маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш

DOC 108,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1546752724_73554.doc маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш режа: 1. маҳкумларни янги турмуш тарзига психологик жиҳатдан тайёрлашнинг аҳамияти 2. маҳкумларни озодликка ва кейинги ҳаётга психологик жиҳатдан тайёрлаш маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш белгиланган шарт-шароитдаги яшаш, атрофдаги ижтимоий муҳит, махсус талаблардан иборат жазо ўташ режими кабиларга маҳкумнинг мослашиши жиэмга келиб тушишнинг илк даврларида жуда оғир кечади. мослашиш шахснинг муайян муҳитга ўзининг хатти-ҳаракатлари билан сингиб кетиши ҳисобланади. янги муҳитга мослашув жараёни ижтимоий-психологик механизм туфайли содир бўлади. бунда шахснинг янги муҳитдаги шарт-шароит ҳамда ўзаро муносабатларга мослашишида унинг фаолиятига қўйиладиган турли нормалар ва ўзини тутиш қоидалари ўрганилади. юқоридаги ҳолатларнинг ҳар бири маҳкумнинг жазони ижро этиш муассасасидаги янги муҳитга ижтимоий-психологик тарзда мослашув даражасини ифодалайди. ушбу адаптациянинг якуний натижаси ижобий ёки салбий бўлиши ҳам мумкин. ижтимоий-психологик мослашув натижаси маҳкумнинг гуруҳ (бригада, туркум) асосида фаолияти ўтадиган жамоага, жазони ижро этиш муассасаси кун тартиби ва режим талабларига, ўтказиладиган тарбиявий тадбирларга нисбатан ижобий муносабатда бўлиши …

юқори даражадаги ҳис-ҳаяжон, хавотир, мулоқотнинг етишмаслиги сингари омиллар киради. маҳкумларнинг жазони ижро этиш муассасаси ҳаётига мослашувидаги хусусиятларига баҳо бериш мақсадида эксперт баҳолаш услуби, ҳужжатларни таҳлил қилиш, ижтимоий кузатув, маҳкумлардан интервью ва анкета сўровномалари олиш кабилар ўтказилади. жазони ижро этиш муассасасининг сақлаш режимига кўра маҳкумларнинг мослашув даври таҳлил қилинганида, қаттиқ ва умумий режимли жиэмдаги маҳкумлар махсус режимдагиларга қараганда ҳаёт тарзига тезроқ мослашиб боришлари ойдинлашди. умумий режимдаги маҳкумларнинг 50% ва қаттиқ режимдагиларнинг 42% учун мослашув даври 3 ҳафта, махсус тартибли муассасалардаги маҳкумларнинг 28% учун эса 3–4 ҳафта давом этади. таъкидлаб ўтиш жоизки, баъзи маҳкумларнинг мослашув даври олти ойдан бир йилгача, ҳатто ундан ҳам кўпроққа чўзилади (бу кўрсаткич умумий режимдаги муассасаларда 10%, қаттиқ режимлида 6%, махсус режимлида эса 13% ни ташкил этади) . ушбу тоифадагиларга психологик ва шахси бузуқ маҳкумлар киради. улар оддий санитар-гигиеник талабларга риоя қилмай, одам ўлдирганликлари ёки ёш болаларни зўрлаганликлари учун озодликдан маҳрум қилинган маҳкумлардир. муассаса ходимлари уларни тарбиялаш жараёнида …

ш билан шахсларнинг психологик ҳолати, мослашиш шакли ва даражасини тезкор аниқлаш имконияти юзага келади. жазони ижро этиш муассасаларидаги салбий ҳолатлардан бири айрим маҳкумларнинг шарт-шароит ёхуд жазони ўташ талабларига мослаша олмаслиги бўлиб, бу ҳол реадаптация деб аталади. янги келган маҳкумлар орасида бундай ўзгаришларни маълум вақт ўтса-да, руҳиятига сингдира олмайдиганлари ҳам учрайди. маҳкумларнинг реадаптация (мослаша олмаслик) муаммоси кейинги вақтлардаги махсус адабиётларда синчиковлик билан ёритиб келинмоқда. муассасага янги келган айрим маҳкумларнинг ундаги шароит ва қонун-қоидаларга мослаша олмаслиги ёки мослашса-да, бу жараённинг қийинчилик билан кечиши сир эмас. в. и. омигов ҳамда а. и. канунниклар ўз илмий ишларида дезадаптация (шароитга мослаша олмаслик муаммоси)нинг жиноий-ҳуқуқий, криминологик ва меҳнат орқали тарбиялаш тамойилларини чуқур таҳлил этиб, маҳкумларнинг тоифаларига қараб профилактик чора-тадбирлар ўтказиш тўғрисида таклифлар киритганлар. ижтимоий-психологик изоляция, ўзаро мулоқотлардан айрим шахсларнинг қочиши фақат маҳкумларгагина тегишли ҳолат эмас. психологларнинг тадқиқотларидан маълум бўлишича, ушбу ҳолат катта ва кичик гуруҳларда ҳам бўлиши мумкин. шу боис жазони ижро этиш муассасаси шароитига мослашмаган …

