ижтимоий-иқтисодий картафографиянинг қисқача тарихи

PPTX 30 pages 19.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 30
презентация powerpoint “тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” миллий тадқиқот университети ер ресурслари ва кадастри факультети геодезия ва геоинформатика кафедраси “ижтимоий-иқтисодий картография” фани мавзу: ижтимоий-иқтисодий картографиянинг қисқача тарихи. тошкент маърузачи: доцент абдурахмонов с.н. вақти – 2 соат талабалар сони 40 нафар машғулот шакли информацион – кўргазмали маъруза маъруза режаси 1. ижтимоий-иқтисодий картографиянинг шакилланиши 2. ўзбекистонда мустақилликдан сўнг ижтимоий-иқтисодий картография 3. аҳоли карталари машғулотнинг мақсади: “ иик ” фанининг мазмуни, максади ва вазифалари буйича билимларни шакллантириш педагогик вазифалар ўқув фаолияти натижалари: 1. ижтимоий-иқтисодий карталарни яратиш услублари 2. картани тузиш жараёни ва унда бажариладиган экспериментал ишлар 3. аҳоли карталари талаба: -1. ижтимоий-иқтисодий карталарни яратиш услублари 2. картани тузиш жараёни ва унда бажариладиган экспериментал ишлар 3. аҳоли карталари таълим усуллари маъруза, муаммоли вазиятлар усул, ақлий ҳужум. таълим шакли оммавий, жамоавий таълим воситалари маъруза матни, проектор, визуал материаллар, такдимот таълим бериш шароити ахборот, техник воситалар билан жихозланган аудитория. мониторинг ва бахолаш оғзаки …
2 / 30
й объектлар ва воқеалар тизимининг айрим элементлари бўйича тасвирлайди. синтетик карталарда воқеа ва ҳодисалар ҳамда жараёнлар ҳудудий (макон) тизимлар сифатида кўрилади. комплекс карталар иқтисодий географик ишланмаларнинг натижалари акс эттирилган карталарнинг ўзига хос типини билдиради. ижтимоий-иқтисодий карталар асосий кўрсаткичлари бўйича таснифланиши!!!!! ижтимоий-иқтисодий картография, жисмоний ва маълумотларни ўз ичига оладиган интерактив карталар ва графиклар иловалари орқали ижтимоий ва иқтисодий жараёнларни таҳлил қилиш, ташкил этиш ва ўрнатишда фойдаланиладиган маълумотли визуалликлаштириш илоҳиясини англатади. ушбу мақсадда маълумотларни муҳитсал, анимацияланишга келиш, визуал бошқарув, маълумотларни таҳлил қилиш, назорат қилиш ва аниқлик тарқатиш мақсадга эга бўлади. ижтимоий-иқтисодий картографиянинг асосий элементлари шундан иборат бўлади: 1. географик маълумотлар: картографик маълумотлар географик жойлашувни аниқликлаштиришда, жойлашувни кўриб чиқишда ва ушбу жойлашувларни таҳлил қилишда ишлатилади. бу маълумотлар кўп жанрли бўлиши мумкин, масалан, табиий жойлашув, ижтимоий жойлашув, саноат ва иқтисоди жойлашув, ва бошқалар. ижтимоий-иқтисодий карталар асосий кўрсаткичлари бўйича таснифланиши!!!!! 2. маълумотларни визуаллаштириш: маълумотларни бошқариш ва таҳлил қилишда маълумотларни визуал бошқариш қуйидаги ишларни амалга оширади: …
3 / 30
ни анализ қилиш ва назорат қилишда қўлланилади. мисоллар: жанжалнинг чизиқ бошқарув системалари, иқтисодий моделлар, ёзгарувчи назорат системалари ва бошқалар. ижтимоий-иқтисодий картография жамиятни аниқликлаштириш, иқтисодий жараёнларни таҳлил қилиш, бизнесларга маълумот бериш ва шаҳарларни қуришда ўринларни таҳлил қилишда фойдали бўлади. ушбу жиҳатдан, ижтимоий-иқтисодий картография янгиликларга кўра жуда муҳим бўлиб, ижтимоий-иқтисодий жараёнларни тезроқ бошқаришда қўлланилади. ижтимоий-иқтисодий карталар асосий кўрсаткичлари бўйича таснифланиши!!!!! ижтимоий-иқтисодий картографиянинг шаклланиши географик карталарни яратиш тарихи кўп жихатдан ҳудудни тадқиқ этиш тарихини акс эттиради. географик карталар-тарихий хужжатлар бўлиб, улар табиатдаги ўзгаришларни ва жамият тараққиётини ўзларида акс эттиради. ўрта осиё ҳудуди биринчи бор алохида ўлка сифатида к.птолемей (90-160йй) томонидан унинг “география” китобида акс эттирилган. ўрта асрларда жахон картографиясининг ривожланишига ўрта осиёлик олимлар муҳаммад ал хоразмий, абу райҳон беруний ва бошқалар катта ҳисса қўшдилар. муҳаммад ал хоразмий (viii асрнинг иккинчи ярми ва ix асрнинг ўртаси) 0 меридиан ёйини ўлчаш ишларига раҳбарлик қилди, шунингдек у “дунё картаси” ни тайёрлашда ҳам иштирок этди. абу райҳон …
