hissiyotlar va iroda

DOCX 9 pages 25.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 9
mavzu: hissiyot va iroda reja: 1. emotsiya haqida tushuncha. 2. hissiy holatlarning nerv-fiziologik asoslari. emotsiya nazariyalari. hissiy holatlar. 3. iroda haqida umumiy tushuncha. irodaviy harakatlarning sifatlari. 4. irodaviy harakatlarning qonuniyatlari. tayanch tushunchalar: tuyg‘u, kayfiyat, affekt, ehtiros, ruhlanish, emosiya, stress, stenik astenik. tuygu - shasxning ahvolini ifodalovchi kechinma. kayfiyat - ma’lum muddatli emotsional holat. affekt - qisqa muddatli kuchli emotsional holat. extiros - sababga asoslangan tarzda kayfiyatning o‘zgarishi.ruhlanish - kayfiyatning ijobiy tomonga o‘zgarishi. emotsiya - kuchli ruhiy holatga berilish. hissiyot yoki tuyg‘u - emotsiya haqida tushuncha. hissiyotning nerv-fiziologik asoslari. hissiyot deb tashqi olamdagi narsa va hodisalarga nisbatan bo‘lgan munosabatlarimizning va bu munosabatlarimizdan hosil bo‘ladigan ichki kechinmalarimizning ongimizda aks ettirilishiga aytiladi. hissiyotlar, odatda, juft-juft bo‘lib uchraydi. masalan, yoqimli-yoqimsiz, xush-noxush, xursand-xafa, shodlik- g‘azab, muhabbat-nafrat kabi. hissiyot boshqa hamma psixik jarayonlar kabi bosh miya po‘sti qismining faoliyati bilan bog‘liqdir. bosh miya hissiyotlarning kuchini va barqarorligini idora qilib turadi. hissiyotlar boshqa psixik jarayonlardan farq qila …
2 / 9
emotsional holatlar quyidagi turlarga bo‘linadi: kayfiyat affekt ehtiros ruhlanish kayfiyat uzoq muddatli, o‘rtacha kuchga ega bo‘lgan ruxny holatdir. odamdagi hursandlik yoki g‘amginlik kayfiyati ma’lum sabablar asosida vujudga keladi. shaxsning o‘z faoliyatida yutuqlarga erishishi unda yaxshi, tetik kayfiyatni yuzaga keltiradi. muvaffaqiyatsizligi esa ma’yuslik ruhiy tushkunlik g‘amginlik kayfiyatini tug‘diradi. odam o‘zining, ruhiy tushkunligi gamginlik kayfiyatini tug‘diradi. odam o‘zining barcha psixik holatlarini idora qilish imkoniyatiga ega. kuchli iroda egasi bo‘lgan odamlar o‘z kayfiyatlarini boshqara oladilar. hamma vaqt ularning ruhi tetik dimog‘i choq bo‘lib yuradi. ular o‘z kayfiyatlarining quli bo‘lib qolmaydilar. irodasi mustahkam bo‘lmagan shaxslarda kayfiyat tez buziladi. ular kayfiyatning ko‘rinishlarini azob va qiynoq bilan o‘tkazadilar. tez paydo bo‘ladigan va qisqa muddat davom etadigan kuchli emotsional holat a f f e k t dir. odam affekt holatida o‘zini bilmay qoladi, hatti - harakatlarini nazorat qila olmaydi. to‘satdan yo‘z beradigan kuchli tarzdagi qo‘rquvga, g‘azab, achchiqlanish, quvonch kabilar affekt holatidir. bu holat odamda to‘satdan paydo bo‘lib, …
3 / 9
kiradi. ichilikbozlikka, qimorga, k:artabozlikka, molparastlik va pulparastlikka bo‘lgan ehtiroslar salbiy ehtiroslardir. salbiy ehtiroslar jamiyatga zarar keltiradi shaxsni beburd va pastkash kimsaga aylantiradi. faqat ijobiy mohiyatga ega bo‘lgan, aniq maqsadga katta kuch va istak bilan intilishdan iborat emotsional holat ruhlanishdir. odam faoliyatining muvaffaqiyatli mahsuli uni ruhlantiradi. mehnatga berilgan baho, uni rag‘batlantirish ham odamning ruhini ko‘taradi, tetiklashtiradi.odamning hayotida kayfiyatning roli juda ham kattadir. chunki kayfiyati hamisha tetik, normal bo‘lgan odamlarning ishlari ham unumli, barakali bo‘ladi. affekt to‘satdan paydo bo‘lib, tez orada o‘tib ketadigan nihoyatda kuchli hissiy holatdir. affekt holati yo‘z bergan paytda odamning ongi xiralashib, fikr qilish qobiliyati susayadi. affekt holatidagi harakatlar birdaniga boshlanib ketadi. lekin shuni unutmaslik kerakki, affekt paytida ham odam ongini yo‘qotib qo‘ymasligi, o‘z harakatlarini ongli idora qilishi kerak. ehtiros uzoq davom etadigan, anchagina kuchli hissiy holatdir. ehtiros ba’zan bir umrga davom etishi mumkin. ehtirosning ko‘tarinki kayfiyatdan farqi shuki, ehtiros hamisha biror obyektga, ya’ni ilm egallashga, san’atning ma’lum bir …
4 / 9
htiros bolaning maktab yoshidan boshlab ko‘rina boshlaydi. axloqiy, intellektual va estetik hissiyotlar. har bir jamiyatning esa shu jamiyat a’zolari tomonidan qabul qilingan axloqiy normalari, axloqiy qoidalari bo‘ladi. odam, ya’ni har bir jamiyat a’zosi shu jamiyat axloqiy normalarini to‘la-to‘kis bajarishi yoki mutlaqo bajarmay, aksincha buzishi natijasida ma’lum hissiyotlarni, ichki kechinmalarni boshidan kechiradi. ana shunday paytda odamda ma’naviy hissiyotlar yuzaga keladi. axloqiy hissiyotlar jumlasiga burch hissi, do‘stlik va o‘rtoqlik hissi, soflik hamda to‘g‘rilik hislari ham kiradi. odamning hayotida axloqiy hissiyotlarning roli g‘oyat kattadir. axloq normalariga doimo rioya qiladigan odamning hamisha kayfiyati chog‘, o‘zidan mamnun va ishlari yaxshi bo‘ladi. intellektual hissiyotlar ham o‘z mohiyati jihatidan axloqiy hissiyotlarga yaqin bo‘lgan hisiyotlardir. intellektual hissiyotlar odamning bilish jarayoni bilan bog‘liq bo‘lgan hissiyotlar bo‘lib, biror narsadan hayron qolish, hayratda qolish, shubhalanish kabi holatlarda ifodalanadi. intellektual hissiyotlarimiz tufayli biz har byuir narsaning sababini bilishga intilamiz. estetik hissiyotlar ham yuksak axloqiy hissiyotlardan hisoblanadi. estetik hissiyot deganda biz go‘zallikni idrok …
5 / 9
kinlik degan ma’noni anglatadi. holatlarni o‘rganishga katta e’tibor berishyapti. jiddiyik kishining jismoniy yoki aqliy mehnat qilayotgan vaqtida birdaniga vaziyatning haddan oshib ketishi va hattoki, xavfli vaziyat bo‘lib qolgan vaqtda ham tez zaruriy chora topish kerak bo‘lib qolganda vujudga keladigan harakatdir. jiddiylik holatida yurak ishida, qon tomirlari va nafas olish sistemasida ancha o‘zgarishlar yo‘z beradi. lekin ichki organlarning qay darajada o‘zgarishiga qaramasdan, emotsiyaning mazmunini anglab bo‘lmaydi. masalan, tomir urishining tezlashishi kishining biror narsadan qo‘rqqanidan ham, yoki shodlanishidan ham bo‘lishi mumkin. yanada kuchliroq stress holatida kishining hatgi - harakatlarida tartibsizlik bo‘lishi, so‘zlaganda yondashishi, duduqlanib qolishi, fikrlar mantiqiy bog‘lanmagan bo‘lishi mumkin. odatda, stress holatining juda kuchli bo‘lishi teskari reaksiya ham bulishi mumkin, ya’ni bosh miya po‘stlog‘ida umumiy tormozlanish protsessini vujudga keltirishi, kishini passivlashtirib, faoliyatini tamomila susaytiradi. lekin jiddiylik (stress) holatining normal ko‘chishida kishining hayotiy tajribasi, kuchli irodasi, g‘oyaviy jihatdan chiniqqanligi katta rol o‘ynaydi. odamda hissiy holatlar. yuzaga kelish tezligi, kuchi, davomiyligi jihatidan xilma …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hissiyotlar va iroda"

