilishga doir choralar ko‘rish kerak. 1.3.temirbeton rivojlanishining …

4 / 6

asosiy omil muhim ahamiyatga ega: a) beton bilan armaturaning ishonchli tishlashishi; b) beton va armaturaning harorat ta’siridan chiziqli kengayish koeffitsientlari qiymatlarining bir xilligi (10-5 ga yaqin bo‘lishi); v) quyuq beton qatlamining armaturani yemirilish va olov ta’siridan (tarkibida tsement miqdori yetarli bo‘lgan beton) himoyalash. temirbeton 1850 yilda frantsuz muhandisi j.lambo tomonidan kashf etilgan. dastlabki armaturalangan konstruktsiyalar frantsiya (lambo, kuanьe, monьelar tomonidan), angliya (uilkinson), aqsh (giatt)da tayyorlangan va qurilish amaliyotida qo‘llanilgan. temirbeton konstruktsiyalarni hisoblashning nazariy asoslari va loyihalashga konsider, gennebik (frantsiya), kyonen, myorsh (germaniya) lar asos solganlar. o‘tgan asr davomida freysine (frantsiya), xoyer (germaniya) n.a.belelyubskiy, a.f.loleyt, a.a.gvozdev, p.l.pasternak, v.i.murashev, s.s.davidov (rossiya), a.b.ashrabov, b.a.asqarov (o‘zbekiston) va boshqa olimlar o‘tkazgan tadqiqotlar yuk ko‘taruvchi temirbeton konstruktsiyalarni hisoblash usullari va ularni amalda ishlatishning taraqqiy etishiga imkoniyat yaratdi. bugungi kunda qurilishning barcha sohalarida temirbeton keng ko‘lamda ishlatilmoqda. bunga temirbetonning ahamiyatga molik quyidagi texnik-iqtisodiy afzalliklari sabab bo‘ldi: a) arzon mahalliy materiallar (qum, shag‘al va chiqindi toshlar)ni ishlatishga imkon …

5 / 6

rida, omborxonalar qishloq xo‘jaligi binolarida, muhandislik inshootlari va boshqa qurilishlarda keng qo‘llanilmoqda. temirbeton konstruktsiyalar tayyorlanish usuli bo‘yicha yig‘ma, quyma va yig‘ma-quyma bo‘ladi. yig‘ma temirbeton konstruktsiyalar amaliyotda ko‘proq qo‘llaniladi, chunki ulardan foydalanish qurilishni industriallashtirishga imkon beradi. zavod sharoitlarida yig‘ma konstruktsiyalar tayyorlashda beton qorishmasini tayyorlash, yotqazish va unga ishlov berishning ilg‘or texnologiyalarini qo‘llash, ishlab chiqarishni avtomatlashtirish, qurilish ishlarini ancha soddalashtirish mumkin. zavodda tayyorlangan modullashtirilgan yig‘ma temirbeton buyumlardan foydalanish qurilishda yog‘och materiallarini birmuncha tejashga, ya’ni qimmatbaho qolip qurish va havozalar ko‘tarishga, mehnat sarfini kamaytirishga imkon beradi, biroq og‘ir transport va ko‘tarish mexanizmlari qo‘llanilishi, elementlar ulangan va tutashgan joylarni sinchiklab berkitishni, montaj ishlari yuqori sifatli qilib bajarilishini talab etadi. 1.1-rasm. egiluvchi elementda armaturaning joylashishi va uning yuk ostida ishlashi quyma temirbeton konstruktsiyalar qismlarga bo‘linishi va modullashtirilishi qiyin bo‘lgan inshootlarda, masalan, ba’zi gidrotexnika inshootlarida, og‘ir poydevorlarda, suzish havzalarida, ko‘chma yoki o‘zgaruvchan qoliplar yordamida ko‘tariladigan inshootlarda (qobiqlarning qoplamalari, siloslar va boshqalar) tiklanadi. yig‘ma-quyma temirbeton yig‘ma elementlar …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "temirbeton konstruktsiyalarni loyihalash asoslari"

1 – ma’ruza: temirbeton konstruktsiyalarni loyihalash asoslari. temirbeton konstruktsiyalar haqida umumiy ma’lumotlar. temirbetonni mohiyati, temirbeton konsruktsiyalarini rivojlanish tarixi. reja: 1.1. qurilish konstruktsiyalarini qisqacha tarixi sharhi. 1.2. konstruktiv yechimlar, konstruktiv tejamkorlik. 1.3.temirbeton rivojlanishining qisqacha tarixiy sharhi. tayanch so‘z va iboralar: beton, po‘lat armatura, konstruktsiya, qo‘yiladigan talablar, tejamkorlik, hisoblash usullari, g‘isht – tosh konstruktsiyalari, temirbeton, betondandagi siqilish, cho‘zilish, mustahkamlik, yuk ko‘tarish qobiliyati. 1.1. qurilish konstruktsiyalarini qisqacha tarixi sharxi. qurilish konstruktsiyalarining rivojlanish tarixi qadimdan boshlanadi, ishlov berilmagan toshdan birinchi imoratlar tosh davrida qurilg...

This file contains 6 pages in DOC format (47.0 KB). To download "temirbeton konstruktsiyalarni loyihalash asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: temirbeton konstruktsiyalarni l… DOC 6 pages Free download Telegram