suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar

DOC 112 pages 1.5 MB Free download

112 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.5 MB

File type DOC

Pages 112

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 112

задачипомжг o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti a. abdirashidov suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar (uslubiy qo‘llanma) («5440200-mexanika» ta’lim yo‘nalishi talabalari uchun) samarqand - 2007 abdirashidov a. suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar. uslubiy qo‘llanma. – samarqand: samdu nashri, 2007. – 115 bet. mazkur uslubiy qo‘llanma suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulot va mustaqil ish topshiriqlarini bajarishga oid bo‘lib, u fizika-matematika fakultetining mexanika bo‘limi bakalavr talabalari uchun o‘quv rejasi asosida tuzilgan. uslubiy qo‘llanma mutaxassislikning magistrlari, aspirantlari hamda ilmiy tadqiqotchilari ham foydalanishlari uchun qulay qilib yozilgan. unda keltirilgan ba’zi amaliyot mashg‘uloti va mustaqil ishi topshiriqlarini bajarishda bevosita zamonaviy kompyuterlardan foydalanish ham mumkin. uslubiy qo‘llanma mexanika mutaxassisligi talabalariga suyuqlik va gazlar mexanikasi fanini mukammal o‘rganish-larida, ularning mustaqil bilim va ilmiy izlanish ko‘nikmalarini hosil qilishlarida yaqindan yordam beradi. mas‘ul muharrir: texnika fanlari doktori, professor xudoynazarov x.x. taqrizchilar : fizika-matematika fanlari doktori, professor …

2 / 112

salalarni yechish ketma-ketligi, ulardan kelib chiqadigan xulosalar bilan yaqindan tanishish zarur. bu ishlarni bajarishda talabaga ko‘mak bolishi maqsadida quyida har bir bo‘limga taalluqli amaliyot va kompyuter mashg‘uloti, mustaqil ish topshirig‘idan oldin qisqacha nazariy ma’lumotlar, namunaviy masalaning yechimi, kengroq nazariy ma’lumotlar olishda foydalanishga oid adabiyotlar hamda sinov savollari va o‘z-o‘zini tekshirish uchun testlar keltirib o‘tilgan. sgm fanidan talabaning mustaqil ta’lim olishiga yordam beruvchi namunaviy kurs ishlari (loyihalari) mavzulari va adabiyotlar tavsiya etilgan. talabaning mustaqil izlanish olib borgan holda kutubxonada va internet tizimi saytlarida shu mavzularga oid manbalardan kengroq foydalanishni maslahat beramiz. mustaqil ish topshirig‘i hisobotining birinchi varag‘i umumiy talab asosida yoziladi: fakultet; bo‘lim; guruh; mustaqil ish; ish mavzusi; variant №; bajaruvchining f.i.sh; qabul qiluvchi o‘qituvchining f.i.sh.; o‘quv yili. ikkinchi sahifadan boshlab esa masalaning yechimi yoki mustaqil ish topshirig‘ini quyidagi ketma-ketlikda bajarishni tavsiya qilamiz: qisqacha nazariy ma’lumotlar; asosiy hisob formulalari; hisob jarayoni (zarur bo‘lganda shakllar bilan); natijalarning o‘lchоvli javobi; xulosa; adabiyotlar. 1. …

3 / 112

birliklar; temperatura. dars o‘tish vositalari: sinf doskasi, plakatlar, fundamental fan darsliklari, o‘quv va uslubiy qo‘llanmalar, tarixiy ma’lumotlar, matematik-fizik va mexanik atamalar lug‘at va izohli lug‘at va kompyuterdan samarali foydalaniladi. dars o‘tish usullari: takrorlash, suhbat va savol-javob hamda munozara (mavzuni o‘zlashtirishni mustahkamlash) tarzida jonli muloqot o‘tkaziladi (talabaning mustaqil, erkin fikrlash va so‘zlashishga o‘rgatgan holda fikr mulohazalarini bayon qildirish, buning uchun har bir talabaga o‘tilgan mavzular, tayanch iboralardan savollar tashlanadi, ular o‘z fikrini bayon qiladi, hamma o‘quvchi javobni bayon qilib bo‘gandan so‘ng o‘qituvchi bilan birgalikda javoblar yakun qilinadi); tarqatma materiallar asosida masalalar yechiladi (misol va masalalar yozilgan tarqatmalar har bir talabaga beriladi, doskaga esa 2-3 ta talaba bo‘lib 2-3 ta misol yoki masala yechishadi, talabalar o‘zlariga berilgan tarqatma misol va masalalarni yechishadi; hamma talaba masala javobini topgandan so‘ng o‘qituvchi bilan birgalikda javoblar yakun qilinadi); iboralarga izohlar beriladi. darsning mazmuni: suyuqlik deb ikkita alohida xususiyatga ega bo‘lgan fizik jismga aytiladi: yetarlicha kishik kuch …

