Back

motiv va motivatsiya tushunchasi

DOCX 49 pages 86.3 KB Free download

Page preview (6 pages)

Scroll down 👇
1 / 49
6-mavzu. motiv va motivasiya va hissiyotning namoyon bo‘lishi reja: 1.motiv va motivatsiya tushunchasining mazmuni 2.xorij psixologiyasida o’qish motivlarining nazariy tahlili 3.o’zbekiston psixologlari tadqiqotlarida motiv va motivatsiya muammosi 4. hissiyot haqida tushuncha 5. iroda haqida tushuncha.. motiv va motivatsiya tushunchasining mazmuni garchand psixologik adabiyotlarda ayniqsa yosh va pedagogik psixologiyaga oid manbalarda motiv va motivatsiya masalasi ko’p bora ko’tarilgan bo’lsa-da, batafsil yoritilmagan. masalan, ayrim psixologlar maktabgacha yoshda ayrim tarqoq situasion mayllar ma'lum motivlar tizimlariga aylanib borishini qayd etadilar.biroq bu fikr atroflicha chuqurroq o’rganilmagan. shunga muvofiq adabiyotlarda psixologlar tomonidan olib borilgan tadqiqotlar asosida motiv vamotivatsiya tushunchasi turlicha talqin qilingan. eng keng tarqalgan ta'riflarga ko’ra, motiv - bu kishini faoliyatga undovchi kuch, sabab yoki ehtiyojlar yig’indisidan iboratdir. motiv tushunchasiga olimlar tomonidan quyidagicha ta'rif beriladi: a.maslouning fikricha, motiv bu ehtiyojlar yig’indisidir. s.l.rubinshteynning ta'kidlashicha, motiv bu ehtiyojning his qilinishi va qondirilishi. s.l rubinshteyn. "motivatsiya - bu psixika orqali amalga oshuvchi determinasiyadir". a.n.leontev - motivni inson faoliyatiga …
2 / 49
ar ko’rinishida namoyon qiladi va inson faoliyatini bevosita aniqlab, boshqarib turadi. motivatsiya - odamni faol faoliyatga undovchi sabablar majmuidir. v.s.merlin motivlar tizimlarining ayrim jihatlarini ancha batafsil yoritib bergan. u motivlar tizimlarining shakllanish jarayonini quyidagicha tasavvur etadi: "turli motivlar bora-bora o’zaro bog’liq va bir-biriga tobe bo’lib boradi hamda oxir oqibatda motivlarning yaxlit tizimi vujudga keladi". v.s.merlin fikricha, motivlar tizimining shakllanishi jarayonida nafaqat motivlar barqarorligi, balki motivlarni anglash kabi shartlar bajarilishini talab etiladi. demak, v.s.merlin bo’yicha motivlari tizimlari o’zaro bog’liq va bir-biriga tobe shaxs motivlarining bir butun yig’indisidan iborat. ammo v.s.merlin garchi motivlar tizimlarining ayrimlarini haqiqatdan ham muhim jihatlarini ko’rsatib o’tgan bo’lsa ham, motivlar o’rtasidagi tizimli munosabatlarni motivlar tizimlari va faoliyat ko’rsatish muammosini tadqiq etmagan. chet el psixologlari orasida a.maslou ehtiyojlar ierarxiyasi nazariyasi bilan mashhurdir. o’z nazariyasida a.maslou ehtiyojlarning quyidagi ierarxik qatorini ajratadi: fiziologik ehtiyojlar, xavfsizlikka bo’lgan ehtiyoj, muhabbat va boshqalar bilan bog’liq bo’lish ehtiyoji,hurmatga bo’lgan ehtiyoj, insonning o’z yashirin imkoniyatlarini to’laro …
3 / 49
agan. mashhur nemis olimi kurt levin motivlar muammosi, ayniqsa, shaxsdagi ijtimoiy xulq motivlari borasida katta, keng qamrovli tadqiqotlar olib borib, shu narsani aniqlaganki, har bir odam o’ziga xos tarzda u yoki bu vaziyatni idrok qilish va baholashga moyil bo’ladi. motivatsiya tushunchasini turlicha ifodalash, motivatsiyaning mazmuni va energetik tomoni haqidagi muhim savol psixologlar tomonidan ifodalab berildi. xorij psixologlari uchun motivatsiya tushunchasini xarakterli aniq bir tomonlama energetik faollik manbai sifatida qaraladi, ular mazmunli tomoniga e'tibor bermay, aniq mexanizmlar sifatida energiya, boshqaruv va xulq-atvorga taqsimlaydilar. ierarxik, darajaviy tuzilish - bu tizimlilik xususiyatiga ega bo’lgan hodisalarning bir jihatidir.shu tufayli shaxs motivasion sohasining ierarxiyasini samarali tadqiq etish uchun uni motivasion hodisalarning boshqa jihatlari bilan aloqadorlikda o’rganish zarur bo’ladi.motivasion hodisalar tizimliligini tadqiq etishda asosiy e'tibor esa bu hodisalar o’rtasidagi tizimli munosabatlarni o’rganishga qaratilishi kerak.bu borada r.s.vaysmanning shaxs motivasion sohasining tizimliligi haqida bildirilgan fikri alohida e'tiborga loyiq.uning yozishicha, "motivasion sohaning tizimliligi - motivasion o’zgaruvchilar o’rtasidagi aloqadorlik, xilma-xil …
4 / 49