4 / 30
ифодасини топган. ўзбекистоннинг инқилобгача бўлган хар-хил масштабли картографик тасвирини “россия харбий топографлар корпуси” яратган. улар томонидан туркистоннинг умумгеографик картаси тузилган (1889 й). ўрта осиё, шу жумладан, ўзбекистонни картографиялашда рус география жамиятининг олимлари иштирок этишган. 1914 йили ўзбекистондаги суғориладиган ерларининг дастлабки картаси тузилган. унда чирчиқ дарёси хавзаси, мирзачўлда суғорилиши мумкин бўлган ерларнинг чегаралари кўрсатилган. шу карталар асосида мирзачўл ўзлаштирила бошлаган. xx асрнинг 30-йиллари бошларида ўзбекистон иқтисодиётини, шу жумладан пахтачиликни, боғдорчиликни ва узумчиликни, қишлоқ хўжалигининг бошқа тармоқларини, ўрта осиёдаги бошқа соҳаларни акс эттирувчи айрим карталар чоп этилган. ўрта осиё иқтисодий географияси бўйича тузилган биринчи карта собиқ иттифоқни қишлоқ хўжалиги қомусида келтирилган (1936 й). унда пахтачилик, пахтачилик-дончилик, лалмикор-дончилик районлари, кўчманчи ва айрим кўчманчи чорвадорлар ҳамда асосий қоракўлчилик ҳудудлари кўрсатилган. ўзбекистон ҳудудининг махсус ижтимоий-иқтисодий карталари 60-йилларнинг бошидан нашр қилина бошланди. “ўзгипрозем” институти томонидан 1961-йилда “ўзбекистон қишлоқ хўжалиги карталари” (масштаби 1:1000 000) чоп этилган бўлиб, у қишлоқ хўжалиги мутахассислари фойдаланиши учун мўлжалланган эди. мазкур картада …
5 / 30
тлабки комплекс атласи чоп этилди, унда асосан табиий карталар берилиб, ижтимоий-иқтисодий кўрсаткичлар баъзи сабабларга кўра ўз ифодасини топмаган. иик тарихи тошкент давлат университетининг география факультети, картография кафедраси ходимлари томонидан 1981-йилда биринчи бор ўзбек ва рус тилларида ўзига хос ўқув-ўлкашунослик “ўзбекистон атласи” тайёрланган ва нашр этилган. унда келтирилган карталарнинг баъзилари республиканинг ижтимоий-иқтисодий кўрсаткичлари акс эттирилган. мазкур атласда республиканинг анчагина ижтимоий-иқтисодий маълумотлари берилган. атласнинг ижтимоий-иқтисодий карталари республикада мажмуали атлас картографиясининг айниқса, ижтимоий-иқтисодий картографиялашнинг шакилланишига йўл очиб берди десак хато қилмаймиз. атлас ижтимоий-иқтисодий карталар ичида республика иқтисодиётининг энг муҳим тармоғи-пахтачиликни ифодаловчи карталари билан ажралиб туради. республикада 80-йилларда ижтимоий-иқтисодий картографиялаш сохаси сезиларли равишда ривожлана бошлади. бу ҳолат мажмуали илмий- маълумотномали “ўзбекистонни 2 томли атласи” да айниқса яққол намоён бўлди. атласнинг биринчи қисми 1982 йилда, иккинчи қисми эса 1985 йилда чоп этилди. унда саноат, қишлоқ хўжалиги, транспорт ва хизмат кўрсатиш соҳасига доир ижтимоий-иқтисодий карталар ўз аксини топган. ушбу атласни чоп этилиши билан республика ижтимоий-иқтисодий картографиясида …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ижтимоий-иқтисодий картафографиянинг қисқача тарихи"

презентация powerpoint “тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” миллий тадқиқот университети ер ресурслари ва кадастри факультети геодезия ва геоинформатика кафедраси “ижтимоий-иқтисодий картография” фани мавзу: ижтимоий-иқтисодий картографиянинг қисқача тарихи. тошкент маърузачи: доцент абдурахмонов с.н. вақти – 2 соат талабалар сони 40 нафар машғулот шакли информацион – кўргазмали маъруза маъруза режаси 1. ижтимоий-иқтисодий картографиянинг шакилланиши 2. ўзбекистонда мустақилликдан сўнг ижтимоий-иқтисодий картография 3. аҳоли карталари машғулотнинг мақсади: “ иик ” фанининг мазмуни, максади ва вазифалари буйича билимларни шакллантириш педагогик вазифалар ўқув фаолияти натижалари: 1. ижтимоий-иқтисодий карталарни яратиш услублари 2. картани тузиш жар...

This file contains 30 pages in PPTX format (19.0 MB). To download "ижтимоий-иқтисодий картафографиянинг қисқача тарихи", click the Telegram button on the left.