temirbeton elementlarni loyihalash va hisoblash

DOC 7 pages 207.5 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 207.5 KB

File type DOC

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

10 – ma’ruza: cho‘zilishga ishlaydigan temirbeton elementlarni loyihalash va hisoblash. reja: 1. cho‘zilishga ishlovchi elementlar. 2. temirbeton fermalar. 3. fermalarni hisoblash va loyihalash. cho‘zilishga ishlovchi elementlar. markaziy cho‘zilishga ishlovchi elementlarning mustaxkamligi armaturalar oqish chegarasiga yoki mustaxkamlik chegarasiga boliq bo‘ladi. chunki element buzilishidan oldin betondagi yoriqlar kesimning butun yuzasini kesib o‘tadi. markaziy cho‘zilgan elementlarni hisoblashda aksariyat xollarda ularni yuk ko‘tarish qobiliyatini tekshirish yoki bo‘ylama armaturalar (as va asr) kesim yuzasini aniqlash talab etiladi. nomarkaziy cho‘zilishga ishlovchi elementlarni buzilishi ekstsentrisitetini miqdoriga boliq. agar tashqi kuch s va s 1 armaturalarning teng taxsir etuvchilari oraliiga qo‘yilgan bo‘lsa u xolda element faqat cho‘zilishga ishlaydi. agar tashqi kuch armaturalar teng taxsir etuvchilari qo‘yilgan masofadan tashqarida bo‘lsa, element mustaxkamligi xuddi egilishga ishlovchi elementlar chegaraviy qarshiligiga va siqiluvchi zonadagi armatura va betonning chegaraviy qarshiligiga boliq bo‘ladi. to‘sinlar, fermalar va ravoqlar (arkalar) sanoat binolari yassi yopmasining yuk ko‘taruvchi elmentlarning asosiy xillaridir. yassi yopmalardan tashqari keng sathli yopmalar (yupqa …

2 / 7

o‘pligidir. fermalar bir - biridan quyidagi ko‘rsatkichlari bilan farqlanadi: - vazifasiga ko‘ra – tom yopmasi, ko‘prik, yuk ko‘tarish kranlari, elektr uzatish tarmoqlari tayanchlari, radio va teleminoralar fermalari; - tuzilishi bo‘yicha - yengil va og‘ir fermalar; - tayanishi va reaktsiyalarining yo‘nalishiga ko‘ra - to‘sinsimon va rasporli - ravoqsimon fermalar. tashqi shakli va panjarasining tuzilishi bo‘yicha uchburchak, parallel belbog‘li, trapetsiyasimon, segmentsimon, ravoqsimon, poligonal, shprengenli va shiprengelsiz fermalar bo‘ladi (1 - rasm). ferma shaklini belgilashda binoning vazifasi, tom yopmasi turi, atmosfera suvlarini oqizishni tashkillash, binoni tabiiy yoritish va boshqa e’tiborga olinadi. temirbeton fermalar oraliq 18, 24 va 30 m bo‘lgan bino tomlarini yopishda qo‘llaniladi, fermalar qadami 6 va 12 m bo‘ladi. temirbeton fermalarda po‘lat sarfi metall fermalarga nisbatan ikki marta kam bo‘ladi, shuning uchun ham eni 30 m gacha bo‘lgan binolarda faqat temirbeton fermalar qo‘llash tavsiya etiladi. fermalar ustunlarga o‘rnatiladi, anker boltlar yordamida maxkamlanadi yoki metall taxtakachlarga payvandlanadi. ferma ustiga tom yopmalari yopiladi. …

3 / 7

fermalar orasiga vertikal bog‘lanishlar o‘rnatishni taqozo etadi. fermaning tarkibiy elementlari quyidagilardan iborat: ustki va ostki belbog‘lar, ferma panjarasini tashkil etuvchi ustunlar va xovonlar ferma tayanchlari orasidagi masofa ferma oralig‘i deb, panjara tugunlari orasidagi masofa - panel deb ataladi. tashqi yuklarning qo‘yilishi holati va maxsus talablar fermaning panjara tizimini belgilaydi. eng oddiysi uchburchak (12.1-rasm.b) panjara hosil qilishdir. agar oraliq yuklar qo‘yilsa qo‘shimcha ustunlar qo‘yilishi mumkin. xovonli panjaraning asosiy xususiyati shundan iboratki, hamma xovonlarda bir xil ishorali, ustunlarda esa - qarama-qarshi ishorali zo‘riqishlar hosil bo‘ladi. ikki tomonlama - ustki va ostki belbog‘larni yuklash talab etilganda xochsimon (krestsimon) panjara hosil qilinadi. rombsimon va yarim xovonli panjaralar katta bikrlikka ega bo‘lib, og‘ir yuklanish ostida ishlovchi fermalarda qo‘llaniladi. agar yuklar ferma paneli orasiga joylashsa, shprengelli panjara o‘rnatiladi. tayanchlarda o‘rnashgan holatiga qarab fermalarning statik sxemasi oddiy, uzluksiz va rafaqli bo‘lishi mumkin. fermaning asosiy o‘lchamlarini belgilashda tayyorlashga sarflanadigan mehnat, o‘rnatiladigan joyiga olib borish uchun transport harajatlari va …