mavzu: hissiyot va iroda reja: 1. emotsiya haqida tushuncha. 2. hissiy holatlarning nerv-fiziologik asoslari. emotsiya nazariyalari. hissiy holatlar. 3. iroda haqida umumiy tushuncha. irodaviy harakatlarning sifatlari. 4. irodaviy harakatlarning qonuniyatlari. tayanch tushunchalar: tuyg‘u, kayfiyat, affekt, ehtiros, ruhlanish, emosiya, stress, stenik astenik. tuygu - shasxning ahvolini ifodalovchi kechinma. kayfiyat - ma’lum muddatli emotsional holat. affekt - qisqa muddatli kuchli emotsional holat. extiros - sababga asoslangan tarzda kayfiyatning o‘zgarishi.ruhlanish - kayfiyatning ijobiy tomonga o‘zgarishi. emotsiya - kuchli ruhiy holatga berilish. hissiyot yoki tuyg‘u - emotsiya haqida tushuncha. hissiyotning nerv-fiziologik asoslari. hissiyot deb tashqi olamdagi narsa va hodisalarga ni...

This file contains 9 pages in DOCX format (25.7 KB). To download "hissiyotlar va iroda", click the Telegram button on the left.

Tags: hissiyotlar va iroda DOCX 9 pages Free download Telegram