kimyoviy bog‘lanish

PPT 27 pages 5.2 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.2 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

химическая связь. kimyoviy bog‘lanish kimyoviy bogʻlanish haqidagi ta’limot – hozirgi zamonning asosiy masalasidir. bu ta’limotni bilmay turib kimyoviy birikmalarning turli-tumanlik sabablarini, ularning hosil boʻlish mexanizmini, tuzilishini va reaksiyaga kirisha olish xususiyatlarini tushuntirib boʻlmaydi. kimyoviy elementlarning atomlari birbiriga birikib, juda koʻp oddiy va murakkab moddalarning molekulalarini hosil qiladi. bu molekulalarda atomlar bir-birlari bilan qanday kuch hisobiga bogʻlanishi mumkin. odatdagi sharoitda inert gazlarning atomlari erkin holda mavjud boʻla oladi (he, ne, ar, kr, xe, rn), boshqa har qanday element atomlari erkin holda uzoq vaqt mavjud boʻla olmaydi, ular bir-biri bilan birikishga harakat qiladi, natijada esa oddiy yoki murakkab moddalarni hosil qiladi. * kimyoviy bog‘lanish kimyoviy bog'lanish deganda ularni molekulalar, ionlar, radikallar va kristallarga bog'laydigan atomlarning o'zaro ta'siri tushuniladi. har qanday kimyoviy element oʻzining tashqi energetik qavatida elektronlar sonini tugallangan holatda yetkazishga intilishini bilamiz. demak, tashqi energetik qavat 8 ta elektron bilan toʻlganida tugallangan boʻladi. kimyoviy birikmalar hosil boʻlishda element atomi yadrosida oʻzgarish …

2 / 27

bog‘lanish ion bog‘lanish metall bog‘lanish kovalent bog‘lanish ! bog'lanish turi kimyoviy elementlarning atomlarini kattaroq shakllanishlarda ushlab turadigan kuchga bog'liq. kimyoviy birikmalarni hosil qiluvchi atomlar orasida elektronlarning taqsimlanishiga qarab kimyoviy bogʻlanishlarni 3 turga boʻlish mumkin: kovalent, ionli, metall bogʻlanish. * kovalent bog‘lanish kimyoviy bog'lanish - bu umumiy elektron juftlarining hosil bo'lishi tufayli atomlar o'rtasida yuzaga keladigan bog'lanish. bog'lanishning ma'nosi kimyoviy elementlarning atomlari tomonidan sakkiz elektronning (vodorod atomi uchun ikkita) energiya barqaror elektron konfiguratsiyasini olishdir. kovalent bog‘lanish mexanizmi kovalent bog‘lanish donor-akseptorli mexanizm almashinuv mexanizmi qutbli bog‘lanish qutbsiz bog‘lanish almashinish mexanizmi:elektron bulutlarning qoplanishi tufayli. донорно-акцепторный механизм: за счет двухэлектронного облака донора и свободной орбитали акцептора. almashinish mexanizmi. elektron bulutlarning qoplanishi hisobiga н:н н2; cl2; n2; o2 qutbsiz kovalent bog'lanish - umumiy elektron juftligidan hosil bo'lgan elektron buluti kosmosda taqsimlanadi. н:cl hcl; h2o; h2s qutbli kovalent bog'lanish - bog'ning elektron buluti yuqori elektronegativlikka ega bo'lgan atomga siljiydi. donor-akseptorli mexanizm. atomning ikkita elektron buluti (donor) …