4 / 7

kesimdagi kuchlanish yuzani bir tekisda qamraydi. agar fermaning oralig‘i 42m gacha bo‘lib, uning sterjenlaridagi zo‘riqishlar 5000 kn dan oshmasa, kesim juftlangan burchaklardan loyihalanadi. ferma belboqlari tavr shaklida burchaklardan, ustunlar kesimi esa xochsimon qabul qilinadi. burchaklarning birgalikda ishlashini ta’minlash uchun ular orasiga qistirma plastina o‘rnatilib, payvandlanadi. ferma sterjenlari quvurlardan tayyorlansa, massa sarfi bo‘yicha eng tejamli bo‘lsada, mehnat sarfi ko‘proq bo‘ladi. berk konturli sterjenlar ham tejamli hisoblanadi. og‘ir fermalarning sterjenlarida 5000 kn dan katta zo‘riqishlar hosil bo‘ladi. og‘ir fermalar asosan ko‘priksozlikda va estakadalarda ishlatiladi. ular dinamik yuklar ostida ishlaydi. fermalarni hisoblash va loyihalash uchun ta’sir etuvchi yuklardan sterjenlardagi zo‘riqishlar aniqlanadi va kesim yuzalari tanlanadi. fermaga quyidagi yuklar ta’sir etadi: doimiy - tom yopmasi yuki va xususiy og‘irligi; vaqtinchalik qor yuki, texnologik jihozlar og‘irligi va boshqa yuklar (tayanch momentlaridan hosil bo‘lgan zo‘riqishlar). doimiy yuk tekis taralgan bo‘ladi va 1m2 gorizontal yuzadagi me’yoriy yuk aniqlanadi. yuk bo‘yicha ishonch koeffitsientiga ko‘paytirib, hisobiy yuk topiladi. agar …

5 / 7

ladi. agar tutashma bikr bo‘lsa, tayanchlarida momentlar hosil bshladi. momentlardan hosil bo‘lgan gorizontal yo‘nalishdagi juft kuchlar mos holda chap va o‘ng tayanchda quyidagi formulalardan aniqlanadi: n1= n2= bu yerda: m1 va m2 - chap va o‘ng tayanch momentlari; hf - fermaning tayanchdagi balandligi. ferma sterjenlari asosan bo‘ylama zo‘riqishlarga ishlaydi va kesimlarida bir xil ishorali normal kuchlanishlar hosil bo‘ladi. hisobiy yuklardan zo‘riqishlar aniqlangach, har bir sterjenning yuzasi tanlanadi. ustivorlik shartidan zaruriy ko‘ndalang kesim yuzasi quyidagi formuladan aniqlanadi: at= bu yerda: n - sterjendagi hisobiy bo‘ylama zo‘riqish; ru - po‘latning hisobiy qarshiligi; (s - ish sharoiti koeffitsienti (1(; ( - bo‘ylama egilish koeffitsienti; (= r/r, bunda: r = kesimning inertsiya radiusi, r -sterjenning hisobiy uzunligi. sterjenning hisobiy uzunligi tugunlarda birikishiga bog‘liq bo‘lib, r=( formuladan aniqlanadi. bunda - sterjenning geometrik uzunligi (tugunlar markazlari oralig‘i); ( - sterjenlarni tugunlarda (tayanchlarda) mahkamlanish usuliga bog‘liq koeffitsient. ferma vertikalp tekislik (o‘z tekisligi) bo‘yicha hisoblansa, pastki cho‘ziluvchi belbog‘iga …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "temirbeton elementlarni loyihalash va hisoblash"

10 – ma’ruza: cho‘zilishga ishlaydigan temirbeton elementlarni loyihalash va hisoblash. reja: 1. cho‘zilishga ishlovchi elementlar. 2. temirbeton fermalar. 3. fermalarni hisoblash va loyihalash. cho‘zilishga ishlovchi elementlar. markaziy cho‘zilishga ishlovchi elementlarning mustaxkamligi armaturalar oqish chegarasiga yoki mustaxkamlik chegarasiga boliq bo‘ladi. chunki element buzilishidan oldin betondagi yoriqlar kesimning butun yuzasini kesib o‘tadi. markaziy cho‘zilgan elementlarni hisoblashda aksariyat xollarda ularni yuk ko‘tarish qobiliyatini tekshirish yoki bo‘ylama armaturalar (as va asr) kesim yuzasini aniqlash talab etiladi. nomarkaziy cho‘zilishga ishlovchi elementlarni buzilishi ekstsentrisitetini miqdoriga boliq. agar tashqi kuch s va s 1 armaturalarning teng taxsir etuvchila...

This file contains 7 pages in DOC format (207.5 KB). To download "temirbeton elementlarni loyihalash va hisoblash", click the Telegram button on the left.

Tags: temirbeton elementlarni loyihal… DOC 7 pages Free download Telegram