proyeksiyalash metodlari

DOC 100,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1452787952_63479.doc p q c a c b ca bc = = 1 1 1 1 cd ab cn ak = cd ab d c b a = 1 1 1 1 proyeksiyalash metodlari reja: 1. chizma geometriya va muxandislik grafikasi fanining rivojlanish tarixi. 2. chizmalarda qabul qilingan shartli belgilar. 3. markaziy proyeksiyalash. 4. parallel proyeksiyalash. ortogonal proyeksiyalash (gospar monj proyeksiyalash metodi). dars maqsadi: talabalarning fikrlash doirasini kengaytirish, fozoviy tassovvurlash qobilyatlarini o’stirish, chizmani o’qiy olish darajasini shakllantirish, chizma chizishga o’rgatish. o’rgatuvchi: chizma geometriya va muxandislik grafikasi fanining rivojlanish tarixini, chizmalarda qabul qilingan shartli belgilarni, markaziy proyeksiyalash, parallel proyeksiyalash, ortogonal proyeksiyalash (gospar monj proyeksiyalash metodi) larini o’rgatish. rivojlantiruvchi: talabalarning izlanuvchanlik qobilyatini, talabalarning fikrlash doirasini kengaytirish, fozoviy tassovvurlash qobilyatlarini o’stirish, olgan bilimlarini o’zlashtirish va umumlashtirish qobilyatini rivojlantirish. tarbiyalovchi: faol mustaqil ishlash faoliyatiga jalb etish, fanga bo’lgan qiziqishini o’stirish. tayanch so’zlar, iboralar va tushinchalar: shartli belgilar – ma’ruzada ishlatiladigan belgilar. proyeksiyalash markazi. proyeksiyalovchi nur. …

si fanining rivojlanish tarixi. chizma geometriya fanidan birinchi o’qish kitobi 1798 yilda fransiyada chop etilgan. uning muallifi davlat arbobi, matematik, injener olim gospar monj (1748-1818) edi. monjning bu kitobida faqat ortogonal proyeksiyalar jami 49 ta shaklda bayon qilingan bo’lib, koordinatalar va uchinchi profil tekisligi haqida fikr yuritilmagan edi. shuning uchun to’g’ri burchakli proyeksiyalash metodi gospar monj metodi deb yuritiladi. xix asrning boshlaridan boshlab bu fan dunyodagi barcha texnika va rassomlik maktablarida o’qitiladi boshlandi. o’zbekistonda chizma geometriya fani taxminan 1930 yillardan boshlab o’qitila boshlandi. 1953 yilgacha respublikamizda chizma geometriya sohasida birorta ham mutaxassis bo’lmagan. 1953 yilda hamyurtimiz raxim xorunov shu sohada dissertasiya yoqlab, fan nomzodi unvoniga sazovor bo’ldi. hozirgi zamon chizma geometriya kursi monj chizma geometriyasidan juda katta farq qiladi. to’liq kurs to’rtta asosiy bo’lim: ortogonal proyeksiyalar, aksonometriya, perspektiva, sonlar bilan belgilangan proyeksiyalar va qo’shimcha soyalar nazariyasidan iborat. o’zbek tilida birinchi chizma geometriya kitobi yu.qirg’izboyev tomonidan yozilib, 1959 yili «o’zbekiston» nashriyotida …

.suvonqulov va boshqalar. 2. chizmada qabul qilingan shartli belgilar. 1. fazodagi nuqtalar – lotin alfavitining bosh harflari a, b, c, d, f... yoki 1, 2, 3... raqamlar bilan belgilanadi. 2. fazodagi to’g’ri va egri chiziqlar – lotin alifbosining yozma harflari a, b, c... bilan belgilanadi. 3. tekislik – grek alfavitining bosma harflari (, (, (, (, ( ... bilan belgilanadi. 4. proyeksiyalar tekisligi – grek alfavitining bosma harflari bilan izohlangan, chunonchi (1 – gorizontal proyeksiyalar tekisligi, (2 – frontal proyeksiyalar tekisligi, (3 – profil proyeksiyalar tekisligi. 5. burchaklar – grek alfavitining yozma harflari (, ( va ( bilan belgilanadi. 6. maxsus chiziqlar – h – gorizontal, f – frontal chiziq. 7. aylanish o’qlari – i, j harflari bilan belgilanadi. 8. ustma-ust tushish - ( 9. o’zaro tegishlilik - ( 10. o’zaro kesishish – «(» 11. parallel – (( 12. perpendikulyar - ( 13. to’g’ri burchak - ( 14. «yoki» ma’nosi …