3 / 27

yadrolari orasidagi masofani bildiradi va nm larda oʻlchanadi. bogʻ energiyasi – bogʻni uzish uchun sarf boʻlgan energiya miqdoridir. kimyoviy bogʻlar hosil boʻlishi ekzotermik jarayon, unda energiya ajraladi, bogʻni uzilishida energiya sarf boʻladi, bu endotermik jarayondir. * elektron bulutlarni qoplash usullari. σ– bog‘ – atomlar markazlarini bogʻlovchi oʻq boʻylab elektron bulutlarning bir-birining ustiga chiqishi. π – bog‘, atomlar o'rtasida elektron bulutlar ikkala atomning yadrolarini bog'laydigan chiziqning har ikki tomonida bir-biriga yopishganda sodir bo'ladi. s-s s - p p - p p - p elektron orbitallarning bir-birini qoplashi. sigma bog‘. bu kovalent bog'lanish bo'lib, unda bir-biriga yopishgan atom orbitallari maydoni o'zaro ta'sir qiluvchi atomlar markazlarini bog'laydigan chiziqda joylashgan; bir juft atom o'rtasida faqat bitta bo'lishi mumkin; bu har doim oddiy bog‘. elektron orbitallarning ustma-ust tushishi. pi - ulanish. bu kovalent bog'lanish bo'lib, unda atom orbitallarining qoplanish hududi o'zaro ta'sir qiluvchi atomlar markazlarini tutashtiruvchi chiziqqa perpendikulyar chiziqning ikki joyida joylashgan; bir juft atom …

4 / 27

xloridning hosil bo‘lishi. ion kimyoviy bog‘lanish hossalari. yo‘naluvchanlik. zaryadlangan sharni ifodalovchi har bir ion har qanday yo'nalishda qarama-qarshi belgili ionni o'ziga jalb qilishi mumkin. to‘yinuvchanlik. qarama-qarshi belgili ionlarning o'zaro ta'siri kuch maydonlarining kompensatsiyasiga olib kelmaydi, boshqa yo'nalishlarda tortish qobiliyati saqlanib qoladi. kimyoviy bog‘lanishning tasviri. moddaning qutbli molekulalari. umumiy neytrallikka ega molekulalar elektr dipolni ifodalaydi. qutblanuvchanlik – atomlar, ionlar va molekulalarning elektr maydonida dipol momentini (μ ) olish qobiliyati. μ = q · ɩ elektr dipol momenti. bog' va molekulaning qutblilik o'lchovi. kl*m (kulon metr) bilan ifodalanadi. metall bog‘lanish. metall ionlari yoki kristall panjaradagi atomlar orasidagi nisbatan erkin elektronlar tomonidan amalga oshiriladigan bog'lanish metall bog'lanish deb ataladi. * metall bog'lanishning xususiyatlari. 1. metall bog'lanish tashqi darajadagi atomlari energiya jihatidan o'xshash tashqi orbitallarning umumiy soniga nisbatan kam valentlik elektronlariga ega bo'lgan elementlar tomonidan hosil bo'ladi. ionlanish energiyasi past bo'lganligi sababli valent elektronlar atomda zaif saqlanadi. bog‘lanishni amalga oshiradigan elektronlar ijtimoiylashtirilgan ("elektron gaz") …

5 / 27

zish uchun qo'shimcha energiya kerak. kristall panjara turlari.

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy bog‘lanish"

химическая связь. kimyoviy bog‘lanish kimyoviy bogʻlanish haqidagi ta’limot – hozirgi zamonning asosiy masalasidir. bu ta’limotni bilmay turib kimyoviy birikmalarning turli-tumanlik sabablarini, ularning hosil boʻlish mexanizmini, tuzilishini va reaksiyaga kirisha olish xususiyatlarini tushuntirib boʻlmaydi. kimyoviy elementlarning atomlari birbiriga birikib, juda koʻp oddiy va murakkab moddalarning molekulalarini hosil qiladi. bu molekulalarda atomlar bir-birlari bilan qanday kuch hisobiga bogʻlanishi mumkin. odatdagi sharoitda inert gazlarning atomlari erkin holda mavjud boʻla oladi (he, ne, ar, kr, xe, rn), boshqa har qanday element atomlari erkin holda uzoq vaqt mavjud boʻla olmaydi, ular bir-biri bilan birikishga harakat qiladi, natijada esa oddiy yoki murakkab moddalarni hosil qiladi...

This file contains 27 pages in PPT format (5.2 MB). To download "kimyoviy bog‘lanish", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy bog‘lanish PPT 27 pages Free download Telegram