iqtisodiy ta'limotlar tarixi

DOCX 8 pages 27.8 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 27.8 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

1-mavzu: “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining predmeti reja: 1. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining predmeti 2.g‘oyalar ta’limoti tarixi. 3.qadimgi dinlarning iqtisodiy jihatlari. 1.g‘oyalar kuchi. bozor munosabatlarini rivojlantirish jarayonida iqtisodiy ta’limotlar tarixi fani insonlarni iqtisodiy bilim saviyasini oshirish, iqtisodiy fikr, g‘oya, nazariyalarning kelib chiqish tarixini, ularning mohiyatini, iqtisodiy maktablar, hozirgi zamon iqtisodiy yo‘nalishlari, ularning asosiy qoidalarini yaxshi bilish, har bir nazariyaning o‘ziga xosligini, uning asosiy tomonlarini, nazariya bilan amaliyotni bir-biriga bog‘lab o‘rganish zarurligini, har qanday iqtisodiy xulosa universal bo‘lmasligini, shu bois ularning amal qilish xususiyatlarini to‘g‘ri tushinish uchun muhim ahamiyat kasb etadi. hozirgi davrda odamlar iqtisodiyot to‘g‘risida imkoni boricha ko‘proq bilishga intilmoqdalar. xo‘sh, ummon kabi keng iqtisodiyot fanini o‘rganishni nimadan boshlamoq kerak, degan savol tug‘ilishi tabiiy. iste’molchilar xohishlari odatda chegaralanmagan va cheksizdir, ammo resurslar (odatda yer, mehnat, kapital va tadbirkorlik layoqati) cheklangandir. tanqislik muammosini hal qilish uchun cheklangan iqtisodiy resurslarni cheklanmagan muqobil variantlar (xohish istaklar) o‘rtasida adolatli taqsimlaydigan ijtimoiy mexanizm zarur. bunday taqsimot …

2 / 8

k tarixga ega. lekin ularning asosiy qismi yozuv paydo bo‘lganidan so‘ng yozma manbalardan bizgacha yetib kelgan. bu manbalar, ulardagi g‘oyalar, avvalo, insoniyatning muqaddas mulkidir, uni topish, o‘rganish va kelajak uchun saqlash savobli bo‘lsa, ulardagi nodir fikrlarni hayotga tatbiq etish ham nazariy, ham amaliy ahamiyat kasb etishi bilan birga katta tarbiyaviy ahamiyatga ham ega. iqtisodiyot baynalmilal hodisa bo‘lib, uning oldida turgan vazifalar barcha xalqlar uchun bir xil, ammo ular rivojlanish davomida turlicha natijalarga erishganlar. «iqtisodiy ta’limotlar tarixi» fanida ayrim olimlar, davlat arboblari tomonidan ilgari surilgan g‘oya, qarash, nazariya, qonun, ta'limot, konsepsiyalar insoniyat taraqqiyotining turli bosqichlaridagi ijtimoiy qatlamlar, sinflar va boshqa guruhlarning manfaatlari nuqtayi nazaridan tarixiy rivojlanishi tadqiq etiladi. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanini o‘rganish manbalari turli-tuman bo‘lib, qadimgi arxeologik topilmalar, moddiy ne’matlar, qoya va bino devorlaridagi rasmlar, chizmalar va xalq og‘zaki ijodi namunalari muhim ahamiyatga ega. ammo bu fanning eng muhim manbalari bo‘lib, qo’lyozmalar, davlat arboblari, olim, donishmand, mutafakkirlarning yozib qoldirgan kitoblari …

3 / 8

y ta'limotlarning shakllanishidagi ahamiyatini ko‘rsatgan holda iqtisodiy nazariyaning asrlar davomida shakllanishini tasvirlab berishdan iborat. bundan tashqari kitobda alohida olingan g‘oya va fikrlarning iqtisodiyot nazariyasining rivojlanishidagi ahamiyati va o‘z o‘mida nazariyaning ijtimoiy-iqtisodiy siyosat shakllanishidagi ahamiyati tushuntirilgan. tabiyiki, bu iqtisodiy ta'limotlar kishilarning dunyoqarashi va rasmiy nazariyalaridan tashkil topgan. iqtisodiy dunyoqarash shaxsning dunyodagi voqeliklani o‘z ongida aks ettirishidir. iqtisodiy ta’limotlar tarixi fanini o‘rganishning asosiy sabablaridan biri yaxshi iqtisodchi bo‘lishdir. o’tmishning va hoziming eng muhim iqtisodchilari o‘z fanlari nazariyasi tarixi bilan yaqindan tanish bo‘lganlar. iqtisodiy ta’limotlar tarixini o‘qish nazariy va mantiqiy qobilyatlarni oshiradi, farazlarni xulosaga bog’lashga imkon beradi, o‘z fikridan farqli bo’lgan tizimli mantiq asosida ishlashni o‘rgatadi. o’tmish g‘oyalarini o‘rganishning yana bir sababi yangi g‘oyalarni shakllantirishdir. oldingi iqtisodiy nazariyalarni o‘rganish ko‘pincha yangi g‘oyalarni yaratishga undaydi. ba’zan nazariyalar o‘tmishda yo‘qolib ketadi va kelajakka yetib bormaydi yoki ular ma’lum vaziyatlargagina bog’liq bo’lib qolishadi. 1815-yillarda renta va unumdorlikning pasayib borishi tushunchalarining rivojlantirilishi bunga yaxshi misol bo’ladi. ya’ni …

