ғарбалкимёси

PPTX 24 pages 5.1 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.1 MB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

презентация powerpoint ғарб алкимёси reja: техник кимёнинг вужудга келиши. металлургиянинг ривожланиши ва металларга ишлов бериш. техник кимёгарлар жованни ватиста делла порта (1537-1615й) андреа чезалпино (1520-1603 й) жованни вентура россетти иоганн фридрих бёттгер (1682-1719 й) рене антуан реомйур (1683-1757 й) техник кимёгар бернар палисси xvi асрда франциянинг машҳур кимёгари, керамист рассоми, табиатшунос олим, техник кимёгар. керамика санъати бўйича улкан чўққиларга эришган. у оддий кулолчиликдан сопол буюмлар сиртига сир бериш бўйича мутахассис бўлган. бўёқлар ва сир берувчи эритмалар таркибига мис, қалай, қўрғошин, темир, сурьма оксидлар қум, поташ қўшилишини айтса ҳам аниқ ретцептини ошкор этмаган. (1510-1589 й) vannochcho biringuchcho (1480-1539 y) metallurgiya nazariyotchisi «pirotexniya» asarini yozgan. bu asr 10 ta kitobdan iborat, kimyoviy va texnologik jarayonlarni bayon qilishga bag‘ishlangan. bu kitob konlar haqida, minerallarni ajratish, metallarni suyuqlantirib olish va ularning qotishmalarini tayyorlash, haydash usullari, haydashning nozik tomonlari harbiy san’ati, mushakbozlik haqida mukammal ma’lumotlar bergan. kumushni tozalash ishlari, mina tayyorlash va artilleriyaning texnik normalarini …

2 / 24

икдаги кимё учун характерлидир. 1556 йилда нашр қилинган “металлургия ҳақида” (“de re metallice”) китобида агрикола ўша даврдаги кончилардан билиб олган билимларини системага солди. георгиус бауэр агрикола агрикола асаридан олтингугурт олиш жараёни олтингугурт олиш “кончилик ишлари ва металлургия ҳақида 12 китоб” (“de re metallica libri xii”) асаридан немис кимёгари ва шифо-кори ўша пайтдаги барча кимёвий жараёнларни тавсифини тарихда биринчи кимё дарслиги бўлган ўзининг “алкимёгар” асарида (1597 йил) тўлиқ келтиради. кислоталарнинг кашф этилиши кўп минераллар таркибини ўрганиб, рудаларни турли кимёвий реакциялар ёрдамида соф металларга ажратиш имкониятини яратди. кислота ва ишқорлар тузлар олиш учун хом ашё бўлиб қолди. бу даврга келиб ишқорлар учувчан (аммиак, аммоний карбонат) ва оғир ишқорлар (сода, поташ)га ажратилди. андреас либавий (1560-1616 йй.) либавийнинг дистиляция қурилмаси либавийнинг кимёвий лабораториясининг макети ўрта асрларда сермаҳсул ишлаган xiv асрда яшаган псевдо-жобир сульфат кислота ва нитрат кислотани тавсифлаган ва минераллардан олиш йўлини исботлаган. xi-xii асрларда этил спиртини ҳайдаш йўли билан олина бошланди. xiii асрда …

3 / 24

ди ва дастлаб суюқ шишани ажратиб олди. кимёда унинг энг муҳим ишларидан бири тоза ва юқори концентрациядаги хлорид ва нитрат кислоталари ишлаб чиқариш бўлди. глаубер аммоний тузларини ўрганиш, суюқ шиша ва натрий сульфатини тайёрлаш каби жараёнларни сифатли бажарган. ош тузига сульфат кислота таъсир этиб, хлорид кислотасини соф ҳолда ажратиб олган олим ретортадаги қолдиққа эътиборини қаратди ва уни ўрганди. бу туз кучли сурги дори хоссаларини кўрсатгани учун уни “ажойиб туз” (“sal mirabile”  na2so410h2o) деб атади. бу туз 1648 йилдан бошлаб, ҳозиргача тиббиётда “глаубер тузи” номи билан кенг қўлланилиб келмоқда. (1604-1670 йй.) ош тузига сульфат кислота таъсир этишда ҳосил бўлган газ ҳолатидаги hcl ни ҳайдаб олиш қурилмаси. и.р. глаубер иш қўлланмасидан олинган (1648 й.). 1604 yilda nemis nashriyotchisi iogann tyolde, vasiliy valentin degan o‘rta asr monaxining (aniqrog‘ini aytganda, bu tyoldening laqabi bo‘lgan bo‘lishi kerak). “antimoniyning triumfal g‘ildiragi“ deb nomlangan, keng tanilgan kitobni nashr qildi. kitob nashr qilishning kashf kilinishi (gugenberg kashfiyoti) …