vchi nurda yotsa, u holda bu nuqtalar bitta proyeksiyalovchi markazga va berilgan tekislikda esa bitta markaziy proyeksiyaga ega bo’ladi (2-shakl). shuning uchun markaziy proyeksiyalarda proyeksiyalar tekisligi va markazi berilgan bo’lsa har bir nuqta o’zining shu tekislikdagi proyeksiyasini aniqlay oladi, lekin nuqtaning proyeksiyasi esa uning fazodagi vaziyatini aniqlay olmaydi. chunki har qanday proyeksiyalovchi to’g’ri chiziqda chekiz ko’p nuqtalar yotishi mumkin. s markazdan o’tuvchi proyeksiyalovchi nurlar to’plami har xil geometrik shakllarni (sirtlarni) hosil qiladi. 3-shakl, a, b dapiramida va konus sirtlarining hosil bo’lishi keltirilgan. fazodagi geometrik shakllarning (sirtlarning) tekislikdagi proyeksiyalarini hosil qilish uchun shaklning asosiy, masalan: mkn nuqtalarini s nuqta bilan birlashtirib, nur chiziqlarini ( tekislik bilan kesishguncha davom ettiriladi, natijada barcha chiziqlar s nuqta orqali o’tib, chiziqlar dastasini hosil qiladi. bu chiziqlar dastasi ( tekislik bilan kesishib m1, k1 va n1 markaziy proyeksiyalarini hosil qiladi. hosil bo’lgan nuqtalarni o’zaro birlashtirib, sirtlarning ( tekislikdagi geometrik markaziy proyeksiyalariga ega bo’linadi. 4. parallel proyeksiyalash. …

ksiyalar tekisligining proyeksiyalash yo’nalishiga nisbatan qanday joylashishiga bog’liq. proyeksiyalovchi nurlarning proyeksiyalar tekisligiga nisbatan qanday yo’nalishda bo’lishiga qarab, parallel proyeksiyalash qiyshiq burchakli va to’g’ri burchakli bo’ladi. agar proyeksiyalash yo’nalishi proyeksiyalar tekisligi bilan o’tkir burchak tashkil qilsa, bunday parallel proyeksiyalash qiyshiq burchakli deb ataladi (4-shakl, a). bunday proyeksiyalash ko’pincha aksonometrik tasvirlarni yasashda ishlatiladi. bunda proyeksiyalash yo’nalishi kt deb ko’rsatilishi kerak. agar proyeksiyalash o’nalishi proyeksiyalar tekisligi bilan to’g’ri burchak tashkil qilsa, bunday parallel proyeksiyalash to’g’ri burchakli yoki ortogonal proyeksiyalash deyiladi. bunday proyeksiyalashda proyeksiyalar yo’nalishi ko’rsatilmaydi, chunki bir nuqtadan tekislikka bitta perpendikulyar o’tkazish mumkin (4-shalk, b). geometrik shaklning bitta tekislikdagi parallel proyeksiyasini shu shaklning tuzilishi va uning fazodagi vaziyatini to’la aks ettira olmaydi. shuning uchun qo’shimcha ravishda turli usullardan foydalaniladi. pararllel proyeksiyalashdagi qo’shimcha usullar bilan tanishib chiqishdan avval parallel proyeksiyalashning asosiy xususiyatlari bilan tanishib chiqamiz. parallel proyeksiyalashning xususiyatlari. umumiy holda geometrik jismlar proyeksiyalar tekisliklariga kiritib tasvirlanadi. bunday vaziyatda jismning tekislikdagi tasviri va fazoviy ko’rinishi …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "proyeksiyalash metodlari"

1452787952_63479.doc p q c a c b ca bc = = 1 1 1 1 cd ab cn ak = cd ab d c b a = 1 1 1 1 proyeksiyalash metodlari reja: 1. chizma geometriya va muxandislik grafikasi fanining rivojlanish tarixi. 2. chizmalarda qabul qilingan shartli belgilar. 3. markaziy proyeksiyalash. 4. parallel proyeksiyalash. ortogonal proyeksiyalash (gospar monj proyeksiyalash metodi). dars maqsadi: talabalarning fikrlash doirasini kengaytirish, fozoviy tassovvurlash qobilyatlarini o’stirish, chizmani o’qiy olish darajasini shakllantirish, chizma chizishga o’rgatish. o’rgatuvchi: chizma geometriya va muxandislik grafikasi fanining rivojlanish tarixini, chizmalarda qabul qilingan shartli belgilarni, markaziy proyeksiyalash, parallel proyeksiyalash, ortogonal proyeksiyalash (gospar monj proyeksiyalash metodi) larini o’...

Формат DOC, 100,5 КБ. Чтобы скачать "proyeksiyalash metodlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: proyeksiyalash metodlari DOC Бесплатная загрузка Telegram