шахснинг ривожланиши, тарбияси ва ijtimoiylashuvi

PPTX 17 стр. 302,1 КБ Бесплатная загрузка

17 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 302,1 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 17

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 17

слайд 1 шахснинг ривожланиши, тарбияси ва ижтимоийлашуви шахс ривожланиши ҳақида тушунча. индивид, шахс, индивидуаллик. шахс тушунчаси инсонга тааллуқли бўлиб, психологик жиҳатдан тараққий этган, шахсий хусусиятлари ва хатти-ҳаракатлари билан бошқалардан ажралиб турувчи, муайян хулқ-атвор ва дунёқарашга эга бўлган жамиятнинг аъзосини ифодалашга хизмат қилади. одам шахс бўлиши учун психик жиҳатдан ривожланиши, ўзини яхлит инсон сифатида ҳис этиши, ўз хусусиятлари ва сифатлари билан бошқалардан фарқ қилмоғи керак. “индивид” нима? бола маълум ёшга қадар “индивид” саналади. индивид (лотинча “individium” сўзидан олинган бўлиб, «бўлинмас», «алоҳида шахс», «ягона» маъноларини англатади) хатти-ҳаракатларини шартли рефлекс ёрдамидагина ташкил эта олувчи биологик мавжудотдир. индивидуаллик эса шахснинг ўзига хос хусусиятлари бўлиб, унинг намоён бўлиши тарбия жараёнини амалга оширишда бола шахсини пухта ўрганиш, унинг яшаш шароитларидан етарли даражада хабардор бўлиш ва уларнинг ҳисобга олинишини тақозо этади. индивидуал ёндашув ўқувчиларнинг ақлий қобилиятлари, билишга бўлган қизиқиш ҳамда истеъдодини намоён этишда муҳим аҳамиятга эга. бола ҳаракатлари онгли, ижтимоий муносабатлар жараёнидаги иштироки натижасида шакллана боради. кадрлар …

2 / 17

иятлар, тақдир, толе ҳар кимнинг ҳаётдаги ўрнини белгилаб берган, дейдилар. прогматизм оқими ва унинг вакиллари д.дъюл, а.комбе ҳам шахс ривожланишини биологик нуқтаи назарда асослайдилар. улар ривожланишни фаҳат миқдорий ўзгаришдан иборат, деб қарайдилар. наслнинг ролини абсолютлаштириб, уни инсон тақдирида ҳал қилувчи аҳамиятга эга деб биладилар. демак, бир гуруҳ хорижий олимлар ривожланишни биологик (наслий) омилга боғлайдилар. биологик оқимга қарши фалсафий оқим вакиллари ривожланиши ижтимоий омил омил билан белгилайдилар. бу оқим вакиллари бола шахсининг жисмоний, психик ривожланиши у яшайдиган муҳитга боғлиқ деб кўрсатадилар. муҳит деганда одам яшайдиган шароитдаги барча ташқи таъсир тушунилади. шу нуқтаи назардан тарбия туфайли болани ўзи яшайдиган ижтимоий шароитга мослаштириш мумкин, деган хулоса келиб чиқади. шахс ривожланишида фаолиятнинг ўрни. шахс ривожланишида ирсият, муҳит, тарбия билан бир қаторда инсон фаолияти ҳам муҳим аҳамият касб этади. бу дегани инсон қанчалик меҳнат қилса, унинг ривожланиши шунчалик юқори бўлади. фаолият ўзи нима? фаолият шахс томонидан табиий ва ижтимоий ҳаётни мақсадга мувофиқ ташкил этилувчи кундалик, …

3 / 17

н давр боғчагача бўлган ёш даври – 1 ёшдан 3 ёшгача. мактабгача таълим ёши – 3 ёшдан 7 ёшгача кичик мактаб ёшидаги ўқувчилар –7-11-12 ёшгача. ўрта мактаб ёшидаги ўқувчилар (ўсмирлар) 14-15 ёш. катта ёшдаги мактаб ўқувчилари (ўспиринлар) – 16-18 ёш болалар қизиқишини қаноатлантирувчи қизиқарли учрашув, сайр ва томоша ва экскурсияларни ташкил этиш зарур. мазкур ёш даври ўқувчиларига эмоционаллик хос, уларнинг фикрлаши образли бўлади, ҳис-туйғулари мазмуни ўзгаради. улар одамлар билан алоқа қилишга қизиқадилар. ўрта мактаб ёши (ўсмирлик 12-15 ёш). ўсмирликнинг мураккаблиги анотомик-физиологик ва психологик хусусиятдаги кучли ўзгаришлар билан боғлиқдир. боланинг ўсиши тезлашади. бу даврни ўтиш даври ҳам дейилади. бу даврда жинсий етилиш даври бошланади. бу боланинг феъл-атворига таъсир этади. ўсмир ҳаётида меҳнат, ўйин, спорт ва жамоат ишлари катта рол ўйнайди. баъзиларининг ўзлаштириши пасаяди, интизоми бўшашади. ҳозирги давр ўсмирларининг руҳиятида қуйидаги ҳолатлар кўзга ташланади интеллектуал ривожланиш – тафаккур қобилияти, ақлий фаолиятни юқори савияда ташкил этишни талаб этади, билишга қизиқиши ортади. бу даврда …

