muhammad paygambar (suv) missiyasi

DOC 115.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1663330473.doc muhammad paygambar (suv) missiyasi reja: 1. islomning arabistondagi g`alabasi 2. payg`ambar sahobalari - to`g`ri yo`ldan boruvchi xalifalar islom sivilizatsiyasi - sharqdagi eng yosh sivilizatsiyalardan biri. u milodiy vii asrda shakllana boshlagan. keyinchalik o`z chegaralarini kengaytirib, juda ko`p davlatlarni qamrab olgan islom sivilizatsiyasining beshigi arabiston yarimoroli hisoblanadi. arabiston yarimorolining katta qismini sahro egallagan; faqat qirg`oqbo`yi hududlarida unumdor yerlar bor. bu hududlarda yashovchi aholi g`alla, uzum, zaytun, ziravorlar yetishtirgan, qo`y va tuya boqqan. bu yerda joylashgan qadimgi shaharlar o`rta yer dengizi mamlakatlari, afrika va hindiston bilan savdo-sotiq olib borgan. davlatchilikning ilk kurtaklari ham shu yerda vujudga kelgan. arabiston yarimorolining markazida yashovchi ko`chmanchi xalq - badaviylarning turmush tarzi boshqacha bo`lgan. ular chorvachilik bilan shug`ullangan va sahroda karvonlarga (muayyan haq evaziga) sorbonlik qilgan yoki ularni o`z tuyalari bilan ta`minlagan. badaviylarning qabilalari bir-biri bilan dushmanlik munosabatlarida bo`lgan va qo`shnilariga hujum qilib turgan. kadimda arabistonda, ayniqsa uning shimoli-g`arbiy qismida kuchli davlatlar mavjud bo`lgan. ulardan biri …
2
kub, to`rt burchak) ibodatxonasi joylashgan edi. uning atrofida kuraysh qabilasi yashardi. bir yilda to`rt marta bu yerda sarbozor (yarmarka) tashkil etilar, unga butun yarimoroldan va hatto karvon yo`li orqali mesopotamiyadan ham savdogarlar kelardi. ka`ba ibodatxonasida turli arab qabilalari xudolarining 360 sanami saqlangan, chunki islom dinini qabul qilgunga qadar arablar har xil ilohlarga, shu jumladan oy va kuyoshga ham sig`inganlar; bu yerda ajdodlarga topinish keng tarqalgan edi. majusiylarning e`tiqodlariga chetdan katta ta`sir ko`rsatilgan. bu avvalo arablar bilan birga nasroniylar va yahudiylar tinch-totuv yashagan shimoliy va janubiy arabistonga taalluqlidir. islom dini paydo bo`lgan davrga kelib yakkaxudolik g`oyasi havoda kezib yurardi: yangi, haqiqiy xudoni topishga harakat qilgan juda ko`p din targ`ibotchilari - payg`ambarlar paydo bo`ldi. bo`lajak islom sivilizatsiyasining diniy poydevorini qurgan muhammad (as, taxminan 570-632) shulardan biri edi. muhammad payg`ambar (sav) iudaizmga ham, xristianlikka ham hurmat bilan munosabatda bo`lgan, ularni xudo nafasi tekkan kitoblarga ega dinlar deb hisoblagan. alloh taoloning muhammad (as)ga vahiy …
3
gi doirasida muhammad payg`ambarning (sav) ahamiyatini noto`g`ri talqin qilgan donishmand volter umrining oxirida unga bo`lgan munosabatini batamom o`zgartirgan va muhammad payg`ambarning (sav) shaxsi va ishiga yuksak baho bergan. volterdan farqli o`laroq, napoleon muhammad payg`ambar (sav) shaxsini juda yuksak baholagan, uni eski xudolarni yenggan, butun dunyoda butparastlarning ibodatxonalarini buzib tashlagan, konstantinopol, dehli, kipr va marokashda tan olingan, «dunyo qiyofasini o`zgartirgan buyuk zot» deb atagan. «bu qadar qisqa vaqt - 50-60 yil ichida u qanday qilib, qaysi mo`jizalar yordamida butun dunyoni zabt etishga muvaffaq bo`lganini tushunib yetish lozim. bunga u kimlar bilan birga erishgan? omi, urushga tayyorlanmagan, intizomsiz, tizimsiz, oz sonli sahro ko`chmanchilari bilan va mablag`larga boy ma`rifatli dunyoga qarshi. buni fanatizm bilangina izohlab bo`lmaydi, boz ustiga, bunga vaqt ham kerak, muhammad payg`ambar (sav) ixtiyorida esa atigi 13 yil bo`lgan» . afsuski, muhammad payg`ambar (sav) haqida zamondoshlarining yozma guvohliklari saqlanib qolmagan. uning hayoti va faoliyati haqidagi uzoq vaqt og`izdan-og`izga o`tib yurgan rivoyatlar …
