shaxsning xissiy va irodaviy soxasi

DOCX 16 pages 61.5 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 61.5 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

12-mavzu: shaxsning xissiy va irodaviy soxasi. reja: 1. emotsiya haqida tushuncha. hissiy xolatlarning nerv-fiziologik asoslari. 2. emotsiya nazariyalari (djeyms-lang, kennon-bard, s.shaxtyor, d.zinger). qarama-qarshi emotsiyalar nazariyasi (r.salomon bo‘yicha). 1. psixik holat turlari. stress tushunchasi va psixik zo‘riqish va uni boshqarish. 1. frustratsiya va bezovtalik emotsional holat sifatida. 1. iroda haqida tushuncha. irodaviy faoliyatning umumiy xususiyatlari. 1. irodaning nerv-fiziologik asoslari. 1. irodaviy akt va uning tuzilishi. shaxsning irodaviy sifatlari. adabiyotlar: 1. g‘oziev e.g. umumiy psixologiya. toshkent. 2002.1-2 kitob. 1. yugay a.x., mirashirova n.a. “obshaya psixologiya” – tashkent 2014. 1. drujinina v.. “psixologiya “. uchebnik. “piter”, 2003. 1. bolotova a.k., makarova i.v. prikladnaya psixologiya: uchebnik dlya vuzov. –m., aspekt press, 2002. – 383s. 1. psychology david g. myers hope college holland, michigan 1. s.k.mangal: “general psychology” 2013y. tayanch tushunchalar: maqsad - kishining shu paytda ma’qul yoki zarur deb topgan ish harakatini tasavvur etish. tilak - maqsad va uni hosil qiluvchi motiv aniq anglangan …

2 / 16

orni bezovchi emotsional holat. stress – inson organizmini haddan tashqari zo‘riqish natijasida paydo bo‘ladigan tanglik jarayonidir. odam tashqi muhitdagi turli-tuman narsa va hodisalarni idrok qilar ekan, hech vaqt bu narsalarga batamom befarq bo‘lmaydi. odamning aks ettirish jarayoni doimo faol xarakterga egadir. aks ettirish jarayoni quyidagilarni qamrab oladi:12.1.emotsiya haqida tushuncha. hissiy xolatlarning nerv-fiziologik asoslari. . a) shaxsning ehtiyojni qondirish imkoniyatiga egaligini; b) qondirishga yordam beradigan yoki qarshilik ko‘rsatadigan ob’ektlarga sub’ekt sifatida qatnashishi; v) uni harakat qildiruvchi bilimga intiltiruvchi munosabatlar va hokazo. chunki odam atrofidagi har turli narsalarni idrok qilib aks ettirar ekan, bu narsalarga nisbatan ma’lum munosabatda bo‘ladi. masalan, bizga ayrim narsalar yoqsa, ya’ni kayfiyatimizni ko‘tarib yuborsa, boshqa bir narsalar yoqmaydi va kayfiyatimizni buzib, dilimizni xira qiladi. ba’zi bir ovqatni odam juda ham yoqtiradi, boshqa bir ovqatni esa mutlaqo ko‘rgisi kelmaydi yoki ayrim odamlar bizga xush keladi yoki boshqa bir odamlar esa noxush keladi. umuman odam atrofidagi hamma narsalarga nisbatan munosabatda …

3 / 16

o‘z munosabatini his qilishidan kelib chiqadigan, uning ehtiyoj va qiziqishlari bilan bog‘liq bo‘lgan yoqimli yoki yoqimsiz kechinmalaridir. keltirilgan ta’riflardan ko‘rinadiki, hissiyot tushunchasi emotsiyaga nisbatan kengroq tushuncha bo‘lib, shaxsning kundalik hayoti, turmush tarzidagi barcha jabhalarni qamrab oladi. hissiyotlar o‘zining yuzaga kelishi nuqtai nazaridan odamning ehtiyojlari, qiziqishlari va intilishlari bilan bog‘liq bo‘ladi. masalan, odamning organik ehtiyojlarini qondirishi bilan bog‘liq bo‘lgan hissiyotlar odamda rohatlanish, qanoatlanish tuyg‘usini yuzaga keltiradi. organik hissiyotlarni qondira olmaslik odamning ruhini tushirib, kayfiyatini buzib, azoblanish, toqatsizlanish hissiga sabab bo‘ladi. hissiyot odamda sodir bo‘layotgan hodisa va narsalardan shaxs sifatidagi odam uchun ahamiyatli bo‘lganlari haqida darak beruvchi signallar tizimi hisoblanadi. mazkur holda sezgi a’zolariga ta’sir qiluvchi cheksiz miqdordagi qo‘zg‘ovchilardan aniq bo‘lib ajraladi, ba’zilari bir-birlari bilan qo‘shilib ketadi va paydo bo‘lgan hissiyot bilan birlashib ketadi. natijada ta’ssurot uyg‘otib, biror hissiy nom bilan ifodalangan xotira obrazlari tariqasida saqlanib qoladi. buni fiziologik jihatdan shunday tushuntirish mumkin: ma’lum qo‘zg‘atuvchilar tirik mavjudotlar uchun xotirjamlik haqida darak beruvchiga …