lar qatorini boshqaruv, tartiblashtirilganlik va shu kabi munosabatlar bilan to’ldirish mumkin bo’ladi. qolaversa, r.s.vaysman motivasion o’zgaruvchilar o’rtasidagi tizim hosil qiluvchi asosiy munosabatni ajratmagan, bir turdagi va har xil turdagi motivasion hodisalarni bir-biridan farqlamagan. chet el olimlarining motivatsiya sohasidagi tadqiqotlari orasida g.olportning motivlar funksional avtonomiyasi nazariyasi alohida o’rin egallaydi.bu nazariyada motivlar transformasiyasi, tizimli rivojlanishi jarayon sifatida talqin etiladi.g.olport o’z konsepsiyasida tizimlarning umumiy nazariyasi g’oyalaridan, ayniqsa, ochiq tizimlar haqidagi g’oyadan keng foydalangan. olimning fikricha, shunday motivlar borki, ular yarim yopiq tizimlarning tabiatiga monand faoliyat ko’rsatadi va rivojlanadi, ya'ni funksional avtonomiyaga ega. bir tizimga kiruvchi motivlarni g.olport reaktiv, tashqi undovga muhtojlik qonunlariga bo’ysunuvchi motivlar, deb ataydi. ammo g.olportning ta'kidlashicha, shaxs ochiq tizimlar kabi o’zgaruvchi va rivojlanuvchi motivlar bilan tavsiflanadi, degan fikr haqiqatga yaqinroqdir. agar avvalgi tizim motivlarning perseverativ funksional avtonomiyasi, deb atalgan bo’lsa, keyingi tizimni g.olport propriativ funksional avtonomiya, deb ataydi. ochiq, yopiq va yarim ochiq tizimlar haqida to’xtalar ekan u yopiq tizim …
5 / 49
’tilganidek, psixolog olimlar tomonidan motivasion soha tizimliligiga oid turli jihatlarni qayd qilinmoqda.ayni damda motivasion mexanizmlar haqidagi tizimli yondashuvga asoslangan tasavvurlar turli yo’nalishlarda tadqiq etilmoqda. biroq tadqiqotlarning barchasini bir yo’nalish - motivasion hodisalar o’rtasidagi ma'no hosil qiluvchi aloqa va munosabatlarni tadqiq etish atrofida birlashtirish mumkin. ko’pchilik psixologlar fikricha, motivatsiya muammosi shaxs psixologiyasining markaziy muammosidir. shaxs psixologik tuzilishining butunligi, xulq-atvor va uni harakatga keltiruvchi kuchlar o’rtasidagi aloqadorlik motivatsiya muammosini o’rganishda tizimli yondashuvni qo’llash uchun keng imkoniyat yaratib yeradi. xorij psixologlaridan neofreydistlar hisoblanmish a.adler, k.yung kabilar tomonidan ilgari surilgan motiv vamotivatsiya borasidagi nazariyalarga asosiy e'tiborni qaratamiz. a.adlerning fikricha, insonni harakatga undovchi asosiy kuch uning faoliyati maqsadini aniqlovchi, ularga erishish yo’llari manbai hisoblanadi.xornining ta'kidlashicha, inson xulqi motivatsiyasini boshqa motivlar yordamida aniqlash mumkin. jumladan, birlamchi bezovtalanish atrof-muhitga nisbatan dushmanlik hissini tug’diradi, xavfsizlikka ehtiyoj esa insonni boshqa odamlar tomonidan baholash va o’z-o’zini baholashga nisbatan ichki intilishini vujudga keltiradi. e.fromm ham o’z qarashlarida libido masalasiga katta e'tibor …
6 / 49
vaffaqiyatlarga erishgan. geshtalt psixologiya maktabining namoyondalariga obraz tushunchasi qanchalik o’ta ahamiyatli bo’lsa, k.levinning maydon nazariyasi uchun motiv kategoriyasi xuddi shunday muhim ahamiyat kasb etadi. obraz va motiv o’zaro aloqasiz hukm surishi ta'kidlanadi, motivatsiyani amalga oshiruvchi vaziyatning predmetli ma'noviy mazmuni esa inkor qilinadi. k.levin motivni quyidagicha ifodalaydi: motiv - muayyan muvaffaqiyatli mikrointervalda shaxsning bevosita yaqqol muhit bilan munosabatlaridan kelib chiquvchi voqelikdir. uning mazkur nazariyasida insonda har xil ma'no anglatuvchi ikkita motivasion o’zgarish hukm surishi tan olinadi. geshtalt psixologlarning asarlarida shunday qolatlar ham mavjudki, ularda xulq motivatsiyasi muammolari shaxsning muhim xususiyatlarini tahlil qilish negizidan kelib chiqib qaraladi.ushbu holat g.olport konsepsiyasida yaqqol ko’zga tashlanadi.uningcha, eng muhim jihat bu inson xulqini o’zgarish sabablarini ochishdir.shuning bilan birga mazkur vaziyatga olib keluvchi motivlar omillarini tekshirishlari ham alohida ahamiyatga ega ekanligini anglab yetish qiyin emas. rus psixologlari orasida v.g.aseevning tadqiqotlarida motivasion tizim masalasi ancha chuqur o’rganilgan.uning fikricha, inson motivasion sohasining ontogenetik taraqqiyoti davomida bu soha tizimli rivojlanishga …