4
mning «siyrat rasu-l-alloh» («alloh elchisining hayot yo`li») asari siyra yo`nalishida yaratilgan eng katta (ming sahifadan ortiqroq) va nufuzli asar hisoblanadi. bu bizgacha yetib kelgan siyralar orasida muhammad payg`ambar (sav) haqidagi dastlabki asarlardan biridir. islom dini va payg`ambar haqida keyinchalik yaratilgan asarlarning hammasi «siyrat rasu-l-alloh»ga asoslangan. muhammad ibn ishoq qalamiga mansub bu asarning dastlabki matni bizgacha yetib kelmagan. bizga uning abd ul-malik ibn hishom tomonidan qayta ishlangan shakli ma`lum: «ibn ishoq dedi: allohning elchisi «fil voqeasi»ning birinchi yili, rabi` ul-avval oyining 12-kuni, dushanba tongida tug`ildi...» . shunday qilib, kuraysh qabilasi, hoshimiylar urug`idan bo`lgan muhammad ibn abdulloh «fil yili» - abrahaning makkaga yurishi muvaffaqiyatsiz tugagan yil, ya`ni taxminan 570 yilda tug`ilgan deb hisoblash qabul qilingan. u uncha boy bo`lmagan, lekin makka zodagonlariga yaqin oilada tavallud topgan. muhammad (as) go`dakligidayoq yetim qolgan; tug`ilmasidan avval otasi abdulloh, olti yoshligida esa - onasi omina vafot etgan. muhammadni o`z tarbiyasiga olgan bobosi abdulmuttalib ham ko`p o`tmay …
5
rishadi. muhammad (as)dan xadicha uch o`g`il (kosim, tohir, tayyib) va to`rt qiz (ruqiya, zaynab, ummu kulsum, fotima) ko`rgan. o`g`illari go`dakligidayoq vafot etgan. kizlaridan fotimagina muhammad (as) naslini davom ettirgan. musulmon mamlakatlaridagi ko`pchilik sulolalar (hasaniylar, husayniylar, idrisiylar, fotimiylar, sa`diylar va b.) hamda barcha sayyidlar fotima va uning eri ali ibn abu tolib avlodlari deb hisoblanadi. fotima muhammad payg`ambar (sav) vafotidan olti oydan so`ng olamdan o`tgan. muhammad (as) xadicha hayotligida boshqa xotin olmagan, u vafot etganidan keyin uning xotirasiga kambag`allar uchun tez-tez aqiqalar o`tkazib turgan. bunday nasihat haqida «zuho» surasida shunday deyilgan: «kasamyod eturman choshgoh vaqtiga va (o`z zulmati bilan atrofni) qoplab turgan kechagaki, (ey muhammad), rabbingiz sizdan voz kechgani ham yo`q, yomon ko`rib qolgani ham yo`qdir! albatta, siz uchun oxirat dunyodan yaxshiroqdir. yaqinda rabbingiz sizga (shunday ne`matlar) ato eturki, siz, albatta, (undan) rozi bo`lursiz. (ey muhammad, rabbingiz) sizni yetim holda topib, boshpana bermadimi?! yana sizni gumroh (g`ofil) holda topib, (haq yo`liga) …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "muhammad paygambar (suv) missiyasi"

1663330473.doc muhammad paygambar (suv) missiyasi reja: 1. islomning arabistondagi g`alabasi 2. payg`ambar sahobalari - to`g`ri yo`ldan boruvchi xalifalar islom sivilizatsiyasi - sharqdagi eng yosh sivilizatsiyalardan biri. u milodiy vii asrda shakllana boshlagan. keyinchalik o`z chegaralarini kengaytirib, juda ko`p davlatlarni qamrab olgan islom sivilizatsiyasining beshigi arabiston yarimoroli hisoblanadi. arabiston yarimorolining katta qismini sahro egallagan; faqat qirg`oqbo`yi hududlarida unumdor yerlar bor. bu hududlarda yashovchi aholi g`alla, uzum, zaytun, ziravorlar yetishtirgan, qo`y va tuya boqqan. bu yerda joylashgan qadimgi shaharlar o`rta yer dengizi mamlakatlari, afrika va hindiston bilan savdo-sotiq olib borgan. davlatchilikning ilk kurtaklari ham shu yerda vujudga kelgan. a...

DOC format, 115.0 KB. To download "muhammad paygambar (suv) missiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: muhammad paygambar (suv) missiy… DOC Free download Telegram