tilshunoslikning qadimgi asrlarda shakllanishi

DOCX 3 pages 23.1 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.1 KB

File type DOCX

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

2-ma’ruza: tilshunoslikning qadimgi asrlarda shakllanishi reja: 1. qadimgi mesopotamiyada til va yozuv 2. shumerlar va akkadlar tili 3. mixxat yozuvi 4. shumer-akkad yozuvi lug’ati til ham jamiyat kabi doimiy raqvishda rivojlanishda bo`lib, o`zgarib takomillashib boradi. turli tarixiy darvrlarda xilma xil tillar mavjud bo`lib, insonlar dunyoni o`zicha anglagan va qabul qilgan. til jamiyatning maxsuli ijtimoiy hayotining muhim jabxalaridan biridir. tilsiz jamiyat bo`lmagandek, til ham jamiyatdan tashqarida bo`lmaydi. til madaniyatni vujudga keltiradi. til boyib borsa, madaniyat ham yuksaladi. alohida bir shaxsning alohida tili va madaniyati bo`lmaydi. shaxs muayyan jamiyatdagi tilli muhitda yashaydi va madaniyati shakllanadi. ibtidoiy davr insoniyatning uzoq o`tmishidan iborat bo`lgan bosqichdir. bu davr insoniyatni hayvonot olamidan ajratib yuborgan davr hisoblanib, ongli mavjudot hisoblanuvchi odam va u tomonidan yaratilgan o’ziga xos til madaniyatining shakllanish davridir. paleolit davridayoq kishi tafakkuri va nutqi paydo bo`lgan. tafakkur va nutq qobiliyati taraqqiyotining qudratli sharti va omili bo`lib, ular kishilikni butun hayvonot dunyosidan ajratdi. tafakkur va …

2 / 3

manbalari er. avv. iv ming yillikda shaharlar paydo bo’lishi bilan boshlandi. uning uzoq yashash davrida unga xos ichki birlik, an'analarni merosiyligi, uning unsurlarining ajralmas aloqasi saqlanib qoldi. mesopotamiya madaniyatining boshlang`ich davri o’ziga xos yozuvning shakllanishi bilan belgilanadi. keyinchalik bu yozuv mixxatga aylanadi. mixxat mesopotamiya sivilizatsiyasining asosiy ildizi bo’lib uning barcha jihatlarini birlashtirgan an'analarini saqlab qolish imkoniyatini berdi. er.avv. iv-iii ming yilliklarda shumer yozuvi paydo bo’ldi (shumer jamiyatidagi aslzodalar, qul egalari, ruxoniylar va boshqa oliy tabaqa vakillari hisoblangan) . taxminlarga ko’ra bu yozuv shumerlar mesopotamiyaga kelganga qadar noma'lum xalq tomonidan kashf qilingan. shumerlar bu yozuvni sivilizasiya xizmatiga qo’ydilar. dastlab shumer yozuvi piktografik shaklda alohida buyumlar, tasvirlar tarzida ifodalangan. shunday yozuvdan eramizdan avvalgi iii ming yillikdan boshlab foydalanilgan. piktografiya juda sodda bo’lib, haqiqiy yozuv emas edi, u so’zlarni ifodalamas edi. masalan, qush so’zi qushning tasviri bilan, suv so’zi uch qator to’lqinsimon chiziq bilan, yulduz so’zi yulduz tasviri bilan ifoda etilgan. ammo su’ratli …

3 / 3

a'zida tosh va metall taxtachaga ham yozilgan. mixxatda 600 belgi bo’lgan. juda qadimdan boshlab mesopotamiyalik mirzolar adabiy, ilmiy va tarixiy mavzudagi ma’lumotlarni loy lavhalariga yozib qoldirganlar va ajoyib kutubxonalar tashkil qilganlar. er. avv. xxiv asrda ilk batafsil yozilgan shumer matnlari paydo bo’ldi. akkad tili janubiy mesopotamiyada er.avv. iii ming yillikning ikkinchi yarmida paydo bo’ldi. shumer va akkad tillari bir-biridan ko’pgina so’zlarni o’zlashtirib oldi. er. avv. iii ming yillikning oxirida qadimgi shumer–akkad lug’atlari tuzilgan. shumer yozuvi, keyinchalik shumer–akkad yozuvini butun old osiyo xalqlari o’zlashtirib oldilar. xatto, misr fir’avnlari ham bu yozuvdan foydalanganliklari haqida ma’lumotlar bor. akkad tili old osiyo xalqaro diplomatiya tiliga aylandi. er.avv. i ming yillikda bobillik va osuriyaliklar yozuv uchun teri va chetdan keltirilgan papirusni ishlata boshlaganlar. shu vaqtni o’zida mesopotamiyada yog`ochdan qilingan uzun taxtachaga mum surtib mixxat belgilarini tushirganlar. er. avv. vii asrdan boshlab oromiy tili va yozuvi kirib kelgan paytda mixxat yozuvlari tanazzulga yuz tutdi. mana shu …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tilshunoslikning qadimgi asrlarda shakllanishi"

2-ma’ruza: tilshunoslikning qadimgi asrlarda shakllanishi reja: 1. qadimgi mesopotamiyada til va yozuv 2. shumerlar va akkadlar tili 3. mixxat yozuvi 4. shumer-akkad yozuvi lug’ati til ham jamiyat kabi doimiy raqvishda rivojlanishda bo`lib, o`zgarib takomillashib boradi. turli tarixiy darvrlarda xilma xil tillar mavjud bo`lib, insonlar dunyoni o`zicha anglagan va qabul qilgan. til jamiyatning maxsuli ijtimoiy hayotining muhim jabxalaridan biridir. tilsiz jamiyat bo`lmagandek, til ham jamiyatdan tashqarida bo`lmaydi. til madaniyatni vujudga keltiradi. til boyib borsa, madaniyat ham yuksaladi. alohida bir shaxsning alohida tili va madaniyati bo`lmaydi. shaxs muayyan jamiyatdagi tilli muhitda yashaydi va madaniyati shakllanadi. ibtidoiy davr insoniyatning uzoq o`tmishidan iborat bo`lgan bosqi...

This file contains 3 pages in DOCX format (23.1 KB). To download "tilshunoslikning qadimgi asrlarda shakllanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: tilshunoslikning qadimgi asrlar… DOCX 3 pages Free download Telegram