qollanílíw órisi sheklengen leksika

PDF 4 стр. 254,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 4
qollanílíw órisi sheklengen leksika joba: 1. kásiplik sózler 2. jargon sózler 3. argotizmler. qaraqalpaq tiliniń sózlik quramı júdá bay. ol házirgi qaraqalpaq ádebiy tilinde qollanılıp júrgen sózler hám awızeki sóylew tilindegi leksika menen dialektlik leksikadan ǵana turmaydı. hár qıylı toparlardıń tilindegi arnawlı sózler de tildiń sózlik quramına kiredi. olar sheklengen leksika dep ataladı. bunday sózler jergilikli xalıqtıń awızeki sóylew tilinde bolǵanlıqtan, olar kóbinese dialektlik ózgeshelikler menen qollanıladı. dialekttegi leksikalıq ózgesheliklerdiń qáliplesiw sebepleriniń biri kásip penen baylanıslı. kásipke baylanıslı sózler de belgili bir aymaqqa tán ózgeshelikler menen qollanıladı. kásiplik sózler. bunday sózler óndiristiń rawajlanıwı menen qáliplesedi, solarǵa baylanıslı zatlardıń, óndiris, miynet qurallarınıń, miynet ónimleriniń atamaların bildiredi. bunday sózler belgili kásip penen shuǵıllanatuǵın adamlardıń arasında qollanıladı da, kóbinese olardıń ózlerine ǵana túsinikli boladı. máselen, balıqshılardıń tilinde qollanılatuǵın sózlerdi balıqshılıq kásibi menen shuǵıllanbaytuǵın basqa jerdegi adamlar bilmeydi hám túsinbeydi. diyxanshılıqqa baylanıslı kóplegen sózlerdi hámme bilgen menen diyxanshılıqtı kásip etken adamlardıń tilindegi geypara sózlerdi …
2 / 4
day sózler jergilikli xalıqtıń tilinde ushırasadı. kásiplik sózlerdiń ekinshi bir toparı – iri kásip, óndirislik sıpattaǵı sózler. olardıń ónimli ushırasatuǵın túrleri, diyxanshılıq (baw-baqsha, paxta, salı hám t.b.) balıqshılıq kásibi, mal sharwashılıǵı hám ańshılıqqa baylanıslı sózler. mısalı, balıqshılardıń tilindegi iynelik sózi aǵashtan islengen aw jamaytuǵın qural mánisin, qaraqus qayıqtıń basın (moynaq sóylesiminde qaraqus dep ataydı), qurılıs islerine baylanıslı qollanılatuǵın mata sózi qamıstan buwılǵan plitanı bildiredi (moynaq sóylesiminde mata dep ataydı). jargon sózler. tilimizde jergilikli dialektlik hám kásiplik sózlerden basqa jargon sózler de qollanıladı. jargon, argo francuz tilinen alınǵan sóz – kishkene ǵana toparǵa xızmet etetuǵın, sol topardıń arnawlı sózleri. jargonlardıń óz aldına sózlik quramı, grammatikalıq qurılısı joq. biraq, qanday da bir topar ulıwma xalıqlıq tildegi sózlerdi óz maqsetine qaray mánisin ózgertip, basqasha túrde qollanadı. basqa tildiń elementleri aralasqan sózdiń bárin jargon dewge bolmaydı. másele jeke sózlerdiń etimologiyasında, qayaqtan, qalay kirip kelgenliginde emes, olardıń tek belgili topardıń arasında ǵana tarap, xalıqqa túsiniksiz …
3 / 4
wı múmkin. jargonlar ádebiy tilge enise almaydı. tilimizdegi kásiplik sózlerden jargon sózlerdi ajıratıp biliw kerek. olardıń payda bolıwı, qollanılıwı hám ádebiy tilge qatnası jaǵınan bir-birine uqsamaydı. kásipke baylanıslı sózler jargon sózlerdey xalıqqa túsiniksiz bolıw ushın arnawlı burmalanǵan jasandı sózler emes, belgili kásiptiń uzaq waqıt rawajlanıwı nátiyjesinde payda bolǵan sózler. olar xalıqlıq til tiykarında rawajlanıp, tolısıp, bayıp otıradı. kásiplik sózlerdiń qollanıwshısı – jergilikli xalıq. al, jargon sózlerdiń heshqanday keleshegi joq, xalıqtıń qarım-qatnas quralı bola almaydı. kásiplik sózler ádebiy tildiń leksikasınıń rawajlanıp, tolısıp otırıwına úles qosadı. máselen, házirgi waqıtta ádebiy tilge enip, pútkil xalıqlıq sıpat alıp ketken kásiplik sózler az emes. burın olar kishkene ortalıqta ǵana belgili kásipke baylanıslı qollanılatuǵın sózler bolǵan. jargonlar menen argotizmler ádebiy tilge enise almaydı. olar kórkem shıǵarmalarda qaharmanlardıń tilinde qollanılıwı múmkin. argotizmler. argotizmler de belgili bir soсiallıq toparlar arasında qollanılatuǵın shártli sóz hám sóz dizbekleri bolıp esaplanadı. olar ózleriniń ádebiy tildegi ekvivalentlerine salıstırǵanda qosımsha ekspressivlik mánige iye …
4 / 4
inikli sózler basqa mánide arnawlı túrde burmalanıp aytılǵan. mısalı, urılar menen sawdagerlerdiń tilinde ushırasatuǵın úy taza ma? (úyde hesh kim joq pa?) hám t.b. sózler menen sóz dizbekleriniń argolıq sıpatı bar. juwmaqlap aytqanda, qollanılıw órisi sheklengen leksikaǵa dialektlik sózler, kásiplik sózler, jargonlar, argotizmler, keńse sózleri kiredi. sebebi olar belgili bir aymaqta, belgili bir kásip iyeleriniń tilinde, ortalıqta, toparlarda, mákemelerde jumıs islewshilerdiń tilinde qollanıladı. sorawlar 1. sheklengen leksika degen ne? 2. jargonlar menen argotizmlerdiń ayırmashılıǵı nede? 3. olar tildi bayıta alama? 4. ózlerińizdiń tilińizde qanday jargon sózler qollanıladı? tayanísh túsinikler: 1. argotizmler – belgili bir sociallıq topardaǵı adamlar arasında qollanılatuǵın shártli sóz hám sóz dizbekleri. 2. jargonlar – belgili bir toparlarǵa ǵana túsinikli bolǵan jasalma til. 3. kásiplik sózler – belgili bir kásipke baylanıslı qollanılatuǵın sózler. 4. sheklengen leksika – belgili bir aymaq xalqınıń, kásip iyeleriniń tilinde qollanılatuǵın sózler. bul leksikaǵa jargonlar hám argotizmler de kiredi.