республикамизнинг жазони ижро этиш муассасаларида бундай қоида ва меъёрлар бартараф этилган бўлса-да, бутунлай йўқолиб кетмаган. шу сабабдан, жазони ижро этиш муассасалари раҳбарияти томонидан бундай иллатларни йўқотиш бўйича муайян чоралар кўрилмоқда. масалан, профилактик тадбирларни кучайтириш, унга тарбиявий йўл билан ёндашиш, психологик таъсир ўтказиш кабилар шулар жумласидандир. ҳар қандай йўл билан бўлса-да, норасмий қоида ва меъёрларни бартараф этиш маҳкумлар орасидаги ижтимоий муҳитнинг ижобий томонга ўзгаришига олиб келади. бу эса мослаша олмаётганлар сонини камайтиради. бунга эришишда жиэмда расман ўрнатилган тартиб ва қонун-қоидаларнинг маҳкумлар томонидан тўғри қабул қилиниши катта аҳамиятга эга. уларни маҳкумлар онгига сингдиришдан олдин муассасанинг психолог-тарбиячилари томонидан бунга руҳан мослаштирилиши зарур. шундагина бу ишлардан юқори самара олиш мумкин. тадқиқотлар шуни кўрсатадики, аксарият маҳкумлар жазони ижро этиш муассасасининг тартиб-қоидалари ҳамда жамоа талабларига риоя қилишади ва мажбуриятларини онгли равишда бажарадилар. баъзилари янги муҳитга қийин мослашадилар. учинчи хилдагилари эса муассаса тартиб-қоидаларини доимо бузиб келадилар. шунгача маҳкумни тарбиялаш учун уни муассаса фаолияти ва ҳаётига аралаштириб юбориш …

аракат қиладилар, чунки муҳит шуни талаб қилади. натижада психикада синиш содир бўлади. инсоннинг турмуш тарзи унинг онгини белгилайди, чунки жамиятда яшаб унинг талаб ва қоидаларини бажармасликнинг ҳеч ҳам иложиси йўқ. бу табиат ва жамият қонунидир. маҳкумлар орасида муассаса ҳаётига тез кўникиб кетадиганлари ҳам топилади. яъни муассасанинг одатлари ва анъаналарини обдан ўрганиб, ички дунёқарашидан келиб чиқиб, бошқа маҳкумлар билан осон чиқишиб кетадилар. қолган маҳкумларда эса ушбу жараён жуда қийин кечиши мумкин. бу ҳолни қуйидагича тушунтириш мумкин: айрим маҳкумлардаги эски стереотипнинг янгиси, яъни ташқи таъсирлар туфайли пайдо бўлганидан унчалик фарқ қилмаслиги уларнинг ҳар қандай ҳолатга тезда кўникиб кетишларига сабаб бўлади. агар муассасадаги шароит маҳкумнинг илгариги турмуш тарзидан тубдан фарқ қиладиган бўлса ва янги талаблар эскиларига тўғри келмаса, у ҳолда коррекциялаш – «алмашиниш» қонунияти юзага келади. натижада янги фикр ва қарашлар ўрнини эскилари эгаллайди ҳамда стереотип (одат)нинг синишига олиб келади. бу эса кўпгина кишиларга жуда ёмон таъсир қилади. одатда, шундай ҳолларда маҳкумнинг ички …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш"

1546752724_73554.doc маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш режа: 1. маҳкумларни янги турмуш тарзига психологик жиҳатдан тайёрлашнинг аҳамияти 2. маҳкумларни озодликка ва кейинги ҳаётга психологик жиҳатдан тайёрлаш маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш белгиланган шарт-шароитдаги яшаш, атрофдаги ижтимоий муҳит, махсус талаблардан иборат жазо ўташ режими кабиларга маҳкумнинг мослашиши жиэмга келиб тушишнинг илк даврларида жуда оғир кечади. мослашиш шахснинг муайян муҳитга ўзининг хатти-ҳаракатлари билан сингиб кетиши ҳисобланади. янги муҳитга мослашув жараёни ижтимоий-психологик механизм туфайли содир бўлади. бунда шахснинг янги муҳитдаги шарт-шароит ҳамда ўзаро муносабатларга мослашишида унинг фаолиятига қўйиладиган турли нормалар ва...

Формат DOC, 108,0 КБ. Чтобы скачать "маҳкумларни янги турмуш тарзига мослаштириш ва психологик тайёрлаш", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: маҳкумларни янги турмуш тарзига… DOC Бесплатная загрузка Telegram