4 / 112

htirma og‘irlik (() – bu suyuqlik birlik hajmining og‘irligi (n/m3): ( = g/v, bunda g – og‘irlik (og‘irlik kuchi, n); v – hajm (m3). solishtirma og‘irlik va zichlik erkin tushish tezlanishi (suv uchun +4 (с da g = 9810 n/m3 = 9,81 m/s2 (10 m/s 2) orqali o‘zaro quyidagicha bog‘langan: ( = (g. qovushoqlik – bu suyuqlikning harakati paytida uning zarrachalari o‘zaro siljigandagi qarshilikdan kelib chiqadigan ichki ishqalanashini namoyon qiluvchi xossasi. suyuqliklardagi ishqalanishni qattiq jismlardagi siljish yoki qirqish bilan taqqoslash mumkin. tinch turgan suyuqlik o‘zining qovushoqligini namoyon qilmaydi, unda faqat normal kuchlanishlargina namoyon bo‘ladi. miqdor jihatidan qovushoqlik o‘zaro bir-biriga juda sodda almashinuvchan dinamik va kinematik qovushoqliklar orqali ifodalanadi. dinamik qovushoqlik ((): si birliklar sistemasida pa(s = n ( s / m2 ; sgs birliklar sistemasida puaz (pz), masalan 1 pa(s = 10 pz. kinematik qovushoqlik ((): ( = ( / ( , m2/s . temperaturaning oshishi bilan qovushoqlikning kama-yishi barcha …

5 / 112

ndi suyuqlikning zichligini topaylik: = 5,1 / (9,81 ( 0,523 ( 10-3 ) ≈ 994 kg/m3 . 3-masala. diametri d = 500 mm va uzunligi l = 1000 m suv quvuri temperaturasi 40c li 400 kpa bosimdagi suv bilan to‘ldirilgan. agar quvurdagi suvning 150c temperaturagacha isitilishida suvning hajmiy siqilish koeffisienti βv = 5,18 ( 10-10 pa-1 va temperaturaviy kengayish koeffisienti βt = 150 ( 10-6 (0c)-1 bo‘lsa, u holda, quvur devorining deformatsiyalanishi va kengayishini hisobga olmagan holda suv quvuridagi bosimni aniqlang. yechish: avvalo quvurdagi t = 50c li suvning hajmini aniqlaylik: = 0,785 ( 0,52 ( 1000 = 196,25 m3 . temperaturaning o‘zgarishi natijasida hajmning ∆v ortishini topamiz: ∆v = v ( ∆t ( βt = 196,25 ( 10 ( 150 ( 10-6 = 0,29 m3 . suv hajmining ortishi bilan bog‘liq bosim orttirmasini topamiz: = 0,29 / (196,25 ( 5,18 ( 10-10 ) = 2850 kpa . temperatura oshgandan …

Want to read more?

Download all 112 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar"

задачипомжг o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi samarqand davlat universiteti a. abdirashidov suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar (uslubiy qo‘llanma) («5440200-mexanika» ta’lim yo‘nalishi talabalari uchun) samarqand - 2007 abdirashidov a. suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar. uslubiy qo‘llanma. – samarqand: samdu nashri, 2007. – 115 bet. mazkur uslubiy qo‘llanma suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulot va mustaqil ish topshiriqlarini bajarishga oid bo‘lib, u fizika-matematika fakultetining mexanika bo‘limi bakalavr talabalari uchun o‘quv rejasi asosida tuzilgan. uslubiy qo‘llanma mutaxassislikning magistrlari, aspirantlari hamda ilmiy tadqiqotchilari ham foydalanishlari uchun qula...

This file contains 112 pages in DOC format (1.5 MB). To download "suyuqlik va gazlar mexanikasi fanidan amaliy mashg‘ulotlar", click the Telegram button on the left.

Tags: suyuqlik va gazlar mexanikasi f… DOC 112 pages Free download Telegram