4 / 8

ariyalardan kelib chiquvchi umumiy xulosalar hamda alohida olingan. g‘oyalarning rivojlanishi orqali uning iqtisodiy va ijtimoiy siyosatni shakllantirishdagi ahamiyatini ko‘rsatib o‘tishimiz lozim1. 2.g‘oyalar ta’limoti tarixi. taniqli iqtisodchi olim j.k.gelbreyt: «amalda iqtisodiy g‘oyalar o‘z davri va vujudga kelish joyining mahsuli bo‘lib, ular bilan chambarchas bog‘langandir.bu g‘oyalarni ular tushuntirib berayotgan dunyodan mustaqil ravishda ajratib qarash mumkin emas; bu dunyo esa doimo o‘zgarishda bo‘ladi, agar bu g‘oyalar o‘z maqsadlariga to‘la javob berishni ko‘zlasalar, doimo shunga mos ravishda o‘zgarib turishlari kerak», deb yozgan edi. kapitalistik bozor munosabatlari davrida xo‘jalik va ijtimoiy hayotda baynalmilallik (intematsionalizm) kuchayganligi tufayli iqtisodiy fikming rivojlanishi ham yagona jahon jarayoniga aylana boshladi. oqibatda, klassik iqtisodiy maktab asoschilari v. petti, a. smit va d. rikardoning qarashlari qisqa vaqt ichida butun jahonga ma'lum bo‘ldi, vaholanki undan avvalgi ko‘pgina nazariyalar ayrim mamlakatlarda ko‘pchilikka ma’lum bo‘lmasdan «o’lik mol» sifatida yotgan. bizning kamchiliklarimizdan biri bu munozarani yaxshi ko‘rishimizdir. biz murosadan ko‘ra bahsni ko‘proq yaxshi ko‘ramiz. yana bir …

5 / 8

or etishga olib keladi. merkantilizm - jamiyatning boyligi puldan, oltindan iborat bo‘lib, u savdoda, «asosan tashqi savdoda paydo bo‘ladi va ko‘payadi», deb tushuntiradi. merkantilizm — italyancha «mercante» so‘zidan olingan bo‘lib, «savdogar» ma’nosini anglatadi. bu oqimning namoyondalari uil stafford, tomas men, antuan monkreten, jon lou, gaspar skaruffi va boshqalar hisoblanadi. fiziokratlar - jamiyatning boyligi qishloq xo‘jaligida vujudga keladi, degan g‘oyani ilgari suradilar. bu ta’limotning asoschisi fransua kene (1694- 1774) hisoblanadi. klassik siyosiy iqtisod - boylik faqat qishloq xo‘jaligida emas, balki sanoat, transport, qurilish va boshqa sohalarda ham yaratilishini isbotlab berdi. u. petti (1623-1686) boylikning manbayi yer va mehnat ekanligini e’tirof etgan. «mehnat boylikning otasi, yer uning onasi», degan ibora unga tegishlidir. a.smit «xalqlar boyligining tabiati va sabablari to‘g‘risida tadqiqot» asarida talab va taklif asosida shakllanadigan erkin narxlar asosida bozor o‘z-o‘zini tartibga solishi («ko‘rinmas qo‘l») g‘oyasini ilgari suradi. insonni faollashtiradigan asosiy rag‘bat bu shaxsiy manfaatdir, deb ko‘rsatadi.d.rikardo foydaning yagona manbayi mehnat ekanligini …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy ta'limotlar tarixi"

1-mavzu: “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining predmeti reja: 1. “iqtisodiy ta’limotlar tarixi” fanining predmeti 2.g‘oyalar ta’limoti tarixi. 3.qadimgi dinlarning iqtisodiy jihatlari. 1.g‘oyalar kuchi. bozor munosabatlarini rivojlantirish jarayonida iqtisodiy ta’limotlar tarixi fani insonlarni iqtisodiy bilim saviyasini oshirish, iqtisodiy fikr, g‘oya, nazariyalarning kelib chiqish tarixini, ularning mohiyatini, iqtisodiy maktablar, hozirgi zamon iqtisodiy yo‘nalishlari, ularning asosiy qoidalarini yaxshi bilish, har bir nazariyaning o‘ziga xosligini, uning asosiy tomonlarini, nazariya bilan amaliyotni bir-biriga bog‘lab o‘rganish zarurligini, har qanday iqtisodiy xulosa universal bo‘lmasligini, shu bois ularning amal qilish xususiyatlarini to‘g‘ri tushinish uchun muhim ahamiyat kasb et...

This file contains 8 pages in DOCX format (27.8 KB). To download "iqtisodiy ta'limotlar tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy ta'limotlar tarixi DOCX 8 pages Free download Telegram