4 / 16

. chunonchi, odam qattiq uyalgan paytida qizarib ketadi, qattiq qo‘rqqan paytida esa rangi o‘chib, qaltirab ketadi, xattoki odamning ovozida ham o‘zgarish paydo bo‘ladi. ana shunday hissiy holat yuz bergan paytda odamning yuragi tez ura boshlaydi, nafas olishi ham tezlashadi. [footnoteref:1] [1: psychology david g. myers hope college holland, michigan .699 p] demak, odam ma’lum hissiy holatni boshdan kechirayotgan paytda uning qon aylanish tizimi, nafas olish organlari nutq apparatlari ichki sekretsiya bezlari ham qatnashadi. masalan, materialni yaxshi bilmaydigan talaba imtihon topshirayotganda terlab ketadi, tomog‘iga nimadir tiqilib, gapini gapira olmay qoladi. odamda qattiq qo‘rqish paytida «yuragi orqaga tortib ketdi», «sovuq ter bosib ketdi» kabi iboralarning ishlatilishi hissiyot paytida odamning ichki a’zolarining ishtirok etishidan dalolat beradi. juda ko‘p hissiy holatlar bosh miyaning yaqin po‘stloq osti qismlarining oralig‘i bilan ham bog‘liqdir. masalan, ko‘rish tepaligi deb ataluvchi qism ayrim hislarni ifodalaydigan ixtiyorsiz harakatlarning markazi hisoblanadi. odamda uchraydigan yuksak ma’naviy hissiyotlar ham o‘zining nerv-fiziologik asosiga ega …

5 / 16

omosha qilib, rohatlanish estetik hissiyot hisoblanadi. agar bu hissiyotlarning nerv-fiziologik asoslarini tahlil qiladigan bo‘lsak, quyidagilarni ko‘rishimiz mumkin. masalan, bizga juda yoqadigan kuy boshqa millat odamiga yoqmasligi mumkin. bunda ajablanishga hech qanday o‘rin yo‘q. biz yoshlikdan boshlab mazkur kuyni bir necha yuz marotalab eshitib borishimiz natijasida ana shu kuyga nisbatan deyarli buzib bo‘lmaydigan nihoyatda murakkab dinamik streotip yuzaga keladi. ana shuning uchun ayrim kuylar bizga yoqadi, ayrimlari esa yoqmaydi. suratlar masalasiga kelganda shuni aytish kerakki, qadimgi klassik asarlar ularning ishlanish uslubi realligi bizni hayratda qoldirib zavq tug‘diradi. aksincha, hozirgi rassomlar tomonidan ishlangan rasmlar odamda qandaydir noxush hissiyotni tug‘diradi. demak, uzoq yillar davomida yuzaga keladigan dinamik streotiplar ayrim murakkab hisni tashkil qiladi. shunday qilib, hissiyot vegetativ nerv tizimi orqali boshqariladigan ichki a’zo faoliyati bilan bog‘liq bo‘lsa ham bari bir bosh miya po‘sti orqali idora qilinadi. chunki akademik i.v.pavlovning fikricha, odamning butun a’zoyi badanida bo‘ladigan har qanday hodisalarning hammasini bosh miya po‘sti qismidagi …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxsning xissiy va irodaviy soxasi"

12-mavzu: shaxsning xissiy va irodaviy soxasi. reja: 1. emotsiya haqida tushuncha. hissiy xolatlarning nerv-fiziologik asoslari. 2. emotsiya nazariyalari (djeyms-lang, kennon-bard, s.shaxtyor, d.zinger). qarama-qarshi emotsiyalar nazariyasi (r.salomon bo‘yicha). 1. psixik holat turlari. stress tushunchasi va psixik zo‘riqish va uni boshqarish. 1. frustratsiya va bezovtalik emotsional holat sifatida. 1. iroda haqida tushuncha. irodaviy faoliyatning umumiy xususiyatlari. 1. irodaning nerv-fiziologik asoslari. 1. irodaviy akt va uning tuzilishi. shaxsning irodaviy sifatlari. adabiyotlar: 1. g‘oziev e.g. umumiy psixologiya. toshkent. 2002.1-2 kitob. 1. yugay a.x., mirashirova n.a. “obshaya psixologiya” – tashkent 2014. 1. drujinina v.. “psixologiya “. uchebnik. “piter”, 2003. 1. bolotova a.k.,...

This file contains 16 pages in DOCX format (61.5 KB). To download "shaxsning xissiy va irodaviy soxasi", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxsning xissiy va irodaviy so… DOCX 16 pages Free download Telegram