o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari

PPTX 12 pages 23.4 MB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.4 MB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari samarkand 2024 1 2 kirish тekislik tabiat zonasi dasht zonasi chalacho‘l va cho‘l zonalari subtropik iqlim mintaqasi tabiat zonasi re’ja: 2 kirish tabiiy geografik zonalar, quruqlikning tabiat zonalari — iqlim omillariga bogʻliq ravishda, asosan, issiqlik bilan namlik miqdori va nisbatiga qarab muayyan tartibda krnuniy almashinib boradigan geografik (landshaft) qobiqning yirik boʻlinmalari. zonalar almashinuvi ekvatordan qutblarga va okeanlardan materik ichkarisiga tomon yuz beradi. ular, odatda, kenglik boʻylab choʻzilgan boʻlib, aniq chegaralarga ega emas, astasekin bir-biriga oʻtib boradi. yer yuzida roʻy beradigan hrdisalar yerning ichki kuchlariga va quyoshdan keladigan radiatsiya miqdoriga bogʻliq. yer shar shaklida boʻlganligi uchun quyoshning nur energiyasi bir tekisda taqsimlanmaydi. bu omillar tabiiy sharoiti bir-biridan tubdan farq qiladigan tabiiy geografik zonalarni vujudga keltiradi: quyoshning nur energiyasi ekvatordan qutblarga tomon turli miqdorlarda tushganligidan tra, bugʻlanish, bulutlar, yogʻinlar, relyef va shamollar, nurash va tuproq hosil boʻlish jarayonlari suv va oʻsimliklar va boshqa zonalar …

2 / 12

kalari toʻplami mavjud. 3 3 тekislik tabiat zonasi o‘zbekistonning tekislik qismi turon tekisligining bir qismi bo‘lib, uning g‘arbi va shimoli g‘arbini egallagan. tekislikning shimoli-g‘arbiy chekkasida ustyurt platosi joylashgan. u atrofidagi tekisliklardan va orol dengizi yuzasidan tik ko‘tarilib turadigan yonbag‘irlar bilan o‘rab olingan, ular chinklar deb yuritiladi. platoning o‘zbekiston joylashgan qismining okean sathidan balandligi 120—180 m atrofida bo‘lib, uning eng yuqori nuqtasi qorabovur qirida (292 m). ustyurtning yer yuzasi butunlay tekis bo‘lmasdan bir qancha botiqlar (borsakelmas, asaka-îvdon va boshqalar) uchraydi, platoning janubi-sharqiy qismida esa sariqamish botig‘i joylashgan. amudaryoning quyi oqimida juda katta delta hosil bo‘lgan. uning yuzasi daryoning qadimgi (ko‘hnadaryo, daryoliq) va hozirgi o‘zanlari bilan kesilgan. uning o‘rta qismida tub tog‘ jinslaridan tuzilgan kichik-kichik balandliklar ko‘zga tashlanadi. amudaryo deltasidan sharqda qizilqum cho‘li boshlanadi. yer yuzasining tuzilishi juda xilma-xil. 4 4 5 bu yerda past tog‘lar — bo‘kantov, tomditov, ovminzatov, quljuqtov, yetimtov, uning g‘arbiy qismida esa sulton uvays tog‘i qumli va gilli …