Want to read more?

Download all 49 pages for free via Telegram.

Download full file

About "motiv va motivatsiya tushunchasi"

6-mavzu. motiv va motivasiya va hissiyotning namoyon bo‘lishi reja: 1.motiv va motivatsiya tushunchasining mazmuni 2.xorij psixologiyasida o’qish motivlarining nazariy tahlili 3.o’zbekiston psixologlari tadqiqotlarida motiv va motivatsiya muammosi 4. hissiyot haqida tushuncha 5. iroda haqida tushuncha.. motiv va motivatsiya tushunchasining mazmuni garchand psixologik adabiyotlarda ayniqsa yosh va pedagogik psixologiyaga oid manbalarda motiv va motivatsiya masalasi ko’p bora ko’tarilgan bo’lsa-da, batafsil yoritilmagan. masalan, ayrim psixologlar maktabgacha yoshda ayrim tarqoq situasion mayllar ma'lum motivlar tizimlariga aylanib borishini qayd etadilar.biroq bu fikr atroflicha chuqurroq o’rganilmagan. shunga muvofiq adabiyotlarda psixologlar tomonidan olib borilgan tadqiqotl...

This file contains 49 pages in DOCX format (86.3 KB). To download "motiv va motivatsiya tushunchasi", click the Telegram button on the left.

Tags: motiv va motivatsiya tushunchasi DOCX 49 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
44 pages 728.9 KB
motivatsiya va motiv — PPTX PPTX
motivatsiya va motiv
37 pages 1.1 MB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
10 pages 2.5 MB
motiv va motivatsiya — PPT PPT
motiv va motivatsiya
11 pages 1021.0 KB
motiv va motivatsiya — DOCX DOCX
motiv va motivatsiya
23 pages 19.5 KB
motiv va motivatsiya — PPT PPT
motiv va motivatsiya
20 pages 11.8 MB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
20 pages 5.5 MB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
25 pages 295.7 KB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
14 pages 73.6 KB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
22 pages 563.5 KB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
20 pages 1.7 MB
motiv va motivatsiya — PPTX PPTX
motiv va motivatsiya
17 pages 1.5 MB