4 / 17

га эришишга нисбатан талаб ривожланади. улар томонидан ижтимоий талабларнинг бажарилиши асаб тизимининг ривожланишига таъсир этади. шунинг учун мактаб ҳаёти “қийин” вазифаларга тўлиқ бўлади. катта мактаб ёши катта мактаб ёши – коллеж, лицей ўқувчилари (ўспиринлик даври 15-18 ёш). бу давр ўспиринларнинг илк балоғатга етган давридир. мазкур даврда жинсий етилиш тугайди. уларда мустақиллик сезила бошлайди. ўспирин ёшлар ҳаётга келажак нуқтаи назаридан қарай бошлайдилар. маданий даражасини орттиришга интилиш кучая боради. ҳис-туйғуларида ҳам ўзгариш юз беради. ўз-ўзларини тарбиялашга киришадилар. идеал танлаш ва унга эргашиш кучаяди. бу даврда улар ўртасида мунозаралар ўтказиш яхши натижа беради. ўспиринлар ўз гуруҳига интилади. шунинг учун ҳам ўспириннинг барча интилишлари маълум мақсадга йўналтирилган бўлиши зарур. уларда ўқув фанларини танлашга нисбатан эҳтиёж кучая боради. ўспиринлик ўспиринлик бу аҳлий фаолиятнинг ҳам ривожланиш даври саналади. улар ўз фикрларини мустақил ифодалашга ҳаракат қилиб, шахслик хислатларини намойиш эта бошлайдилар. шунда ўқитувчилар ва катта ёшлилар уларнинг ҳали ғўр фикрлари ва дунёқарашларини тўғри йўналтиришлари муҳим. зеро, бу …

5 / 17

қадрият, ахлоқий қоида, кўрсатма) орттирадилар, яъни, ижтимоийлашадилар. ижтимоийлашув узоқ давом этадиган мураккаб жараён. чунки ҳар қандай жамият ривожланиш жараёнида ижтимоий ва ахлоқий қадриятлар, идеаллр, ахлоқий меъёрлар ва қоидалар тизимини ишлаб чиқади, ҳар бир бола юқоридаги қоидаларни қабул қилиб, ўрганиб мазкур жамиятда яшаш, унинг аъзоси бўлиш имкониятига эга бўлади. бунинг учун жамият у ёки бу шаклда шахсга мақсадга мувофиқ таъсир этади. бу таъсир таълим воситасида амалга ошади. иккинчи томондан, шахснинг шаклланишига турли ғоялар, ижтимоий муҳит таъсир кўрсатади. ижтимоийлашув жараёни ички қарама-қаршиликларга эга. ижтимоийлашган инсон жамият талабларига мос келиши, унга «киришиб» кетиши, жамият ривожланишидаги салбий жиҳатларга, шахснинг индивидуал ривожланишига тўсқинлик қилувчи ҳаётий ҳолатларга қарши туриши керак. лекин ҳаётда баъзан акси ҳам бўлади: тўлиқ ижтимоийлашган, жамиятга киришиб кетадиган, аммо муҳитда баъзи салбий ҳолатларга қарши курашишда фаоллик кўрсатмайдиган одамлар ҳам мавжуд. бу ҳолат кўп жиҳатдан бутун жамият, тарбия муассасалари, ўқитувчилар ҳамда ота-оналарга ҳам тааллуқли. тарбияда қарама-қаршилик инсонпарварлик ғояси ёрдамидагина бартараф этилиши мумкин. зеро, ўзбекистон …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 17 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "шахснинг ривожланиши, тарбияси ва ijtimoiylashuvi"

слайд 1 шахснинг ривожланиши, тарбияси ва ижтимоийлашуви шахс ривожланиши ҳақида тушунча. индивид, шахс, индивидуаллик. шахс тушунчаси инсонга тааллуқли бўлиб, психологик жиҳатдан тараққий этган, шахсий хусусиятлари ва хатти-ҳаракатлари билан бошқалардан ажралиб турувчи, муайян хулқ-атвор ва дунёқарашга эга бўлган жамиятнинг аъзосини ифодалашга хизмат қилади. одам шахс бўлиши учун психик жиҳатдан ривожланиши, ўзини яхлит инсон сифатида ҳис этиши, ўз хусусиятлари ва сифатлари билан бошқалардан фарқ қилмоғи керак. “индивид” нима? бола маълум ёшга қадар “индивид” саналади. индивид (лотинча “individium” сўзидан олинган бўлиб, «бўлинмас», «алоҳида шахс», «ягона» маъноларини англатади) хатти-ҳаракатларини шартли рефлекс ёрдамидагина ташкил эта олувчи биологик мавжудотдир. индивидуаллик эса шахсн...

Этот файл содержит 17 стр. в формате PPTX (302,1 КБ). Чтобы скачать "шахснинг ривожланиши, тарбияси ва ijtimoiylashuvi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: шахснинг ривожланиши, тарбияси … PPTX 17 стр. Бесплатная загрузка Telegram