3 / 12

y qismlari kiradi. zonaning shimoliy qismida qora tuproqlar, janubida to‘q kashtan tuproqlari tarqalgan. dasht o‘simliklari, asosan, pakana qiyoq, chalov, betaga, zig‘ir, yo‘ng‘ichqa, ayiqtovon, yaltirbosh va boshqalardan iborat. hayvonlardan kemiruvchilar ko‘proq tarqalgan. dasht zonasi hozirgi paytda deyarli to‘liq haydab yuborilgan va ekinzorlarga aylantirilgan. dasht zonasi 7 dasht, cho’l, chalacho’l zonalarida tarqalgan bazi hayvonlar chalacho‘l va cho‘l zonalari chalacho‘l zonasiga òo‘rg‘ay supasimon o‘lkasining janubiy qismi, qozog‘iston past tog‘larining juda katta janubiy qismi kiradi. havo harorati yozda yuqori, namlik yetishmaydi, qishi qattiq. asosan, kashtan tuproqlar tarqalgan, qatlami yupqa, chirindi miqdori qora tuproqqa nisbatan kamroq. dehqonchilikka nam yetishmasligi xalaqit beradi. ayrim joylarda tuproq sho‘rlangan. asosiy o‘simliklari burgan, qora shuvoq, ko‘kpek. 8 8 9 cho‘l zonasiga òuron tekisligi va balxashbo‘yi tekisliklari kiradi. o‘rta osiyoda, asosan, qumli, toshli, gilli cho‘llar tarqalgan. cho‘llarning hosil bo‘lishiga asosiy sabab haroratning yuqoriligi, yog‘in miqdorining kamligi, oqar suvlarning yo‘qligi. o‘simlik qoplami siyrak, massasi kam, tezda qovjirab qoladi va chirindi hosil bo‘lmaydi. …

4 / 12

subtropik iqlim mintaqasi tabiat zonasi subtropik iqlim mintaqasi tabiat zonalari. bu mintaqaga, asosan, òurkman-xuroson tog‘lari va atrek vodiysi kiradi. bu yerlarda quruq subtropik iqlim vujudga kelgan. òuproqlari bo‘z, tog‘ yonbag‘irlarida changalzorlar, archazorlar va pistazorlar tarqalgan. vodiylarda dehqonchilik qilinadi. osiyo suptropik mintaqasining sharqiy okean bo`yi sektoridagi tekisliklarda va tog`larada 1000 m balandlikgacha musson aralash o`rmonlari tipik zonasida joylashgan vegetatsiya davrida temperaturaning yuqori bo`lishi va yog`in sochinning yil davomida ancha bir tekisda tushushi sariq va qizil tuproqlarining tarkib topishi o`simliklardan qalin mezofil o`rmonlarning o`sishiga imkon bergan. bu o`rmonlarning tashqi ko`rinishi tropik o`lkalarning nam o`rmonlariga o`xshab ketadi. xitoyning dengiz bo`yidagi rayonlari va yapon orolllariga 360 shim. kenglikkacha iliq kuro-sivo oqimi tasir etib turadi. shu sababli geografik zonalar shu jumladan subtropik o`rmonlar zonasi ham bu rayonlarda ham ayniqsa orollarda shimol tomonga surilgandir. zonaning orollarning qismiga materikdagi qismiga qaraganda yog`in sochin ko`proq tushadi. yillik oqim bir tekis mumkin bo`lgan bug`lanish kam, o`rmonlar qalindir. e’tiboringiz uchun …

5 / 12

o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari - Page 5

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari"

o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari samarkand 2024 1 2 kirish тekislik tabiat zonasi dasht zonasi chalacho‘l va cho‘l zonalari subtropik iqlim mintaqasi tabiat zonasi re’ja: 2 kirish tabiiy geografik zonalar, quruqlikning tabiat zonalari — iqlim omillariga bogʻliq ravishda, asosan, issiqlik bilan namlik miqdori va nisbatiga qarab muayyan tartibda krnuniy almashinib boradigan geografik (landshaft) qobiqning yirik boʻlinmalari. zonalar almashinuvi ekvatordan qutblarga va okeanlardan materik ichkarisiga tomon yuz beradi. ular, odatda, kenglik boʻylab choʻzilgan boʻlib, aniq chegaralarga ega emas, astasekin bir-biriga oʻtib boradi. yer yuzida roʻy beradigan hrdisalar yerning ichki kuchlariga va quyoshdan keladigan radiatsiya miqdoriga bogʻliq. ye...

This file contains 12 pages in PPTX format (23.4 MB). To download "o'zbekistonning tabiiy geografik zonalari", click the Telegram button on the left.

Tags: o'zbekistonning tabiiy geografi… PPTX 12 pages Free download Telegram