ona tilida frazeologik birliklarni o‘qitish

DOCX 39 pages 89.5 KB Free download

39 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 89.5 KB

File type DOCX

Pages 39

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 39

www.xurshid.com; ona tilida frazeologik birliklarni o‘qitish mundarija kirish i bob. frizeologik birliklar va ularning shakllanish 1.1. frazeologiya haqida umumiy ma’lumot 1.2. maqol, matal va idiomalar frazeologik birlik sifatida ii bob. frazeologizmlarining o'zbek tilidagi o'rni 2.1. o‘zbek tili frazeologizmlarining o‘rganilish tarixi 2.2. frazeologik iboralarning semantik-grammatik tuzilishi xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi: xx asr tilshunoslarining eng bahsli mavzularidan biri - bu frazeologik birikmalarning lug`atdagi o`rni va bu tilning chegaralari haqida munozaralar yuritishdan iborat edi. britaniya va amerikalik olimlar frazeologik birikmalarni asosan tilshunoslikning bir muammosi sifatida qarashgan. ular o`z e`tiborlarini frazeologik birikmalar va iboralar lug`atlarini tuzishga qaratishgan. bunday qilishdan ko`zlangan maqsad tajriba o`tkazish bo`lgan xolos, ya`ni ular barchani ham mahalliy aholini, ham xorijliklarni so`zlashuvdagi iboralar kitobi bilan ta`minlashgan va xorijliklar va sof inglizlarning muhim farqli jihatlarini ko`rib chiqqanlar. bu yondashish qisman didaktik, qisman stilistik bo`lgan. masalaning bu tomoni kelajakda alohida maxsus ilmiy tadqiqotlar olib borishga undaydi. yana bir muhim, yechimini topmagan muammo …

2 / 39

lingan so`z birikmalariga ko`ra tartibga solganlar. frazeologik birliklar tilning boshqa birliklaridan farq qiluvchi, o’ziga xos ma’no va shaklga ega bo’lgan birikmalardir. ular so’zlar va erkin birikmalardan farqli ravishda sintaktik jihatdan yaxlit, semantik jihatdan o’zgarmas hisoblanadi. frazeologik birliklar va erkin birikmalar tuzilishi jihatidan ham semantik jihatidan ham alohida alohida birliklardir. frazeologik birliklar yaxlit holda yoki qisman ko’chma ma’noga ega so’z birikmasi yoki gap tuzilishiga ega birliklar hisoblanadi. turg’unlik frazeologik birliklarga xos xususiyat hisoblanadi. erkin birikmalar va so’zlar esa morfemalardan tashkil topgan bo’ladi. so’zlar va erkin birikmalar lug’aviy ma’noda ham ko’chma ma’noda ham qo’llanilish xususiyatiga ega bo’ladi, ammo frazeologik birliklar faqatgina ko’chma ma’noda qo’llaniladi. so’zlar va frazeologik birliklar tilning turli xil sathlariga tegishli. frazeologizmlar tilning frazeologik sathiga tegishli bo’lsa, so’zlar esa leksik sath birligiga tegishlidir. bu ikkala sathning farq qiluvchi jihatlari bilan bir qatorda, umumiy bo’lgan ko’p ma’nololik, omonimlik va antonimlik xususiyatlari ham mavjud. frazeologik birliklarning yana bir o’ziga xos bo’lgan, boshqa …

3 / 39

ega tilda nominativ va kommunikativ funksiya bajaruvchi birliklardir. frazeologizmlar unversal til vositalari hisoblanib, ularsiz til mavjud emas. kurs ishining maqsadi: ona tili darslarida frazeologik birliklarning o‘rganilishi va o‘rgatilish jarayonini tahlil qilish, ularning o‘quvchilarning til boyligini rivojlantirishdagi o‘rnini aniqlash hamda samarali o‘qitish usullarini ko‘rsatib berish. kurs ishining vazifalari: 1. frazeologik birliklar haqida nazariy ma’lumotlarni o‘rganish. 2. frazeologizmlarning turlari va xususiyatlarini tahlil qilish. 3. maktab darslarida frazeologik birliklarni o‘qitish usullarini o‘rganish. 4. dars ishlanmalari orqali frazeologizmlarni o‘rgatishning amaliy jihatlarini ko‘rsatish. 5. o‘quvchilarda til madaniyati va ifoda imkoniyatlarini rivojlantirish yo‘llarini aniqlash. kurs ishining obyekti: o‘rta maktabdagi ona tili darslari jarayonida frazeologik birliklardan foydalanish. kurs ishining predmeti: frazeologik birliklarni o‘rgatishning metodik asoslari va ulardan dars jarayonida foydalanish usullari. kurs ishining tuzilishi: kirish, 2 bob, 4 paragraf, xulosa va foydalanilgan adabiyotlar iborat. i bob. frizeologik birliklar va ularning shakllanish 1.1. frazeologiya haqida umumiy ma’lumot frazeologiya tilshunoslik sohasining bir qismi hisoblanib, grekcha ―pharsis‖ (fraza) ―logos (ta‘limot) …