4 / 24

ашр қилинган эди. шу китоблардан бирининг муаллифи поляк астрономи николай коперник (1474-1543) эди. у, қадимги астрономлардан фарқли равишда коинотнинг маркази ер эмас, балки куёшдир, деб таъкидлар эди. иккинчи китобнинг муаллифи фламандиялик анатом андрей везалия (1514-1564) одам анатомиясини жуда аниқ таърифлаб, айтиб берган. узининг шахсий кузатувларига таянган везалиянинг ишлари қадимги грек манбаларидан келиб чиққан кўпгина қарашларни инкор қилар эди. bo‘yash sanoati to‘g‘risida j. v. rossetgining kitobi 1540 yildayoq venitsiyada nashr qilindi. kitob muallifi rossetti - texnik, bo‘yash sanoatining mashxur ustasi edi. qog‘oz ishlab chiqarish yevropada xii asrdan boshlab rivojlana boshladi, xv-xvi asrga kelib keng rivojlandi. u o‘sha paytda zig‘irpoya lattasini maydalab olinar edi. xiv asrdayoq charxpalak yordamida ishlaydigan maydalagich kashf qilingan edi. uzluksiz ishlaydigan qog‘oz mashinasi lui nikola rober tomonidan 1798 yilda yaratildi. gollandiyaliklar 1670 yilda barobanli maydalagich ixtiro qildilar. gollander yoki roll - mashina deb atalgan bu mashina tolalardan tashkil topgan materiallarni rezervuar ichiga o‘rnatilgan aylanuvchi barabanga mahkamlangan pichoqlar yordamida …

5 / 24

edi. soda tabiatda juda oz miqdorda uchrab, unga bo‘lgan sanoat ehtiyojini qondira olmaydi. shuning uchun uni arzon xomashyodan sintez qilib olish muhim ahamiyat kasb etadi. bu yo‘nalishda dastlabki texnologik jarayon xviii asrda fransuz vrachi l.leblan tomonidan taklif etilgan «sulfat usuli» (yoki «leblan usuli») bo‘lib, unda osh tuzi sulfat kislota yordamida natriy sulfatga o‘tkaziladi. natriy sulfat esa ko‘mir bilan qizdirilib, natriy sulfidga aylantiriladi. natriy sulfid kukun holidagi ohaktosh bilan qizdirilib, soda hosil qilinadi: nacl→na2 so4 →na2 s→na2 co3 1) 2nacl + h2 so4 → na2 so4 + 2hcl↑ 2) na2 so4 + 2c → na2 s + 2co2 ↑ 3) na2 s + caco3 → na2 co3 + cas ohaktosh bilan qizdirilganda hosil bo‘lgan sodani ajratib olish uchun qattiq aralashma maxsus tegirmonda maydalanib, suvda eritiladi. cas suvda yomon eriydi, eritma undan ajratilib, bug‘latiladi va soda kristallari olinadi. bu texnologik jarayon qimmatga tushganligi sababli keyinchalik boshqa tejamli usul («ammiakli usul») bilan almashtirilgan. …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ғарбалкимёси"

презентация powerpoint ғарб алкимёси reja: техник кимёнинг вужудга келиши. металлургиянинг ривожланиши ва металларга ишлов бериш. техник кимёгарлар жованни ватиста делла порта (1537-1615й) андреа чезалпино (1520-1603 й) жованни вентура россетти иоганн фридрих бёттгер (1682-1719 й) рене антуан реомйур (1683-1757 й) техник кимёгар бернар палисси xvi асрда франциянинг машҳур кимёгари, керамист рассоми, табиатшунос олим, техник кимёгар. керамика санъати бўйича улкан чўққиларга эришган. у оддий кулолчиликдан сопол буюмлар сиртига сир бериш бўйича мутахассис бўлган. бўёқлар ва сир берувчи эритмалар таркибига мис, қалай, қўрғошин, темир, сурьма оксидлар қум, поташ қўшилишини айтса ҳам аниқ ретцептини ошкор этмаган. (1510-1589 й) vannochcho biringuchcho (1480-1539 y) metallurgiya nazariyotchisi «p...

This file contains 24 pages in PPTX format (5.1 MB). To download "ғарбалкимёси", click the Telegram button on the left.

Tags: ғарбалкимёси PPTX 24 pages Free download Telegram