Хотите читать дальше?

Скачайте все 4 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "qollanílíw órisi sheklengen leksika"

qollanílíw órisi sheklengen leksika joba: 1. kásiplik sózler 2. jargon sózler 3. argotizmler. qaraqalpaq tiliniń sózlik quramı júdá bay. ol házirgi qaraqalpaq ádebiy tilinde qollanılıp júrgen sózler hám awızeki sóylew tilindegi leksika menen dialektlik leksikadan ǵana turmaydı. hár qıylı toparlardıń tilindegi arnawlı sózler de tildiń sózlik quramına kiredi. olar sheklengen leksika dep ataladı. bunday sózler jergilikli xalıqtıń awızeki sóylew tilinde bolǵanlıqtan, olar kóbinese dialektlik ózgeshelikler menen qollanıladı. dialekttegi leksikalıq ózgesheliklerdiń qáliplesiw sebepleriniń biri kásip penen baylanıslı. kásipke baylanıslı sózler de belgili bir aymaqqa tán ózgeshelikler menen qollanıladı. kásiplik sózler. bunday sózler óndiristiń rawajlanıwı menen qáliplesedi, solarǵa baylanıslı zat...

Этот файл содержит 4 стр. в формате PDF (254,2 КБ). Чтобы скачать "qollanílíw órisi sheklengen leksika", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: qollanílíw órisi sheklengen lek… PDF 4 стр. Бесплатная загрузка Telegram