4 / 39

igidir.[footnoteref:1] [1: юлдошев б.фразеология тарихидан лавҳалар.-с.:сўғдиёна, 1998, 14 -бет] frazeologiya – tilshunoslikning biror tilga xos barqaror so‘z birikmalarni va iboralarni o’rganadigan bo’lim. frazeologiya atamasi xvi asrning ikkinchi yarmida ingliz adabiyotshunosi va tarjimoni neandr tamonidan birinchi bor qo’llanilgan. jahon tilshunosligida frazeologiyaning u yoki bu jihatlari nazariy va amaliy o’rganilib, uning turli jihatlariga bag’ishlangan monografik kuzatishlar, dissertatsiyalar, lug’atlar, ilmiy maqolalar yuzaga keldi. frazeologizmlarni o’rganishning xilma–xil metodlari ham shakllandi. bu esa tadqiqotlarni yanada jadallashtiradi, ularni ilmiy–amaliy va tizimli o’rganishga imkoniyat yaratadi. tilshunoslikda frazeologiya atamasi sharl balli tamonidan ishlatilib, stilistika fani bilan qo’shib o’rganilgan, lekin frazeologiyani fan sifatida tan olish fikrini bildirgan taniqli tilshunos olim prof. e. f. polivonovdir. shu fikrni qullab quvvatlagan olimlardan yana biri mashhur tilshunos olim v.v.vinogradovdir. u o’zining qator ilmiy tadqiqotlarida rus tilidagi frazeologik birikmalar ta‘limotlarni yig’adi va ularni semantik jihatdan guruhlarga bo’lib chiqadi. e.d.polivanov va v.v.vinogradovlar tomonidan o’rtaga tashlangan frazeologiya haqidagi fikrlar keyinchalik bu sohada ko’plab tadqiqotlarning yuzaga chiqishiga …

5 / 39

eng ko’lamda tushunish masalasi haligacha ham o’z yechimini topgani yo’q desak aslo mubolag’a bo’lmaydi. ―turg’un birikmalar frazeologiya tarkibiga kiritilmaydi hamda maqol va matallar shakl jihatdan gapga to’g’ri kelgani uchun ularni frazeologiya o’rganishi kerak bo’lgan predmet bo’lishi mumkin emas‖ deb ta‘kidlagan edi mashhur rus tilshunos olim v.v. vinogradov . vinogrodov bu fikrga qarshi bolishiga qaramasdan bir qancha olimlar bufikrni qo’llab–quvvatladilar. shulardan biri m.sodiqova frazeologiyani keng ma‘noda tushunib, o’zining ―ruscha–o’zbekcha frazeologik lug’ati‖ tarkibiga maqol va matallarni ham qo’shib qo’yadi. obrazli iboralar, maqollar hikmatli so’zlar va idiomatik birikmalarni frazeologik birikma tarkibiga kiritgan ya. d. pinxasov ham frazeologiyani keng ma‘noda tushunuvchilar qatoriga qo’shiladi. shuningdek, q. musaev ham mana shu ikkinchi fikrni qo’llab–qo’vvatlaydi. biz ham shu fikrga qo’shilgan holda frazeologizmni keng ma‘noda tushunamiz va tarjimada esa erkin so’z birikmalarini ham haqiqiy frazeologizm deb hisoblaymiz.[footnoteref:2] [2: узоқов ҳ. диалетал фразеологизмлар ҳақида// ўта, 1974, 6 сон, 60- 62- бетлар] jumladan, frazeologiyaning hajmini tor ma‘noda tushunuvchilar iboralarning faqat …

Want to read more?

Download all 39 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ona tilida frazeologik birliklarni o‘qitish"

www.xurshid.com; ona tilida frazeologik birliklarni o‘qitish mundarija kirish i bob. frizeologik birliklar va ularning shakllanish 1.1. frazeologiya haqida umumiy ma’lumot 1.2. maqol, matal va idiomalar frazeologik birlik sifatida ii bob. frazeologizmlarining o'zbek tilidagi o'rni 2.1. o‘zbek tili frazeologizmlarining o‘rganilish tarixi 2.2. frazeologik iboralarning semantik-grammatik tuzilishi xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish mavzuning dolzarbligi: xx asr tilshunoslarining eng bahsli mavzularidan biri - bu frazeologik birikmalarning lug`atdagi o`rni va bu tilning chegaralari haqida munozaralar yuritishdan iborat edi. britaniya va amerikalik olimlar frazeologik birikmalarni asosan tilshunoslikning bir muammosi sifatida qarashgan. ular o`z e`tiborlarini frazeologik birikmalar va ibor...

This file contains 39 pages in DOCX format (89.5 KB). To download "ona tilida frazeologik birliklarni o‘qitish", click the Telegram button on the left.

Tags: ona tilida frazeologik birlikla… DOCX 39 pages Free download Telegram